مدخل ریحانة الادب

حوزی محمد بن ابراهیم بن عمر

ج ۲، ص ۸۳–۸۴

ریحانة الادب

ج ۲، ص ۸۳–۸۴
حوزی محمد بن ابراهیم بن عمر - یا عمران بن موسی، ادیب نحوی، از مبرّزین ادبا بوده و در انساب و علوم قرآنیّه نیز برتری داشت، در نیشابور از محمد بن درید و جعفر بن درستویه درس خواند تا آنکه خودش مرجع استفاده اکابر وقت گردید و در حدود ۳۵۴ ه قمری (شند) درگذشت. نسبت او بنوشته یاقوت، بشهر حوز نامی از بلاد فارس میباشد و در مراصد گوید: حوز، بفتح اوّل موضعی است در کوفه و هم قصبه‌ایست در راه خراسان در ده فرسخی بغداد و دیهی است در سمت شرقی واسط که بمنزله یکی از محلّات آن شهر است و آن را حوزبرقه نیز گویند و بنابراین شهر حوز نامی در فارس وجود ندارد بلکه حرف (ح بی‌نقطه) در فارسی نبوده و از مختصّات عرب است مگر اینکه مراد یاقوت همان حوز خراسان بوده و کلمه حوز نیز معرّب باشد و در بعضی از نسخ کتاب معجم الادبای یاقوت، کلمه حوزی را با جیم اوّل نوشته‌اند و دور نیست که از بلاد فارس بودن آن چنانچه یاقوت تصریح کرده صحت این نسخه را تأیید [۱] - حوران- بفتح اوّل، بنوشته مراصد، آبی است در نجد و ناحیه بزرگی است از مضافات دمشق که بر مزارع و دیهات بسیاری مشتمل بوده و بعضی از منسوبین آن را تذکر میدهد.
نماید زیرا که جوز با جیم مضمومه بنوشته مراصد از بلاد کرمان است و اما موضع حوز نامی (با ح بی‌نقطه) در بلاد فارس سراغ نداریم و مخفی نماند که محمد بن ابراهیم صاحب ترجمه را در حرف جیم نیز بعنوان جوزی نوشته‌ایم و بجهت بعض مزایای دیگر در اینجا اعاده شد. (ص ۱۱۹ ج ۱۷ جم) حوف‌ [۱]

گزارش اشکال یا پیشنهاد