شرح حال عده ای از شاعران نامی فارسیزبان که برخی از آنان بدین ترتیب آمده است: مسعود سعد سلمان، اسدی طوسی، ناصر خسرو، غضایری رازی، ابوالفرج رونی، اسکافی، خیام عمعق بخارائی، امیر معزی، سنائی، ادیب صابر، رشید و طواط، مجیر الدین بیلقانی، ظهیر الدین فاریابی، جمال الدین عبدالرزاق، خاقانی شیروانی، نظامی گنجوی، کمال الدین اسماعیل، مولوی رومی، سعدی شیرازی.
قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۱۳۳۷۳/۲
آغاز: مسعود سعد بن سلمان از اعاظم شعرا و دانشمندان ایران است اصلش از همدان ولی پدرانش به هندوستان مهاجرت کرده و در آنجا ساکن شدهاند؛ انجام: کاغذت را قافیه بدور دور دم دود شد ×× دود کرم و ذح نحاس است و دخان یحموم وود
خط: نستعلیق، بیکا، تا: قرن ۱۴؛ محشی؛ کاغذ: دفتری خطدار، جلد: کاغذی لاجوردی با مقوا عطف پارچه مشکی، ۳۳گ (۴۱ر-۷۳ر)، ۱۸ سطر (۸/۵×۱۶)، اندازه: ۱۳/۵×۲۱سم [ف: ۳۳-۶۴۹]
● تذکره شعرا / تراجم / فارسی
tazkere-ye šo‘arā
در این تذکره شاعران زیر وصف شده و اشعاری چند از آنها آمده است: ۱. عبدالباقی میرزا، ۲. عبدالعلی خان ادیب الملک، ۳. میرزا اسحاق، ۴. انیس (= جعفر بن صادق الحسینی طباطبائی)، ۵. آشوب (= ابوالقاسم)، ۶. آشفته (رضا قلی خان بن محمد ولیخان بن فضعلی خان قاجار)، ۷. بیدل (= حاجی محمد)، ۸. فرج الله الحسینی کاشانی، ۹. جرس (= مهدی)، ۱۰. خرم (= عبدالمجید مشهدی).
تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: ۱۲۴۷/۵
خط: شکسته نستعلیق، کا: علی الحسینی متخلص ثاقب، تا: ۱۳۱۲ق؛ کاغذ: فرنگی، جلد: تیماج قرمز با ترنج و نیم ترنج، ۳۱۱گ، ۱۰ سطر (۷/۵×۱۳)، اندازه: ۱۱×۱۸سم [ف: ۳-۳۰۲]
● تذکره شعرا / تراجم / فارسی
tazkere-ye šo‘arā
شرح حال چند تن از شعرای فارسیسرای که به ترتیب تخلص شعری آنان تنظیم شده مگر چند برگ آخر که در هم میباشد. شرح حالها بسیار مختصر با نمونهای از شعر آنها و در بعضی تخلصها شرح حالی نوشته نشده است. گویا از سید مصلح الدین مهدوی اصفهانی باشد و پیشنویس تذکره مفصلی است.
قم؛ مرکز احیاء؛ شماره نسخه: ۸۳۶
خط: نستعلیق، کاتب = مؤلف، بیتا؛ مهر: «مصلح الدین بن شهاب الدین الموسوی» (بیضی)؛ جلد: گالینگور سبز، ۵۳گ، مختلف السطر، اندازه: ۱۰/۵×۱۶/۵سم [ف: ۳-۴۷]
● تذکره شعرا / تراجم / فارسی
tazkere-ye šo‘arā
پیشنویس تذکرهای است ناتمام که در آن نام بیش از هشتاد تن از شعرای قدیم و معاصر ایرانی فارسیگوی آمده با شرححالهای مختصری و نمونهای از شعر آنان و گاهی فقط نام شاعر یاد شده و شرح حالی ندارد. در ترتیب شرححالها نظمی رعایت نشده و به عنوان رودکی بخارایی شروع میشود و به نام سرخوش پایان مییابد.
مشهد؛ مدرسه آیة الله خوئی؛ شماره نسخه: ۱۷۰
خط: نستعلیق، کاتب = مؤلف، بیتا؛ جلد: مقوایی، ۱۵۵گ، مختلف السطر، اندازه: ۱۳×۲۰سم [ف: ۱۲۱]
● تذکره شعرا / تراجم / فارسی
tazkere-ye šo‘arā
مؤلف دراین رساله تاریخ شعرای پارسی گوی را از سال ۵۱۵-۷۹۱ و از مسعود سعد سلمان آغاز و به لسان الغیب حافظ شیرازی پایان داده است. وی علاوه بر شرح حال مختصری از شاعران بخشهایی از اشعار معروف آنها را آورده است. در پایان فهرست شعرای ذکرشده را درج کرده است.
قم؛ مسجد اعظم؛ شماره نسخه: ۷۴۷/۱
آغاز: مسعود بن سعد بن سلمان از اعاظم شعراء و دانشمندان ایران است اصلش از همدان ولی پدرانش به هندوستان مهاجرت کرده در آن جا ساکن شدهاند؛ انجام: گوشه ابروی تواست منظر چشمم ×× خوشتر از این گوشه پادشاه ندارد / حافظ اگر سجده تو کرد مکن عیب ×× کافر عشق ای صنم گناه ندارد
خط: نستعلیق، بیکا، بیتا؛ مجدول؛ جلد: مقوا، عطف تیماج زرشکی، ۳۹گ، ۱۸ سطر، اندازه: ۱۶×۲۰سم [ف: ۱-۳۸۶]
● تذکره شعرا / تراجم / فارسی
tazkere-ye šo‘arā
تذکره شعرای فارسیزبان است که جملاتی در شرح حال آنها و سپس نمونه اشعارشان را میآورد. در نسخه حاضر از این شعرا نام برده شده است: ابوسعید جرجانی، ابوالمعالی نحاس، ابوالمعالی رازی، ابوجعفر واشی، ابوالعلاء گنجوی، ابوالمؤید بلخی، ابولیث طبرستانی، ابوعلی بن حسین مروی، ابن الرشید غزنوی، ابوبکر قهستانی، ابو حنیفه مروزی، ابوالفاتح هروی، ابی طبیب سرخسی، ابوالبرکات خراسانی، احمد الکافی، اختیار الدین علی شیبانی، ارشدی سمرقندی، استغنائی نیشابوری، اشهری نیشابوری، آغاجی بخارایی، امامی هروی، اشرفی