توحید(1)
ج ۶، ص ۱۱۲–۱۱۳
فهرستواره کتابهای فارسی
ج ۶، ص ۱۱۲–۱۱۳
*توحید(۱)
توحید برهانی: توحیدیه:
وجودیه. از محمد فرزند محمود، ملقب به دهدار (د ۸/۱۰۱۶-۱۶۰۷ م). وی چند گفتار دربارۀ توحید وجود دارد که خود به آنها نامی نداده است و در فهرستها به نامهای چندی آمده است. در آغاز یکی میگوید: «مرتب شده بر مبادی که پرده از چهرۀ مطالب گشاید و بر دو مطلب از مطالب مسألۀ توحید، که اول موافق مشرب محققین حکما و مدققین متکلمین آید و ثانی به جانب ذوق اهل وحدت گراید»، «مبادی»
در ادراک وجود ۱ - «مطلب اول» منکر شیء مقر به آن شیء است و نافی مثبت، ۲ - «مطلب ثانی» وجود که مفهومی است واحد عام و شامل وجودات است خاصه است. و در پایان «النتیجه». به کوشش حسین اکبری ساوی در «نشر میراث مکتوب»، ۱۳۷۵ خ. ضمن «رسائل دهدار» (ص ۱۰۳-۱۱۸) به نام «رسالۀ توحیدیه» چاپ شده است.
آغاز: جل ربی لا اله الا هو. له الحمد فی الاولی و الآخرة. منت و سپاس مر خداوندی را تعالی شأنه که نظام ملک و ملت... اما بعد، این رقیمی است از عبید احرار... محمد دهدار که مرتب شده بر مبادی.
نسخهها ۱۱۰۳/۲ «توحید: توحید برهانی» (۷ نسخه)؛ صفا ۲۲۶/۵ «رسالۀ توحید» در ۱ مقدمه و ۳ فصل و ۱ خاتمه؛ اعلام ۲۰۸۱/۳؛ نفیسی ۳۹۷/۱، ۸۰۷ که دربارۀ نام او سخنی دارد؛ ذریعه ۷۷۷/۹ «دیوان دهدار».
آستان قدس ۱۱۹/۴ «رساله در توحید»، همانجا، نامگو ۱۵۰؛ اشکوری ۱۳۹/۲۳ «توحید، برهانی»، همانجا ۱۶۸/۱۹ «توحید، برهانی»؛ الهیات، تهران ش (۵) ۱۹۲؛ و دایرةالمعارف ۶۵/۱ ش (۴) ۳۳۲ «توحید:
توحید برهانی: وجودیه»؛ فیلم ۷۵۰/۱؛ مجلس ۶۷۵/۱۰؛ ملک ۴۳۴/۶ ش (۲) ۳۴۵۷ «توحید استدلالی»؛ نشریه ۱۵۳/۵.