الأربعون حدیثاً
ج ۲، ص ۱۶۴–۱۶۷، ش ۶۲۹
فهرستگان نسخههای خطی حدیث و علوم حدیث شیعه
ج ۲، ص ۱۶۴–۱۶۷، ش ۶۲۹
۶۲۹. الأربعون حدیثاً
(عربی)
از: محمد باقر بن محمد تقی مجلسی، علامه (۱۱۱۰ ق)
شرح تفصیلی چهل حدیث دشوار در موضوع اصول، فروع و اخلاقیات است.
علامۀ مجلسی در سفری که به مشهد مقدس داشته برای استفادۀ دانشمندان و فضلای آن دیار که به دیدار ایشان آمده بودند در ضمن تدریس، این چهل حدیث را انتخاب و شرح نموده است. تألیف این کتاب در سوم رمضان المبارک ۱۰۸۹ ق به پایان رسیده است.
چاپ: تهران، ۱۳۰۵ ق، سنگی، رحلی، ۳۲۸ ص، به انضمام الخرائج و الجرائح و کفایة الأثر.
[الذریعه: ۴۱۲/۱؛ التراث العربی: ۱۵۴/۱؛ مشار عربی: ۳۷]
آغاز: الحمد للّٰهالذی جعل من أنکر صحاح الأحادیث أحادیث و مزقهم کل ممزق و الصلاة علی من بعثه اللّٰه بعد أربعین بأقوم الدین.
نسخهها:
۱/۳۴۰۴. کرمانشاه، سید مرتضی نجومی: بدون شماره، حدیث اول و شرح آن را دارد، ابوطالب بن نورالدین محمد حسینی، ربیع الاول ۱۰۸۲ ق، رسالۀ دوم مجموعه [دلیل المخطوطات: ۲۶۱].
۲/۳۴۰۵. خوانسار، مدرسۀ علوی: ۲، نسخ، بدون نام کاتب، رجب ۱۰۹۵ ق، با وقف نامهای از مؤلف، ۳۲۷ برگ [مجله آینه پژوهش: ۹۳/۲۲].
۳/۳۴۰۶. مشهد، آستان قدس رضوی: اهدایی رهبری ۱۳۷۶، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق، با دست خطی از مؤلف مورخ ۱۱۰۶ ق [فهرست اهدایی رهبری: ۱۴۳]
۴/۳۴۰۷. تبریز، ثقة الاسلام تبریزی: بدون شماره، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق [نشریۀ
نسخههای خطی: ۳۲۵/۴].
۵/۳۴۰۸. ری، آستان عبدالعظیم: ۱۷۳، نسخ، محمد بن شاه کرم فاضل، ذی قعده ۱۱۰۳ ق [نشریۀ نسخههای خطی: ۴۵۵/۳].
۶/۳۴۰۹. قم، مرکز احیاء میراث اسلامی: ۲۲۰۶، آغاز: برابر نمونه، انجام: و قد وافقنا علی ما ذکرنا، نستعلیق، بدون نام کاتب، ۲ جمادی الاول ۱۱۱۱ ق، تصحیح شده، ۲۰۵ برگ، ۲۳ سطر، ۱۳ * ۲۴/۵ [فهرست مرکز احیاء: ۶ /مخطوط].
۷/۳۴۱۰. قزوین، مدرسۀ امام صادق علیه السلام: ۱۰۰، آغاز: برابر نمونه، نسخ، محمد مهدی بن سید علی حسینی، ۱۱۱۳ ق، با فهرست کتاب، مقابله و تصحیح توسط محمد مهدی بن علی اصغر قزوینی در شعبان ۱۱۱۳ ق، ۲۵۰ برگ، ۲۳ سطر [میراث اسلامی ایران، دفتر دهم: ۵۶۸/۱۰؛ فهرست مدرسۀ امام صادق علیه السلام: ۲۷/۱].
۸/۳۴۱۱. تهران، دانشگاه تهران: ۵۹۲۱، نسخ، بهاءالدین محمد حسینی، ۱۱۱۴ ق، رسالۀ سیزدهم مجموعه [فهرست دانشگاه تهران: ۱۵۳/۱۶].
۹/۳۴۱۲. تهران، ملک: ۱۲۵۴، نسخ، ابوطالب بن ابی تراب، پنجشنبه ۲۵ جمادی الثانی ۱۱۲۰ ق، ۲۱۳ برگ [فهرست ملک: ۲۳/۱].
۱۰/۳۴۱۳. تهران، ملی تهران: ۲۷۱۵ /ع، نسخ، مقصود علی، ۱۱۲۱ ق، ۲۸۲ برگ [فهرست ملی تهران: ۱۷۷/۱۳].
۱۱/۳۴۱۴. قم، مرعشی: ۱۵۴۷، نسخ، محمد جعفر بن محمد شفیع حسینی، دوشنبه ۲۰ ذی حجه ۱۱۲۲ ق، ۲۵۰ برگ [فهرست مرعشی: ۳۴۸/۴].
۱۲/۳۴۱۵. مشهد، آستان قدس رضوی: اهدایی رهبری ۹۱۰، بدون نام کاتب، ۱۱۳۶ ق [فهرست اهدایی رهبری: ۱۴۳].
۱۳/۳۴۱۶. تهران، ملک: ۲۱۵۲، نسخ، بدون نام کاتب، سده ۱۱ و ۱۲ ق، ۳۱۶ برگ [فهرست ملک: ۲۳/۱].
۱۴/۳۴۱۷. ری، آستان عبدالعظیم: ۱۸۹، از آخر افتادگی دارد، نستعلیق، بدون نام کاتب، سده ۱۱ و ۱۲ ق [نشریۀ نسخههای خطی: ۴۵۵/۳].
۱۵/۳۴۱۸. مشهد، گوهرشاد: ۱۵۲۴، نسخ، سید علی بن سید رضا طباطبایی اردستانی، جمعه ۲۸ ذی قعده ۱۲۲۴ ق [فهرست گوهرشاد: ۲۰۸۴/۴].
۱۶/۳۴۱۹. مشهد، آستان قدس رضوی: اهدایی رهبری ۵۰۶، بدون نام کاتب، ۱۲۳۳ ق
[فهرست اهدایی رهبری: ۱۴۲].
۱۷/۳۴۲۰. قم، گلپایگانی: ۵۵۷/۴/۲۷، آغاز: برابر نمونه، محمد حسین بن حاجی علی خسروشاهی، ۲۵ شعبان ۱۲۳۷ ق، در حاشیه تصحیح شده، رسالۀ اول مجموعه، «۱ پ - ۲۶۶ پ» ۲۶۶ برگ، ۲۲ سطر [فهرست گلپایگانی، رایانهای؛ فهرست گلپایگانیجدید].
۱۸/۳۴۲۱. قم، مدرسۀ حجازیها: ۸۹۸۸/۵۹/۲۰۸، از ماقبل حدیث پنجم تا آخر کتاب، از آغاز افتادگی دارد، آغاز: بیان ما لعله یحتاج إلی البیان فی هذا الحدیث، نستعلیق، محمد بن علی محمد مازندرانی، شعبان ۱۲۴۰ ق، داراب جرد قریة من قراء الفارس، رسالۀ اول مجموعه، ۵۳ برگ [فهرست مدرسۀ حجازیها].
۱۹/۳۴۲۲. مشهد، آستان قدس رضوی: ۱۵۳۱۲، نسخ، لطف اللّٰه بن عبداللطیف، ربیع الاول ۱۲۵۷ ق، ۳۱۵ برگ [فهرست آستان قدس: ۴۵/۱۴].
۲۰/۳۴۲۳. قم، گلپایگانی: ۸۱۷/۵/۱۰۷، آغاز: برابر نمونه، نسخ و اواخر نسخه شکسته نستعلیق، محمد تقی بن محمد کاظم ساروی مازندرانی، جمادی الثانی ۱۲۵۹ ق، ۲۱۹ برگ، ۲۱-۲۴ سطر، ۱۴ * ۲۱/۵ [فهرست گلپایگانی، رایانهای؛ فهرست گلپایگانیجدید].
۲۱/۳۴۲۴. همدان، مدرسۀ غرب: ۲۵۱، شکسته نستعلیق، مهدی حسینی، ۱۲۶۰ ق [فهرست مدرسۀ غرب: ۵۶].
۲۲/۳۴۲۵. قم، مرعشی: ۱۱۱۳۷، ۳۵ حدیث دارد، آغاز: الحمد للّٰهالذی ردع عز جلاله، نستعلیق تحریری، بدون نام کاتب، قرن ۱۳ ق، این نسخه در خطبه با نسخۀ چاپی اختلاف دارد، رسالۀ دوم مجموعه، «۱۶۷-۱۸۱» ۱۵ برگ، ۱۸ سطر [فهرست مرعشی: ۲۰۵/۲۸].
۲۳/۳۴۲۶. تهران، دانشگاه تهران: ۷۳۱۸، بندی از اربعین است، نسخ و نستعلیق، بدون نام کاتب، قرن ۱۳ ق، رسالۀ سوم مجموعه [فهرست دانشگاه تهران: ۵۱۱/۱۶].
۲۴/۳۴۲۷. خوی، جواد شریف: ۱۰، آغاز: برابر نمونه، نسخ، بدون نام کاتب، قرن ۱۳ ق، ۱۶۰ برگ، ۲۵ سطر [فهرست کتابخانۀ شریف خویی].
۲۵/۳۴۲۸. تهران، مجلس شورای اسلامی: مجموعه طباطبایی ۱۰۳۴، محمد حسین بن عمو شفیع، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ اول مجموعه، «۱ پ - ۲۴۰ پ» ۲۴۰ برگ
[فهرست مجلس: ۳۳۷/۲۳].
۲۶/۳۴۲۹. قم، گلپایگانی: ۱۳۸۳/۸/۹۳، آغاز: برابر نمونه، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، در حاشیه تصحیح دارد، ۲۰۹ برگ، ۲۳ سطر، ۱۶ * ۲۴، سابقه:
کتابخانۀ حاج اسماعیل هدایتی [فهرست گلپایگانی، رایانهای؛ فهرست گلپایگانی، جدید؛ مجله تراثنا: ۶۰/۳].
۲۷/۳۴۳۰. قم، گلپایگانی: ۵۶۱۰/۲۸/۳۰، از آغاز افتادگی دارد، آغاز: المقام و وسعت علیهم بشیء مما سمعت به قریحتی... الحدیث الأول أخبرنی قراءة و سماعا و إجازة عدة من الأفاضل الکرام و جمع غفیر من العلماء الأعلام منهم والدی العلامة، نسخ، بدون نام کاتب، در عصر مؤلف، در آخر نسخه علامت «بلغ قبالا»، ۲۰۲ برگ، ۲۱ سطر [فهرست گلپایگانی، قدیم: ۶۰/۳؛ فهرست گلپایگانی، جدید].
۲۸/۳۴۳۱. تهران، ملک: ۱۲۹۱، نسخ، حافظ میر علی بن محمد شریف بروجردی، بدون تاریخ کتابت، ۳۲۶ برگ [فهرست ملک: ۲۳/۱].
۲۹/۳۴۳۲. مشهد، دانشکده الهیات: ۱۲۷۸، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، ۲۸۴ برگ [فهرست الهیات مشهد: ۴۱۸/۲].
۳۰/۳۴۳۳. کاشان، مدرسۀ سلطانی: ۲۲۰، آغاز: برابر نمونه، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، شمارۀ نسخه در فهرست قدیم ۳/۲۹۹ است، ۲۰۰ برگ، ۲۱ سطر [فهرست مدرسۀ سلطانی، قدیم: ۶؛ فهرست مدرسۀ سلطانی، جدید].