فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، ج ۷، ص ۴۱۴

۴۱۴ فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا) ج ۷
اعیان القرن الثانی عشر» و «عرف البشام فیمن ولی فتوی دمشق الشام» ثبت نموده است. زرکلی و کحاله و بروکلمان نیز کتاب را به همین «ابوالفضل محمد خلیل بن علی المرادی الحسینی» نسبت داده‌اند (بروکلمان، ذیل ۴۰۴/۲؛ الاعلام ۳۵۲/۶؛ معجم المؤلفین ۲۹۰/۹). نسخه دیگری از این کتاب در کتابخانه دانشگاه کمبریج موجود است، که نیز به همین «محمد خلیل بن علی المرادی» نسبت داده شده است (ادوارد براون، فهرست کمبریج ۹/ ۳۸۹)؛ لیکن این نسبت با تصریح به نام مؤلف، روی برگ عنوان و در پایان هر دو نسخه حاضر مباینت دارد. مضافاً اینکه مؤلف، در برگ ۸۳ این نسخه از برادر خود چنین نام برده: «الأخ ابو بکر بن الوالد المدرس عبد السلام اخی و ابن ابی و من نسبه نسبی و ارومته ارومتی ...». نکته قابل ذکر اینکه این نسخه (۸۲۴ عکسی کتابخانه مرعشی) به خط مؤلف است و آن را در ۱۲۰۱ق برای شریف عصمت ابراهیم بک نوشته، و نسخه کمبریج نیز که نسخه دومی از کتاب و به خط مؤلف است آن را برای «محمد خلیل المرادی» مذکور فوق نوشته و در شب جمعه پنجم صفر ۱۲۰۲ق از کتابت آن فراغت یافته است. کتاب را در چهار «فصل» است: ۱. السادة الأشراف؛ ۲. العلماء الطيبين الاوصاف؛ ۳. العلماء الكرام؛ ۴. الادباء الفخام. (محمد علی حائری) [ایضاح المکنون ۲۴۷/۱؛ معجم المؤلفین ۲۹۰/۷] ۱. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۸۲۴عکسی آغاز: الحمدلله الذی اطلع زهر الاداب من کمائم الاذهان؛ انجام: و له من ابیات ارخ بها تعمیر المسجد النبوی سنة ۱۱۹۱ ... انتهی و لله الحمد ... نسخه اصل: مدینه خزانه سی (طوپ قاپی)، ش ۵۱۹ M (فهرست خطی عربی طوپ قاپی ۴۴۵/۳)؛ خط: نسخ، کاتب = مؤلف، تا: ۲۶ ذیقعده ۱۲۰۱ق، جا: قسطنطنیه، برای شریف عصمت ابراهیم بک؛ مصحح؛ ۹۸گ، ۲۳سطر [عکسی ف: ۲-۲۹۸] ۲. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۸۳۹عکسی نسخه اصل: کتابخانه دانشگاه کمبریج، ش ۷۸۵ .Add (براون، فهرست همانجا /۳۸)؛ خط: نسخ، کاتب = مؤلف، تا: شب جمعه ۵ صفر ۱۲۰۲ق، برسم السيد خليل افندی المرادی مفتی دمشق؛ مصحح؛ ۱۰۰گ، ۲۳سطر [عکسی ف: ۲ - ۳۱۵] ● تحفة الذاکرین / تاریخ معصومین / فارسی tohfat-oz zākerīn بیدل کرمانشاهی، محمد بن علیمحمد، - ۱۲۸۹ قمری bīdel-e-kermānšāhī, mohammad ebn-e ‘alī-mohammad ( - 1872) سال تألیف: آغاز ۱۲۷۳ و پایان ۱۲۷۸ق مقتل مفصل به نثر و نظم در سوگواری حضرت سید الشهداء حسین بن علی (ع) و مختصری در احوال سایر ائمه؛ در یک «مقدمه» و سی و دو «مجلس» و گاهی عنوان «مشعله» به جای «مجلس» به کار برده. تخلص شاعر در اشعارش بیدل است. آغاز: بی مهر حسین بمقصد دل نرسی ×× تا تخم نیفکنی به حاصل نرسی / بر طاعت خود غره مشو کز ملکوت ×× هاروت صفت به چاه بابل نرسی انجام: منقول است که یکی از زحمات که بر ایشان در شام شامات وارد شد این بود، الا لعنته الله على القوم الظالمين و ... چاپ: در بمبئی و تهران و به چاپ رسیده [فهرستواره منزوی ۱۵۷۷/۳؛ الذریعه ۱۸۶/۳؛ ریحانة الادب ۳۰۱/۱] ۱. قم؛ گلپایگانی؛ شماره نسخه: ۳۱۹۷-۱۶/۲۰۷ آغاز: بلا یعنی به جانب سرای یزید ولد الزنا بردند به این طریق که مردان ایشان را که دوازده نفر بودند هر یکی را طنابی؛ انجام: در آن وقت مادر علی اکبر بر سر وسینه می‌زد ونوحه بیان می‌کرد که مضمونش این است الا لعنة الله على القوم الظالمين وسيعلم الذين ظلموا ای منقلب ینقلبون. خط: نسخ، بی‌کا، تا: قرن ۱۳؛ افتادگی: آغاز؛ جلد: تیماج مشکی، ۲۰۹گ، ۱۲ سطر، اندازه: ۱۰×۱۷سم [ف: ۲ - ۷۶۳] ۲. نجف آباد؛ حججی؛ شماره نسخه: ۱۰۷ آغاز: برابر؛ انجام: پس مؤذن اذان تمام کرد یزید مشغول نماز شد. الا لعنة الله على القوم الظالمین خط: نستعلیق، بی‌کا، تا: صفر ۱۲۵۹ق؛ نام کتاب در ابتدای نسخه حاضر «ماتمکده بیدل» ثبت شده است؛ تملک: سید هاشم بن سید حسین در محرم ۱۲۷۵ با مهر مربع، محمد حسین ابن عبدالمجید اردکانی در شعبان ۱۲۶۸ با مهر بیضوی؛ جلد: تیماج قهوه‌ای با ترنج و سرترنج، ۳۲۹گ، ۱۶ سطر، اندازه: ۱۶×۲۲سم [ف: ۱۶۲] ۳. قم؛ معصومیه؛ شماره نسخه: ۱۳۶ آغاز و انجام: برابر خط: نستعلیق، کا: غلام حسین، تا: ۲۴ ربیع الاول ۱۲۶۱ق؛ جلد: تیماج قهوه‌ای ترنج‌دار، ۲۳۱گ، ۱۹ سطر، اندازه: ۱۶/۵×۲۵/۵سم [ف: ۱ - ۱۵۸] ۴. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: ۱۲۶۸۶ آغاز: بسمله، مجلس اول در بیان اراده کردن جناب سید الشهداء؛ انجام: و آن آتشین روانه کوفه ... سوزند شعله شعله و گریند زار زار. خط: نستعلیق شکسته، کا: جانمحمد امیری، تا: ۱۲۶۲ق [الفبائی: ۱۱۲] ۵. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۱۳۴۱۴ آغاز: برابر؛ انجام: یزید کافر کیش سر خود را به پیش افکنده بود و جواب نمی گفت پس مؤذن اذان تمام کرد و یزید مشغول نماز شد الا لعنة الله على القوم الظالمين. خط: نستعلیق، بی‌کا، بی‌تا؛ مجدول؛ جلد: تیماج قهوه‌ای، ۲۹۰گ، ۱۷ سطر، اندازه: ۱۶/۵×۲۷/۵سم [ف: ۳۶ - ۳۵۱]
۴۱۴

گزارش اشکال یا پیشنهاد