نصاب الاحتساب
ج ۶، ص ۶۶۰–۶۶۱
فهرستواره کتابهای فارسی
ج ۶، ص ۶۶۰–۶۶۱
*نصاب الاحتساب:
دستور الاحتساب:
ترجمۀ نصاب الاحتساب.، گویا ترجمهای است از «نصاب الاحتساب» امام عمر فرزند محمد فرزند عوض شامی حنفی، معروف به ابن عوض (د ۶۹۶ ق/ ۱۲۷۹ م). در ۶۴ «باب». در امر به معروف و نهی از منکر و روابط میان مردم از آنچه بدان «احتساب» تعبیر میشود.
ترجمه به نوشتۀ «دیال سنگه» (۱۹۱/۳) از خواجه احمد محمود، و «فهرست موزه» (ص ۸۵۷) از خواجه فرزند احمد فرزند محمود است.
که روزگارش به دست نیامد، جز آنکه به نام شاهی ساخته است، نیز ناشناخته:
خدایا تا جهان را پادشاهی مظفر شاهزاده، تاج شاهی
ز اعدادش مسلک آباد گردان دلش از هرچه خواهد شاد گردان
مسایل فقهی - اجتماعی است به روش پرسش و پاسخ، در ۶۴ «باب»: ۱ - الفاظ احتساب و حسبت، ۲ - احتساب بر سبک پنداشتن کاغذ و حروف، ۳ - احتساب بر مخنث، ۴ - فرق احتساب یقین کرده و محتسب متطوع، ۵ - حد و تعزیر، ۶ - احتساب بر فقرا، ۷ - احتساب بر ظالم و اعانت مظلوم، ۸ - احتساب بر زنان، ۹ - احتساب به سیب صغیری کودک، ۱۰ - احتساب در اکل و شرب و تداوی، ۲۰ - احتساب بر مادر و پدر و فرزند، ۳۰ - احتساب در فرق میان محتسب و متعنت، ۴۰ - احتساب بر کاسبان، ۵۰ - احتساب تفویض سوی عمر خطاب با وجود صحابۀ دیگر، ۶۰ - احتساب بر بدعت در نکاح، ۶۴ - احتساب در زنان مردشونده، و مردان زن گردانیده از خانها (؟).
آغاز: بعد حمد سپاس و ستایش مر جهانداری را که جهان را به جهانداری مفوض کرد، و درود نامعدودی مر جهانگیری را که این جهان را.
مشترک ۲۴۸۱/۴(۲ نسخه)؛ کشف الظنون ۱۹۵۳/۲ «نصاب الاحتساب»؛ کحاله ۳۱۷/۷ ابن عوض؛ اخبار الاخیار ۱۱۵ ضیاء سنامی، از سدۀ ۸ ق که میگوید: او را کتابی است مسمی به «نصاب الاحتساب» حاوی دقایق و آداب احتساب انواع بداع و احکام سنت.
فرهنگستان، نامگو ۱۶۷/۱ که در آنجا از «حواشی نصاب الاحتساب» ابن عوض - السنامی نشانی آمده است؛ دیال سنگه ۱۹۱/۳؛
نوشاهی، موزه ۸۵۷؛ فرهنگستان، نامگو ۲۸۴/۱؛ فرهنگستان، نامگو، فارسی ۲۱۳.