وقایع عمومیه ... را جامع بود که قصه آن در دفتر خامس است ۱۲ صفر ۱۳۰۲. پایان دفتر ۵: برق که یلدرم باشد محو شد و آهی که کنایه از تیمور است باقی ماند. خاتمه دفتر پنجم ... در اینجا در زیر سایه شاهانه به حسن ختام پیوسته است به دفتر سادس که چگونگی احوال چلبی سلطان محمد خان و سایر شهزادگان را شامل است شروع میشود. پایان دفتر ۶: در این تاریخها بود که ناخدای مشهور کریستف کلمب در یکی از قریههای ژنوه متولد گشت تحصیل علوم و فنون نمود و بجای این که در عوض خدمتهای شایسته ... مظهر مکافات گردد ... مورد چندین زحمتا و فلاکتها گردید که تفصیل احوالش در دفتر هفتم و هشتم مندرج است مراجعت شود. تمام جلد اول کتاب تاریخ عثمانی
خط: نسخ، بیکا، تا: ۱۳۰۲ق؛ دفتر دوم کاتب است؛ کاغذ: فرنگی شکری رنگ و آهار مهره، جلد: تیماج سرمهای با ترنج و نیم ترنج، ۲۴۶ص، ۱۰ سطر، اندازه: ۱۷×۳۳سم [ف: ۲۱-۳۳]
۸. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۱۵۰-فیروز
فهرست مندرجات: دفتر دوم مشتمل است بر وقایع سالهای ۷۸۰-۷۲۵ هجری و زمان حکومت عثمان غازی و چگونگی تأسیس دولت عثمانی و آغاز سلطنت غازی و احوال معاصرین وی از ملوک اسلامی و عیسوی (دفتر نخست شامل مقدمهای درباره: تاریخچه و سابقه دولت عثمانی و وقایع سالهای ۶۲۰-۶۸۰ هجری = زمان سلطنت طغرل غازی است که در نسخه حاضر نیست)، دفتر سوم -از سال ۷۲۶ تا ۷۶۱؛ دفتر چهارم از سال ۷۶۱ تا ۷۹۱، دفتر پنجم -از سال ۷۹۱ تا ۸۰۵، دفتر ششم -از سال ۸۰۵ تا ۸۲۴؛ خط: شکسته نستعلیق، بیکا، بیتا؛ در پایان چنین نوشته شده «در حضور مرحمت ظهور منور حضرت مستطاب اشرف اقدس شاهنشاه زاده اعظم ظل السلطان ... این غلام آستان مبارک فتح الله از بدو الی ختم قرائت نمود فی شهر جمادی الاول ۱۳۰۲» و شاید نسخه خط همین فتح الله است؛ کاغذ: فرنگی شکری رنگ آهار مهره، جلد: تیماج قرمز با ترنج و نیم ترنج، ۶۳۲ص، ۱۱ سطر، اندازه: ۱۷×۳۳سم [ف: ۲۱-۳۷]
۹. تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: ۱۹۲۱
آغاز: بسمله، حمد بیغایت و سپاس بی نهایت سزاوار شهنشاه قلمرو؛ انجام: بزحمت و فلاکت گرفتار گردید چنانکه تفصیلش در جلد هفتم و هشتم مسطور میگردد
جلد ششم، مؤلف درین جلد حوادث دولت عثمانی را بزمان شهزادگان ایلدرم بایزید خان و حکمروایی امیر تیمور بر آن کشور میآورد و درین بیان تنها وضع کشورهای اسلامی مذکور نمیافتد بلکه از وقایع بزرگ ملل اروپا و بقول نویسنده کتاب «حکمرانان عیسویه» و همچنین از کریستف کلمب و کشف قاره آمریکا سخنی چند مذکور میافتد؛ خط: شکسته نستعلیق، بیکا، تا: قرن ۱۴؛ کاغذ: فرنگی، جلد: ابره کاغذی مشکی، ۹۲گ، ۱۱ سطر (۹/۵×۱۵)، اندازه: ۱۶×۲۱/۵سم [ف: ۴-۳۷۹]
● تاریخ عثمانی و صفوی و معاصران / تاریخ جهان / فارسی
tārīx-e 'osmānī va safavī va mo'āserān
تاریخ تألیف: ۹۷۸ق
تاریخ عمومی است تا ۹۷۸ که سال نگارش است. با سربندهای «صحیفه». صحیفه سوم در باره پادشاهان صفوی امامی و ذیل آن پادشاهان همروزگار صفوی در رم، مصر، شام، حجاز، عراق عرب و دیار بکر و موصل.
[فهرستواره منزوی ۵۸۲/۱]
تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۲۶۵۷-ف
خط: نستعلیق، بیکا، بیتا [فیلمها ف: ۱-۳۵]
● تاریخ عجم / تاریخ / فارسی
tārīx-e 'ajam
تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: ۲۵۲۹۷
بیکا، بیتا؛ خریداری از حسن صدیقی [رایانه]
● تاریخ عرب / تاریخ / فارسی
tārīx-e 'arab
ضیا بخش، ق۱۳ قمری
zīyā baxš (-19c)
تاریخ تألیف: ۱۲ رجب ۱۲۴۶ق
تاریخ مختصری است دارای چهار «مقاله» و یک «تتمه»: مقاله ۱. اصل و منشا عرب؛ مقاله ۲. ادیان عرب قبل از اسلام؛ مقاله ۳. زبان عربی و بعضی از آراء در آن؛ مقاله ۴. علم ادب در میان عرب؛ تتمه: در تصانیف معتبره که مؤلف از آنها استفاده کرده است.
قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۱۷۶۴
آغاز: حمد بی حد و ثنای بی عدد خداوندی را سزد که بنی نوع انسان را از سایر مخلوقات ممتاز فرموده؛ انجام: التماس صمیمی میرود که بقلم عفو هفوات آن را تصحیح و بمداد خطاپوشی سهوات آنرا تنقیح فرمایند
خط: نستعلیق نازیبا، بیکا، بیتا؛ دارای تعالیقی است از خود مؤلف بر کتاب؛ جلد: مقوایی عطف تیماج مشکی، ۷۲گ، ۱۲ سطر، اندازه: ۱۵×۲۰سم [ف: ۵-۱۴۶]
● تاریخ عربستان / تاریخ / فارسی
tārīx-e 'arabestān
فروغی، محمد علی، ۱۲۵۴-۱۳۲۱ شمسی
forūqī, mohammad 'alī (1875-1942)