فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، ج ۳۴، ص ۹۷۵

۹۷۵ فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا) ج ۳۴
یک از آنها رمزی قرار داده است. مدارک آن در آغاز برشمرده شده است. با عنوان «فصل»، دارای: دیباچه، احکام الفاظ الكفر، فصل في القرآن و الصلاة و اركانها و شرائطها، فصل في العلم و العلماء، فصل في الكفر صريحا و كناية، فصل في المرفوض و الموت و القيامة. آغاز: قال الشيخ الامام العلامة ... اما بعد فان الناس لما فسدت قلوبهم فسد ساير بدنهم و فشا منهم فشا من الكذب و النميمة و التهالك على الدنيوية و جمع حطامها. انجام: فليس له أن يقود هما إلى البيعة و له دن يقودهما من البيعة إلى المنزل و الله أعلم بالصواب . [معجم المؤلفین ۶۲/۹؛ دیباچه تبصره ساوی ۵۳؛ قرطای ۳۹۲۹۲؛ بروکلمان ذیل ۸۸: ۲ ش ۷] شروح و حواشی: ۱- شرح رسالة الفاظ الكفر؛ قاری هروی، علی بن سلطان محمد (- ۱۰۱۴ق) ۱. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۱۲۰۶۳/۳ آغاز: برابر؛ انجام: أو قال حتى أتوب، كفری و لو قال لاأتوب حتى يشاء الله تعالى ... خط: نسخ، بی‌کا، تا: قرن ۹؛ افتادگی: انجام؛ مصحح، بعضی از الفاظ در بین سطور با «أی» تفسیر شده و اندکی حاشیه‌نویسی و تعلیقه دارد؛ جلد: مشمعی مشکی، ۱۲گ (۱۶۱-۱۷۲)، ۱۳و۱۵سطر (۸/۵×۱۳) ، اندازه: ۱۴×۱۹سم [ف: ۳۰ - ۴۶۲] ۲. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۱۳۱۵۴/۹ آغاز وانجام: فليس له أن يقود هما إلى البيعة و له دن يقودهما من البيعة إلى المنزل و الله أعلم بالصواب. خط: نسخ، بیکا، تا: ۱۰۳۵ق؛ مصحح، محشی، افزودگی‌هایی در آغاز و انجام آمده است؛ ۱۲گ (۱۰۴پ-۱۱۵پ)، ۱۹سطر، اندازه: ۶/۵×۱۳ سم [ف: ۳۳ - ۲۹۹] ۳. تهران؛ دائرة المعارف بزرگ اسلامی؛ شماره نسخه: ۱۴۵۷/۲ آغاز: برابر؛ انجام: قراة القرآن فلم يسئلها عن حقيقة الاسلام لابأس، تمت ... خط: نسخ تحریری، کا: محمد بن حاج علی، تا: قرن۱۲؛ ۱۹گ (۱۶پ-۳۴ر) [ف: ۳ - ۲۴] ۴. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۴۲۵۷/۳ خط: نسخ، بی‌کا، تا: قرن ۱۳؛ ۱۲گ (۱۲پ-۲۳پ)، ۲۱سطر، اندازه: ۱۴×۱۹سم [ف: ۱۱ - ۲۵۷] ۵. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۱۳۲۷/۲عکسی آغاز: برابر نسخه اصل: کتابخانه اسکوریال در مادرید، اسپانیا، شماره ۱۵۳۹؛ خط: نسخ، بی‌کا، بی‌تا؛ ۱۶گ، ۲۱سطر [عکسی ف: ۴ - ۴۶] ● الفاظ مستعرب = معارف اللغة / لغت / فارسی alfāz-e mosta‘rab = ma‘āref-ol loqat لغت‌نامه کلمات و مصطلحات مستعرب است: «اما بعد الفاظ چندی هست که هر چند به زبان جمله ادانی و اقاصی متداول است و جمله متقدمان و متأخران او را به استعمال داشته‌اند و لیکن از غایت وضوح آن از معنی معینی آن قصور نمی‌نموده‌اند. خواستیم از آن الفاظ چندی در بیاض آید تا الفاظ مستعرب گفتن بر صاحبان سرا آسان گردد و زبان‌های ایشان به مصطلحات مستعرب مهذب آید». تنظیم شده در سی «مطلب»: ۱. در اسماء الله؛ ۲. در اوزان جمله کلام عرب؛ ۳. حرف الف؛ ۴. حرف ب؛ ۵. حرف ت؛ و پس از آن در هر مطلب کلمات یک حرف بررسی شده است تا مطلب سی ام در حرف یا. در پایان هم بخشی در الفاظ متفرقه. تنها یک نسخه دیگر از این کتاب می‌شناسیم که به شماره ۱۹۲۲/۲ در مدرسه فیضیه قم نگهداری می‌شود. نسخه فیضیه ناقص است و از انتها تا حرف نون دارد. در آغاز آن نسخه با خطی مغایر نام کتاب را معارف اللغة نوشته‌اند . (حکیم) تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۸۹۱۳ آغاز: سپاس و منت پروردگاری را که از همت قلم او رفعات سموات پی عمده عمود مسطح آمد و صفحات صحن او از قطرات ژاله درفشان مزین گشت ... مطلب اول در اسماء الله . رحمن بخشنده . رحیم مهربان راحمون ج . ملک پادشاه ملوک ج؛ انجام: از سکون اخذ است و سکون ... به چیزی کردن است و قس علی هذا بما تدرک و تفهم تمة بالخير و السعادة و الله اعلم بالصواب. صلى الله على خير خلقه محمد و آله اجمعين. خط: نستعلیق، کا: کرم علی بن محب علی میمندی برای زین العابدین بن محمد جوانعار، تا: جمادی الاول۱۱۱۷ق؛ حرف ج هم که مخفف کلمه جمع است در بیشتر موارد با شنگرف نوشته شده است، رکابه‌دار؛ مهر: «شعاع ۱۳۱۲ » (بیضی)؛ خریداری از ادیب برومند؛ ۸۲گ، ۱۴ سطر (۶×۱۵/۵)، اندازه: ۱۱/۳×۲۰/۳سم [ف: ۲۹/۱ - ۳۱۰] ● الفاظی که مقتضی صدر کلامند (رباعی درباره) / شعر، ادبیات / فارسی alfāzī ke moqtazī-ye sadr-e kalāmand (robā‘ī darbāre-ye) از فصیحی. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۸۹۱۴/۵۷ بی‌کا، تا: قرن ۱۱؛ ۱ص (۲۰۵ حاشیه)، اندازه: ۱۲/۳×۲۳/۶سم [ف: ۲۹/۱ - ۳۱۸]
۹۷۵

گزارش اشکال یا پیشنهاد