رجال ابن داود
ج ۱، ص ۲۸۳–۲۹۰، ش ۲۸۵
فهرستگان نسخههای خطی حدیث و علوم حدیث شیعه
ج ۱، ص ۲۸۳–۲۹۰، ش ۲۸۵
۲۸۵. رجال ابن داود
(عربی)
از: حسن بن علی بن داود حلّی، تقی الدین (قرن ۸ ق)
رساله مشهور و مهمّی است در رجال. مؤلف دراین رساله، حالات رجال حدیث و روات را به طور بسیار مختصر، در دو قسم آورده است: قسم اوّل، دربارۀ ممدوحان، و قسم دوم دربارۀ مجروحان، و در هر قسم، نامها را به ترتیب حروف، در چند باب، تنظیم نموده است. مؤلف، در مقدمۀ کتاب، رموز مصادر و طُرُق روایتی خود را ذکر نموده است و در آخر قسم اوّل و دوم، چند فایدۀ رجالی را متذکّر شده است.
تألیف این کتاب در ذی حجۀ ۷۰۷، در نجف اشرف پایان یافته (چنانچه در بعضی نسخ آمده) و در بعضی مصادر، نام کتاب کشف المقال ذکر شده است. ابن داوود، معاصر علامۀ حلّی بوده و همزمان با تألیف خلاصة الأقوال، این کتاب را تألیف نموده و ترتیب هر دو کتاب، مانند هم است؛ ولی گویا هیچ کدام از اثر دیگری خبر نداشتهاند.
چاپ: تهران، دانشگاه تهران، ۱۳۴۲ ش / ۱۳۸۳ ق، به اهتمام سیّد جلال الدین محدث ارموی، ۵۷۰ + \ ۴۸ ص؛ نجف، مطبعة الحیدریة، ۱۳۹۲ ق، تحقیق سیّد محمّد صادق آل بحر العلوم؛ قم، منشورات شریف رضی، افست چاپ نجف.
[الذریعة: ۸۴/۱۰؛ التراث العربی: ۸۰/۳؛ معجم المطبوعات العربیة فی ایران: ۲۹۵]
آغاز: الحمد للّٰهالذی وفقنی للتخلی عن الحرکات الدنیویة والنظر فی المهمات الاخرویة.
انجام: طعن فیه طعنا عظیما ابو یعقوب المعری (کش) زیدی تم الکتاب علی ید العبد....
نسخهها:
۱/۱۳۷۳. قم، مرعشی: ۳۰۳۷، نسخ، بدون نام کاتب، ۹ جمادی الثانی ۸۲۹ ق، ۱۲۰ برگ [فهرست مرعشی: ۲۳۸/۸].
۲/۱۳۷۴. تهران، دانشکده ادبیات: حکمت ۲۱۳، نسخ، بدون نام کاتب، سده ۸ و ۹ ق، رسالۀ دوم مجموعه [فهرست ادبیات تهران: ۵۲/۲].
۳/۱۳۷۵. تهران، ملک: ۳۵۷۶، افتادگی دارد، نسخ، احمد بن جواد، قرن ۹ ق، ۱۰۴ برگ [فهرست ملک: ۲۳۷/۱].
۴/۱۳۷۶. قم، مرعشی: ۶۸۷۷، نستعلیق، علاء الملک بن عبد القادر حسینی مرعشی، ۱۴ محرم ۹۲۴ ق، رسالۀ دوم مجموعه، ۶۱ برگ [فهرست مرعشی: ۷۲/۱۸].
۵/۱۳۷۷. شیراز، صدر الدین محلاتی: بدون شماره، بدون نام کاتب، ۹۴۴ ق، مقابله شده در ۹۶۹ ق [نشریۀ نسخههای خطّی: ۲۷۲/۵].
۶/۱۳۷۸. مشهد، آستان قدس رضوی: ۹۰۸۷، آغاز: برابر نمونه، نسخ، محمّد بن علی محمّد بن حسین (ابن معادل)، ۹۵۷ ق [فهرست آستان قدس: ۶۰۵/۶].
۷/۱۳۷۹. زنجان، امام جمعه زنجان: بدون شماره، محمّد بن علی اوالی، ۹۱ ربیع الاوّل ۹۶۴ ق، مشهد الرضا (ع) [دلیل المخطوطات: ۱۰۹].
۸/۱۳۸۰. تهران، دانشگاه تهران: ۵۳۸۵، نسخ، حسن بن علی بن عبد النبی قطیفی خطّی طائی، ۱۸ رمضان المبارک ۹۶۶ ق، رسالۀ دوم مجموعه، «۱۳۳ پ - ۲۵۹ ر» ۱۲۷ برگ، سابقه: کتابخانه محقق طباطبایی: عکس ۱۷۲ [فهرست دانشگاه تهران:
۴۲۳۲/۱۵؛ یادنامۀ محقق طباطبایی: ۱۴۷۴/۲].
۹/۱۳۸۱. تهران، مجلس شورای اسلامی: ۵۲۱۴، آغاز: برابر نمونه، نسخ، مرتضی حسینی، ۹۶۶ ق، رسالۀ دوم مجموعه [فهرست مجلس: ۴۷/۱۶].
۱۰/۱۳۸۲. تهران، دانشگاه تهران: ۱۰۴۴، آغاز: برابر نمونه، نسخ، شریف بن بهاء الدین علی رامدی حسنی، ۱۷ شوال ۹۶۷ ق، در آخر نسخه انهاء از حسین بن عبد الصمد پدر شیخ بهایی در ۱۳ جمادی الاولی ۹۶۹ ق که ظاهرا کاتب نسخه شاگرد وی بوده و نسخه را در نزد وی قرائت کرده است، رسالۀ سوم مجموعه، «۴۳-۱۰۱» ۵۹ برگ [فهرست دانشگاه تهران: ۵۷۳/۲؛ یادنامۀ محقق طباطبایی: ۱۴۴۹/۳].
۱۱/۱۳۸۳. محقق طباطبایی، میکروفیلم: ۷۲، کاتب: محمّد بن اخی محمّد ابن محمّد، کتابت ۹۶۹ ق، رساله سی و چهارم مجموعه، «۴۳-۱۴۱» ۹۹ برگ. [یادنامه محقق طباطبایی: ۱۰۵۴/۳].
۱۲/۱۳۸۴. مشهد، آستان قدس رضوی: رجال و انساب ۲۵، نسخ، بدون نام کاتب، ۹۷۳ ق، ۱۳۶ برگ [فهرست آستان قدس: ۳۶۰/۲].
۱۳/۱۳۸۵. قم، مرعشی: ۱۱۱۶۷، آغاز: برابر نمونه، نستعلیق، سیّد رضا میر مخدوم بن عبد الوهاب اوجی، ذی حجه ۹۷۶ ق، ۱۳۹ برگ، ۱۵ سطر، ۷ * ۱۵ سم [فهرست مرعشی: ۲۳۸/۲۸].
۱۴/۱۳۸۶. اصفهان، سیّد محمّد علی روضاتی: ۳۶، بدون نام کاتب، قبل از ۹۷۸ ق، با نسخۀ شهید ثانی مقابله شده در ۹۷۸ ق توسط علی بن حسین بن صایغ از تلامذه شهید، با حواشی شهید ثانی با رمز (ز) و حواشی مصحح مذکور [فهرست کتابخانه روضاتی: ۱۲۷].
۱۵/۱۳۸۷. تهران، دانشکده الهیات: ۲۵ ج، نسخ، حبیب اللّٰه شریفبن کمال الدین محمود سبزواری، اواخر ذی قعده ۹۷۹ ق، ۸۷ برگ [فهرست الهیات تهران: ۵۵۲/۱].
۱۶/۱۳۸۸. تهران، دانشکده ادبیات: ۶۴ - د، نستعلیق، ابو طالب بن عنایت اللّٰه تویسرکانی، سهشنبه ۳۰ رجب ۹۸۰ ق، از روی نسخهای که به خط کمال الدین حسین بن عبد الصمد حارثی بوده و او این کتاب را نزد شهید ثانی قرائت نموده و شهید در آن نسخه اجازهای به وی در ۵ ذی حجه ۹۵۰ ق نوشته بوده، تحریر شده است، ۲۰۶ برگ، ۱۲ سطر، ۱۱ * ۱۸ [فهرست ادبیات تهران: ۲۸۴/۱].
۱۷/۱۳۸۹. قم، مرعشی: ۹۷۲۵، نستعلیق، محمّد بن حسین طالقانی، دوشنبه ۱۲ جمادی الاوّل ۹۸۲ ق، رسالۀ دوم مجموعه، «۷۵ پ - ۲۰۱ ر» ۱۰۹ برگ [فهرست مرعشی: ۸۷/۲۵].
۱۸/۱۳۹۰. قم، مرعشی: ۲۵۰۱، نسخ، حسن بن حسین بن علی خفاجی (غرابات)، ۱۷ شوال ۹۸۳ ق، رسالۀ اوّل مجموعه، «۱ پ - ۱۴۳ ر» ۱۴۳ برگ [فهرست مرعشی: ۸۹/۷].
۱۹/۱۳۹۱. تهران، ملی تهران: ۱۸۶۰ / ع، عنوان معرّفی: مختصر الرجال، آغاز: برابر نمونه، نستعلیق، محمود طهرانی، ۹۹۰ ق، ۸۴ برگ [فهرست ملی تهران:
۴۴۴/۱۰].
۲۰/۱۳۹۲. تهران، دانشگاه تهران: ۲۹۴۵، نسخ، حاجی محمّد بن احمد شریف سپاهانی، شعبان ۹۹۲ ق، رسالۀ سوم مجموعه، «۲۱۲-۳۳۰» ۱۱۹ برگ [فهرست دانشگاه تهران: ۱۸۲۹/۱۰].
۲۱/۱۳۹۳. اصفهان، سیّد محمّد علی روضاتی: ۳۷، نسخ، بدون نام کاتب، قبل از ۹۹۶ ق، تصحیح شده، با مهری به تاریخ ۹۹۶ ق، ۱۱۴ برگ [فهرست کتابخانه روضاتی: ۱۳۴].
۲۲/۱۳۹۴. مشهد، دانشکده الهیات: ۱۰۸۱، نسخ، ابو طالب محمّد بن عنایت اللّٰه، ۹۹۷ ق، مقابله شده [فهرست الهیات مشهد: ۲۳۱/۲].
۲۳/۱۳۹۵. قم، مرعشی: ۸۴۸۵، از اوّل و آخر افتادگی دارد، نستعلیق، بدون نام کاتب، قرن ۱۰ ق، ۲۱۵ برگ [فهرست مرعشی: ۷۲/۲۲].
۲۴/۱۳۹۶. تهران، ملک: ۳۴۹۵، بدون نام کاتب، قرن ۱۰ ق، رسالۀ دوم مجموعه [فهرست ملک: ۴۵۹/۶].
۲۵/۱۳۹۷. قم، مرعشی: ۳۰۲۹، نستعلیق، محمّد صالح بن علی طالقانی، ۱۲ جمادی الثانی ۱۰۱۲ ق، رسالۀ اوّل مجموعه، ۱۰۷ برگ [فهرست مرعشی:
۲۱۷/۸].
۲۶/۱۳۹۸. مشهد، مدرسه فاضلیه: ۴، از اوّل افتادگی دارد، نستعلیق، روح اللّٰه قهپایی، ۱۰۱۸ ق، در همانسال میر مصطفی حسینی تفرشی قرائت کتاب را از مولی محمّد مؤمن نامی نوشته، ۲۸۵ برگ [فهرست مدرسه فاضلیه: ۱۷۱].
۲۷/۱۳۹۹. قم، مرکز احیاء میراث اسلامی: ۳۰۷۵، آغاز: برابر نمونه، نسخ، بدون نام کاتب، ۱۰۲۱ ق، تصحیح شده، دارای حواشی مختصر، رسالۀ دوم مجموعه، ۱۰۹ برگ، ۲۱ سطر [فهرست مرکز احیاء: ۸ / مخطوط].
۲۸/۱۴۰۰. قم، مرعشی: ۴۶۶، از اوّل افتادگی دارد، جزء اوّل به خط سراج الدین بن احمد شوشتری تحریر در غرۀ جمادی الاوّل ۱۰۲۱ ق در مشهد، جزء دوم به خط نظام الدین علی بن غیاث الدین محمّد بن نظام الدین علی شوشتری، ۱۷ صفر ۱۰۲۴ ق در کربلا، ۱۹۱ برگ [فهرست مرعشی: ۷۳/۲].
۲۹/۱۴۰۱. مشهد، آستان قدس رضوی: ۳۶۱۲، نسخ، احمد بن علی مکی شیرازی، ۱۰۲۱ ق، در گلکنده، ۱۱۸ برگ [فهرست آستان قدس: ۳۶۰/۲؛ فهرست الفبایی آستان قدس: ۲۷۶].
۳۰/۱۴۰۲. مشهد، دانشکده الهیات: ۱۹۵۰، نسخ، معین الدین اشرف بن محمّد بن علی حسینی، ۱۰۳۷ ق، تصحیح شده و در نزد محدث تونی مقابله شده، رسالۀ اوّل
مجموعه [فهرست الهیات تهران: ۹۸۷/۳].
۳۱/۱۴۰۳. قم، گلپایگانی: ۶۵۰۴/۳۳/۵۴، آغاز: برابر نمونه، نسخ، بدون نام کاتب، ۱۷ ذی قعده ۱۰۴۹ ق، در حاشیه تصحیح شده است، رسالۀ دوم مجموعه، «۱۱۱ پ - ۱۷۵ ر» ۶۵ برگ، ۲۱ سطر، ۱۸ * ۲۴ [فهرست گلپایگانی، رایانهای؛ فهرست گلپایگانی، جدید].
۳۲/۱۴۰۴. تهران، حسین مفتاح: ۱۳۵، نسخ، محمّد بن حسین، جمادی الثانی ۱۰۵۳ ق، رسالۀ دوم مجموعه [نشریۀ نسخههای خطّی: ۲۳۰/۷].
۳۳/۱۴۰۵. تهران، ملی تهران: ۲۸۸۹، نسخ، محمّد بن حسین، ۱۰۵۳ ق، رسالۀ دوم مجموعه، «۱۴۶ پ - ۲۶۲» ۱۱۷ برگ [فهرست ملی تهران: ۴۰۹/۱۳].
۳۴/۱۴۰۶. تهران، ملک: ۳۵۷۳، نستعلیق، حسین بن محمّد رضا سبزواری، ۱۰۷۲ ق، ۱۴۲ برگ [فهرست ملک: ۲۳۷/۱].
۳۵/۱۴۰۷. قم، مرعشی: ۳۷۶۶، نسخ، عادل بیک بن قیچ بیک بولاس، ۱۱ ذی قعده ۱۰۷۴ ق، ۲۲۲ برگ [فهرست مرعشی: ۱۵۵/۱۰].
۳۶/۱۴۰۸. قم، مرعشی: ۵۳۸۴، نستعلیق، بدون نام کاتب، ۱۰۷۵ ق، رسالۀ دوم مجموعه، ۱۱۰ برگ [فهرست گوهر شاد: ۱۷۵/۱۴].
۳۷/۱۴۰۹. مشهد، گوهر شاد: ۲۱۷، نسخ، عبد اللّٰه، ۱۰۹۱ ق، رسالۀ دوم مجموعه، «۹۲-۱۷۵» ۸۴ برگ [فهرست گوهر شاد: ۱۸۸/۱].
۳۸/۱۴۱۰. تهران، ملی تهران: ۲۱۰۳ / ع، آغاز: صفحه اوّل افتادگی دارد، نسخ، محمّد حسینی دامغانی، ۱۰۹۳ ق، ۲۰۹ برگ [فهرست ملی تهران: ۲۸۷/۱۱].
۳۹/۱۴۱۱. قم، مرعشی: ۷۶۶۸، نستعلیق، بدون نام کاتب، ۱۰۹۹ ق، رسالۀ دوم مجموعه، «۷۲ پ - ۱۶۰ پ» ۸۹ برگ [فهرست مرعشی: ۶۲/۲۰].
۴۰/۱۴۱۲. قم، مرعشی: ۴۹۴۰، آغاز: وغیرهم وبیانات الموثقین واخرت المجروحین، نسخ، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق، ۱۵۹ برگ [فهرست مرعشی: ۱۳۸/۱۳].
۴۱/۱۴۱۳. قم، مرعشی: ۷۴۲۳، نسخ، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق، نیمه اوّل بخط نسخ، نیمه دوم بخط جدید، رسالۀ سوم مجموعه، «۲۶۳ پ - ۳۶۰ پ» ۹۸ برگ [فهرست مرعشی: ۲۳۵/۱۹].
۴۲/۱۴۱۴. مشهد، آستان قدس رضوی: اهدایی رهبری ۹۸۶، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق،
با حواشی ملا عبد اللّٰه تستری [فهرست اهدایی رهبری: ۱۲۸].
۴۳/۱۴۱۵. تهران، ملی تهران: ۴۰۶۲ / ع، نستعلیق، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق، رسالۀ چهارم مجموعه، «۲۲۶ پ - ۳۰۹ پ» ۸۴ برگ، ۱۹ سطر، ۱۲ * ۱۸/۵ سم [فهرست ملی تهران: ۳۸۶/۱۷].
۴۴/۱۴۱۶. تهران، ملی تهران: ۸۶۲ / ع، نسخ، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق، رسالۀ دوم مجموعه، «ص ۲۵۷-۵۴۸» ۴۶ برگ [فهرست ملی تهران: ۳۶۶/۸].
۴۵/۱۴۱۷. مشهد، گوهر شاد: ۸۳۷، نسخ، داود بن علی مازندرانی، قرن ۱۲ ق، با حواشی، ۲۷۴ برگ، سابقه: کتابخانه دانشگاه تهران: میکرو فیلم ۲۱۴۱ [فهرست گوهر شاد: ۱۱۳۴/۳؛ فهرست میکروفیلمهای دانشگاه تهران: ۳۳۰/۱].
۴۶/۱۴۱۸. تهران، دانشگاه تهران: ۶۷۱۴، نسخ، محمّد تقی شریف یزدی، ۱۲۸۱ ق، رسالۀ دوم مجموعه [فهرست دانشگاه تهران: ۳۴۴/۱۶].
۴۷/۱۴۱۹. تهران، مجلس شورای اسلامی: ۴۷۹۰، نسخ، بدون نام کاتب، ۱۲۸۳ ق، ۱۵۸ برگ [فهرست مجلس: ۱۸۵/۱۳].
۴۸/۱۴۲۰. قم، مرکز احیاء میراث اسلامی: ۳۳۲۶، نسخ، بدون نام کاتب، قرن ۱۳، تصحیح شده، ۹۲ برگ، ۱۹ سطر [فهرست مرکز احیاء: ۹ / مخطوط].
۴۹/۱۴۲۱. قم، مرکز احیاء میراث اسلامی: ۳۳۲۷، آغاز: برابر نمونه، انجام: برابر نمونه، نستعلیق، بدون نام کاتب، قرن ۱۳، تصحیح شده، دارای تملک ملک محمّد حسین فراهی، رسالۀ دوم مجموعه، «۱۵۳ پ - ۲۵۱ ر» ۹۸ برگ، ۱۷ سطر [فهرست مرکز احیاء: ۹ / مخطوط].
۵۰/۱۴۲۲. خوانسار، فاضل خوانساری: ۱۱۵، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ اوّل مجموعه، «۱ پ - ۵۳ ر» ۵۳ برگ [فهرست کتابخانه فاضل خوانساری:
۸۳/۱].
۵۱/۱۴۲۳. قم، مرعشی: بدون شماره، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، تصحیح و مقابله شده در ۹۷۶ ق، رسالۀ دوم مجموعه [مجله میراث شهاب: ۲۰۴/۱۵].
۵۲/۱۴۲۴. قم، مرعشی: ۴۴۳، نسخ، علیبن ملا عبد الحسین بیدگلیکاشانی، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ دوم مجموعه، «۳۳ ر - ۱۱۸ ر» ۸۶ برگ [فهرست مرعشی: ۴۵/۲].
۵۳/۱۴۲۵. قم، مرعشی: ۶۳۵۵، از آخر افتادگی دارد، نستعلیق، بدون نام کاتب، بدون
تاریخ کتابت، ۸۸ برگ [فهرست مرعشی: ۳۱۶/۱۶].
۵۴/۱۴۲۶. مشهد، آستان قدس رضوی: ۲۴، از اوّل و آخر افتادگی دارد، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، ۱۷۶ برگ [فهرست آستان قدس: ۳۶۰/۲].
۵۵/۱۴۲۷. مشهد، آستان قدس رضوی: ۳۶۱۳، از اوّل افتادگی دارد، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت [فهرست الفبایی آستان قدس: ۲۷۶].
۵۶/۱۴۲۸. مشهد، آستان قدس رضوی: ۳۶۱۴، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت [فهرست الفبایی آستان قدس: ۲۷۶].
۵۷/۱۴۲۹. مشهد، آستان قدس رضوی: ۶۸۹۱، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، تصحیح شده، با حواشی، ۱۰۶ برگ [فهرست آستان قدس: ۶۰۶/۶].
۵۸/۱۴۳۰. مشهد، آستان قدس رضوی: ۷۶۶۳، نستعلیق، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، ۷۷ برگ [فهرست آستان قدس: ۶۰۶/۶].
۵۹/۱۴۳۱. تهران، مجلس شورای اسلامی: مجموعه خویی ۲۶، شامل دیباچه و دو قسمت از پایان بخش دوم، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ سوم مجموعه، «ص ۱۵۱-۱۷۴» ۱۲ برگ [فهرست مجلس: ۱۲۶/۷].
۶۰/۱۴۳۲. تهران، مجلس شورای اسلامی: ۳۵۶۶، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ سوم مجموعه، «ص ۱۶۰-۱۶۷» ۴ برگ [فهرست مجلس: ۱۵۳۱/۱۰].
۶۱/۱۴۳۳. قم، گلپایگانی: ۳۶۲/۲/۱۸۲، از اوّل و آخر افتادگی دارد، آغاز: والفضل بن شاذان فش و ابن عبدون عب و الغضائری غض و محمّد بن بابویه به و ابن فضال فض، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، ۹۵ برگ، ۱۸ سطر، ۱۲/۵ * ۱۷/۵ [فهرست گلپایگانی، رایانهای؛ فهرست گلپایگانی، جدید].
۶۲/۱۴۳۴. قزوین، فحول قزوینی: بدون شماره، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت [مجله تراثنا: ۷۴/۲].
۶۳/۱۴۳۵. خوی، مدرسه نمازی: ۲۶۰، نستعلیق، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ اوّل مجموعه [فهرست مدرسه نمازی: ۱۳۱/۱].
۶۴/۱۴۳۶. تهران، ملک: ۳۴۹۳، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ دوم مجموعه [فهرست ملک: ۴۵۹/۶].
۶۵/۱۴۳۷. مشهد، مدرسه نواب: ۱۰، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ اوّل مجموعه [فهرست دو کتابخانه مشهد: ۵۴۸].
۶۶/۱۴۳۸. قم، سیّد احمد زنجانی: ۶۴، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ
اوّل مجموعه، «۱ پ - ۶۰ پ» ۶۰ برگ [آشنایی با چند نسخه خطّی: ۲۱۱].