كلستان

كلستان - فارسى للشيخ سعدى بن عبد اللّه الشيرازى (المتوفى سنة ۶۹۱ احدى و تسعين و ستمائة) اوله منت خداى را الخ و هو على ثمانية ابواب محتويا على ابيات فارسية و اشعار عربية و امثال غريبة و لطائف عجيبة الاول فى سيرة الملوك الثانى فى اخلاق الفقراء الثالث فى فضيلة القناعة الرابع فى فوائد الصمت الخامس فى العشق السادس فى الضعف و الهرم السابع فى تأثير التربية الثامن فى آداب الصحبة و تاريخ تأليفه سنة ۶۵۶ ست و خمسون و ستمائة. و شرحه يعقوب ابن سيدى على شرحا عربيا (و توفى سنة ۹۳۱ احدى و ثلاثين و تسعمائة) و المولى مصطفى بن شعبان المعروف بسرورى المتوفى سنة ۹۶۹ تسع و ستين و تسعمائة شرحه شرحا كافيا بالعربية للسلطان مصطفى بن سليمان خان اوله الحمد للّه الذى جعلنى من علماء البيان و المعانى الخ و ذكر ان بعض العلماء شرحه غافلا عن اللغة الفارسية بل اخطأ فى مواضع كثيرة و ضل فى طرق يسيرة و كان مشتملا على حكايات غريبة و عظات عجيبة و اشعار شريفة و ابيات لطيفة قال تم فى آخر ربيع الاول سنة ۹۵۷ سبع و خمسين و تسعمائة باماسية. و قيل ان شرح الكلستان المنسوب الى سيدى على زاده ليس من تأليفه بل هو تأليف المنيرى فاخذه و كتب اسمه فى الديباجة و ذكر هذا القائل انه رآه و قابل منه. و شرحه القاضى محمود بن منياس المتوفى سنة... و المولى شمعى ايضا المتوفى سنة ۱۰۰۰ الف شرحه شرحا تركيا اوله سپاس بى‌پايان الخ. و المولى سودى المتوفى سنة ۱۰۰۰ الف و هو احسن شروحه. و هوايى البرسوي المتوفى سنة ۱۰۱۷ سبع عشرة و الف. و المولى محمد التيرى المتخلص بعيشى المتوفى سنة ۱۰۱۶ ست عشرة و الف. و المولى ضعيفى القرطوى. و للمولى لامعى شرح على ديباجته و توفى سنة ۹۳۸ ثمان و ثلاثين و تسعمائة. و للمولى حسين الكفوى المتوفى سنة ۱۰۱۲ «۱۰۱۰» شرح كتبه بمكة المكرمة حال كونه قاضيا بها فى شوال سنة ۱۰۰۵ و هو شرح مؤخر عن جميع الشروح لكنه بقى فى المسودة فبيضه اخوه فى اللّه مولانا حسين ابن كوزلجه رستم پاشا المعروف بالحسينى و رتب ديباجة

ذكر فيها ترجمة الشارح و سماه بستان افروز جنان. و ترجمه المولى اسعد افندى بالتركى. تاريخ تأليف كلستان ( ۱ ) : كلستان عين تصنيفات او بود شده تاريخ هم عين كلستان