فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، ج ۱۳، ص ۹۲۵

۹۲۵ فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا) ج ۱۳
ساخته و سپس آن را در هفت مجلد به نام لب خلاصة العلوم گزین کرده است. خلاصة العلوم را از مظفر علی شاه میرزا محمد تقی کرمانی (کشته در ۱۲۱۵) هم دانسته‌اند. در مجله یادگار (۱۰/۲ ص ۵۰) بندی از لب خلاصة العلوم (ج ۷) درباره برخی از هنرمندان خوشنویس و نقاش و شمشیر و قلم‌تراش و کادرساز (مانند رضای عباسی) آمده است. این کتاب در علوم زیر آمده است البته قسمت اول نسخه کتابخانه ملی افتادگی دارد و از آنجا که شروع می‌شود عبارت است از: علم اصول دین و فروع آن؛ علم قراءة؛ علم صرف؛ علم نحو؛ علم معانی و بیان و بدیع؛ علم منطق؛ علم تقویم؛ خلاصه ادعیه؛ مختصری از حکمت؛ علم خط؛ لغات (عربی و فارسی و ترکی)؛ علم اسطرلاب؛ مجملی از علم صور الکواکب؛ مجملی از احکام نجوم؛ خلاصه علم عدد؛ علم تعبیر خواب؛ علم جفر؛ علم حساب؛ علم هندسه؛ مجملی از علم هیئت و طبیعی؛ علم اخلاق و نصایح بزرگان در اخلاق و قول ملا محسن و ادعیه؛ علم عروض؛ جنگی است حاوی بعضی ادعیه و اصطلاحات صوفیه و تفسیر بعضی سور قراینه و مطالب فلسفی؛ طب؛ شرح باب حادی عشر موسوم به خلاصه الایمان؛ بیان مجملی از احوال و اوصاف و معجزات ائمه علیهم السلام؛ خاتمه در اعتقادات؛ در علم موسیقی. [الذریعه ۲۳۰/۷ و ۲۸۶/۱۸؛ نسخه‌های منزوی ۶۶۳؛ معارف اسلامی ۱۲۰/۱۲، دیباچه دیوان مشتاقیه ص ۸؛ تاریخ عصر حافظ ۳۲۲/۱ و ۳۲۳ و ۴۳۳ و ۴۴۴] ۱. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۷۲۹۸ این نسخه آشفته چنین است: ۱. رساله‌ای است به فارسی دارای مطالب اخلاقی و کلامی و عرفانی (آغاز افتاده)، ۲. مختصری در شرح فارسی «الباب الحادی عشر» به نام خلاصه ایمان. ۳. خلاصه طب از مجلدات لب الخلاصة از خلاصة العلوم، ۴. خلاصه ایمان از همو که مؤلف خلاصه ادعیه مجلد دوم خلاصة العلوم است (همان محمد کرمانی) آن را با تطبیق با رساله آقا باقر بهبهانی در نماز و روزه به فارسی ساخته و رساله عملی است، هشت برگ از محرق القلوب هم در آن هست. چنین است عنوانهای آن: فی المجلدات الثالث بعضی از نصایح ملوک و حکماء که از کتب متفرقه در جمع شد است طریق مستقیم به اعتقاد مؤلف، «تذکرة لی و نصایح لاولادی». کیفیت عبادات، دین اسلام، من ترجمة العقائد آخوند ملا محمد محسن رحمه الله مشتمل بر هشت فقره، من المرآت المتیقین، مختصر من اوصاف الاشراف، تفسیر بعض السور، تفسیر سوره فاتحه، تفسیر سوره اخلاص، تفسیر سوره قدر، مختصر خلاصه طب من مجلدات لب الخلاصة منقول از خلاصة العلوم قال العبد الضعیف محمد الکرمانی. مختصر شرح فارسی باب حادی عشر موسوم به خلاصه العلوم (از محمد کرمانی که به دستور میرزا سید محمد ساخته و نسخه جداگانه ایست و در آن از هفت از مجلد خلاصة العلوم یاد شده است). رساله صوم و صلوة (از محمد کرمانی که به خواهش دوستی در فروع پس از مجلد نخستین از هفت مجلد خلاصة العلوم ساخته و با رساله بهبهانی تطبیق کرده است). در آن آمده است: اهم ادعیه این ضعیف در جلد دوم خلاصة العلوم در لب الخلاصة که مشهور به خلاصه ادعیه ذکر کرده. و البته که نسخه خلاصة العلوم یا هفت جلد لب الخلاصة تألیف حقیقی همیشه مطالعه کن. به نوشته دکتر غنی مجلد هفتم آن که در تاریخ است نزد عباس اقبال بوده است؛ خط: نسخ، بی‌کا، تا: قرن ۱۳؛ کاغذ: فرنگی کبود، ۱۴۰گ، ۲۳ سطر (۱۱×۲۳)، اندازه: ۲۰×۳۵سم [ف: ۱۶ - ۵۰۶] ۲. تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: ۱۶۲۱ آغاز: الصفات السلبیه: بعقل نازی حکیم تا کی ×× بفکرت این ره نمیشود طی؛ انجام: جام گیتی نمای داد بمن ×× که ازین باده جرعه آن نوش خط: نسخ و نستعلیق، بی‌کا، تا: قرن ۱۳؛ افتادگی: آغاز؛ کاغذ: فرنگی، جلد: تیماج قرمز، ۳۶۶گ، ۱۸ سطر (۱۳/۵×۲۲)، اندازه: ۲۹/۵×۳۱/۵سم [ف: ۴ - ۱۰۴] ● خلاصة العلوم (منتخب) / طب / فارسی xolāsat-ol ‘olūm (mn.) مظفری کرمانی، محمد بن شریف، ق۱۲ قمری mozaffarī kermānī, mohammad ebn-e šarīf (- 18c) در این نسخه قسمتی از خلاصة العلوم آمده که حاوی یک سلسله لغات پزشکی و دارویی است و بر حسب ترتیب تهیجی حروف اول آنها از «الف» آمده است و یک سلسله ادعیه است که در معالجه امراض به قول نویسنده تجربه شده و در ضمن آنها نام تعداد کثیری ادویه نیز ذکر گردیده است. ۱. تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: ۲۶۴۷/۳ آغاز: بسمله، قال العبد الضعیف محمد الکرمانی، بعد بدانکه ارکان چهارند. آتش و هوا و آب و خاک؛ انجام: عن کل مومن ... حیث ما انتم الساعة الساعة ادعوکم خط: نسخ، کا: ابراهیم بن محمد تقی حافظ مشهدی، تا: ۱۱۹۷ق، جا: یمن؛ کاغذ: اصفهانی، جلد: تیماج قهوه‌ای، ۴۴ص (۴۱۰- ۴۵۳)، ۲۴ سطر (۱۲/۵×۲۲)، اندازه: ۲۱×۲۹/۵سم [ف: ۶ - ۲۱۰] ۲. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: ۲۲۷۵۲ آغاز: بسمله، قال العبد الضعیف محمد الکرمانی؛ انجام: عرب است تمت ... من اب الخلاصه. خط: نسخ، بی‌کا، بی‌تا؛ کاغذ: نباتی، جلد: اسقاطی [رایانه] خلاصة على الفرائض النصيرية ← حاشية الفرائض النصيرية ● خلاصة العوامل / نحو / ترکی xolāsat-ol ‘avāmel
۹۲۵

گزارش اشکال یا پیشنهاد