● میراث (ترجمه) / فقه / فارسی
mīrās (t.)
تبریزی، محمد کاظم بن حبیب الله، ق ۱۱ قمری
tabrīzī, mohammad kāzem ebn-e habīb-ol-lāh(- 17c)
اهدا به: سلطان محمد قطب شاه
متن کتاب منسوب است به حضرت رضا علیه السلام که برخی آن را مستقل و بعضی جزء فقه الرضا علیه السلام پنداشتهاند. این تصور از نوشته آخر کتاب: «قاله و کتب علی بن موسی الرضا بن جعفر بن محمد بن علی بن الحسین بن علی بن ابی طالب لسنة ثمانین و مائة» نشأت گرفته است. ولی محققان بزرگ اعتقاد به چنین تألیفی برای آن جناب ندارند چه اولاً در پارهای از الفاظ آن اشکال است و ثانیاً در مواردی مطابق با فتاوی اهل سنت میباشد و از سوی دیگر از این رساله در فقه الرضا اثری نیست و نیز خود فقه الرضا علیه السلام محل بحث است که آیا از آن حضرت است یا خیر.
مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: ۲۲۷۰
آغاز: بسمله، و ستایش بی عد واجب الوجودی را که طلعت با رفعت انبیا را؛ انجام: و انصرنا علی القوم الکافرین
خط: نستعلیق، بیکا، تا: سهشنبه ۵ ربیع الاول ۱۰۳۳ق؛ مصحح؛ واقف: ابن خاتون، ۱۰۶۷؛ ۱۸۵گ، اندازه: ۱۹×۲۷سم [ف: ۲۱/۱-۲۶۸]
● المیراث / فقه / عربی
al-mīrāṯ
جامعی عاملی، علی بن محیی الدین، ق ۱۱ قمری
jāme‘ī ‘āmelī, ‘alī ebn-e mohī-od-dīn(- 17c)
تاریخ تألیف: ۱۰۰۸ق؛ محل تألیف: کوبنان
رسالهای در مسائل ارث است با عناوین «مسئله» و به درخواست برخی از دوستان مؤلف تألیف شده است. مؤلف هنگامی که این کتاب را میساخته، منابع مهم در اختیارش نبوده، لذا وعده داده در آینده آن را با رسالههای دیگر تکمیل نماید: «... و مع ذلک لم یکن حاضراً معی دفتر ولا کتاب الا بعض من المختصرات فکتبت ما خطر فی البال علی سبیل الاستعجال فان وفق الرحمن و اسهل الزمان ولم یعاجلنا الخوان ثنینا برسالة اخرى فی هذا الفن و عززناها بکتابی هذا ...». (سید محمود مرعشی)
آغاز: الحمدلله الذی لا تعده الایام و لا تفنیه الازمان ... و بعد، فیقول الفقیر ... انه قد التمس منی بعضی الاخوان و جماعة من الخلان ... فی بلدة المسماه بکوبنون و ذلک فی شهر ذی القعده الحرام سنة الف و ثمان ان انشأ رسالة فی المیراث ...
انجام: وللمرأة التی هی بنت فی الفریضة الثانية ... الف و خمسمائة و تسعة عشر و ذلک هو المبلغ والحمدلله اولاً و آخراً و ظاهراً و باطناً و صلى الله علی نبیه محمد و آله الطیبین الطاهرین.
۱. تهران؛ ادبیات؛ شماره نسخه: ۲۴۳/۸
خط: نسخ، کا: قاینی، ملک محمد بن الله ویردی، تا: ۱۹ شوال ۱۰۷۳ق [ف: ۳-۳۸]
۲. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۱۵۱۶۶/۱
آغاز و انجام: برابر
خط: نسخ، کا: محمد صادق لاهیجی، تا: قرن ۱۳؛ مجدول، محشی با نشان «لمحررها»؛ ۱۰گ (۳-۱۲)، ۲۰-۲۲سطر مورب، اندازه: ۱۰×۱۴/۵سم [ف: ۳۸-۵۰۰]
۳. یزد؛ وزیری؛ شماره نسخه: ۲۳۴۴/۲
آغاز: برابر
بیکا، تا: ۱۲۳۳ق؛ اهدایی: حسین تراب یزدی؛ ۱۱گ (۹۸-۱۰۸)، ۱۴سطر (۹×۱۴)، اندازه: ۱۵×۲۱سم [ف: ۴-۱۲۵۸]
۴. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: ۳۷۳۳۸
آغاز و انجام: برابر
خط: نسخ، کا: عبدالحمید بن محمد موسوی، تا: ۲۲ ذیحجه۱۲۳۶ق؛ اهدایی: رهبری، مهر ۱۳۸۶؛ جلد: گالینگور، ۱۸گ، ۱۵سطر، اندازه: ۱۴×۱۹سم [اهدائی رهبر: ۳-۷۵۷]
مشهد؛ شیخ علی حیدر؛ شماره نسخه: ۶۵۴/۱
همان نسخه بالا [مؤید: ۲-۱۵۷]
۵. قم؛ فیضیه؛ شماره نسخه: ۱۴۸۴/۵
آغاز: برابر
خط: نسخ، بیکا، تا: ۱۳۰۵ق؛ اندازه: ۱۱×۲۱سم [ف: ۳-۹۴]
● المیراث / فقه / عربی
al-mīrāt
کاشانی، محمد بن مرتضی، - ۱۱۱۵؟ قمری
kāšānī, mohammad ebn-e morteza(- 1704)
در فقه، در هشت«باب»: ۱. بیان موانع الارث؛ ۲. بیان قواعد کلیة؛ ۳. بیان الطبقة الاولى من ذوی الانساب؛ ۴. بیان الطبقة الثانية منها؛ ۵. بیان الطبقة الثالثة منها؛ ۶. بیان المیراث بسبب الزواج؛ ۷. بیان المیراث بسبب الولاء؛ ۸. بیان مسائل مستتبعة للارث.
تهران؛ ملک؛ شماره نسخه: ۶۵۶/۱
آغاز: بسمله. الحمدلله وارث السموات و الارضین و الصلوة و السلام ... اما بعد يقول اقل الخليفة اجمعين محمد بن مرتضی المدعو بنورالدين ... ان فقه المواريث من عظايم احكام الدين المبين؛ انجام: و يقسم الباقى بين الحاضرين تمت الرسالة و الحمدلله رب العالمين و الصلوة على محمد ... فی محرم الحرام سنة الف و مائة و ستة عشر من هجرة حضرة سيد البشر ولله الحمد على يد مؤلفها و جامعها محمد بن مرتضى عفا الله عنها
خط: نستعلیق، کاتب = مؤلف، تا: محرم۱۱۱۶ق؛ کاغذ: ترمه، ۷۹ص (۲-۸۰)، ۱۵سطر، اندازه: ۹/۷×۱۶/۵سم [ف: ۵-۱۳۱]