کبریت پرداخته سپس در عنوان قسم دوم ادهان عشره کبریت و صنعت جام را بیان کرده. سایر ابواب و مقالات در نسخه حاضر رؤیت نشد.
مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: ۴۱۹۱۵
آغاز: بسمله. بعد حمد خدای تعالی و نعت محمد مصطفی (ص) که واضح هو که یهه (؟) کتاب خلاصه موالید ثلاثه حصه دوم بیاض روحی کامل؛ انجام: تولید منی و ... سروریس (کذا) شد بقی (کذا) التأثير حتى فافهم تمت بقلم ناقص
خط: نستعلیق تحریری، کا: سعید اصلان، تا: ۱۹۰۸ق؛ افتادگی: انجام؛ مذیل است به ۴ برگ با عنوان «روضه تدبیر عملی روح طو طيامین و روضه تدبیر تخمیر روح طوطیامین» از محمد ابراهیم روحی با تاریخ تحریر ۱۹۰۸م؛ اهدایی: رهبری، دی ۱۳۸۰؛ کاغذ: نخودی ، جلد: مقوا، ۹گ، اندازه: ۲۰×۳۲سم [اهدائی رهبر: ۹-۲۶۴]
● خلاصة التدبير في سياسة الوزير / اخلاق / عربی
xulāṣat-ud tadbīr fī siyāsat-il wazīr
عبدالرزاق کاشی، عبدالرزاق بن احمد، - ۷۳۶ ؟ قمری
‘abd-or-razzāq-e kāšī, ‘abd-or-razzāq ebn-e ahmad (-1336)
اهداء به: سعدالدین وزیر
تاریخ تألیف: ۷۰۷ق
رسالهای است در بیان عدالت و وزارت نگاشته شده و مشتمل بر یک «تمهید» در بیان سبب تألیف و یک «مقدمه» مشتمل بر هفت «اصل»، و دو «مقصد»: ۱. مقومات وزارت در یک جمله و چهار فصل؛ ۲. متممات وزارت مشتمل بر سه فصل و یک خاتمه در وصیت تنظیم نموده است.
[الذریعه ۲۱۸/۷ و ۲۱۹]
قم؛ مرکز احیاء؛ شماره نسخه: ۳۳۴۵/۳
آغاز: الحمدلله المنان بالمنن السوابق الحنان بالنعم اللواحق الضابط للسوابق بالنظم المعلوم المرتب في العناية كالعقد المنظوم؛ انجام: تا آنجا که و الله ذوالفضل العظیم است و این سه آیه است و الله اعلم و احكم بالصواب.
خط: نسخ، کا: سیفور بن جنید، تا: سهشنبه ۴ ذیقعده ۸۶۵ق؛ ۳۳گ (۵۳پ-۸۵پ)، ۱۵ سطر، اندازه: ۱۴×۲۰سم [محدث ارموی مخ: ۲ - ۶۵۲]
● خلاصة الترتيل / قرائت / فارسی
xolāsat-ot tartīl
موسوی، محمد بن حسن
mūsavī, mohammad ebn-e hasan
دارای یک «مقدمه» و پنج «باب» و یک «خاتمه»: مقدمه در بیان حروف تهجی؛ باب ۱. شامل احکام «نون ساکنه و تنوین»؛ ۲. وقف و وصل و سکته؛ ۳. بیان مخارج حروف تهجی؛ ۴. اقسام مد؛ ۵. بیان هاء ضمیر؛ خاتمه بیان رسم الخط و کیفیت وقف به روایت قراء سبعه است.
۱. یزد؛ وزیری؛ شماره نسخه: ۱۴۵۷/۱
خط: نسخ، بیکا، تا: ۱۲۹۸ق؛ کاغذ: اصفهانی، فاقد جلد، ۱۴گ، ۱۰ سطر (۷×۱۰)، اندازه: ۹×۱۳سم [ف: ۳ - ۹۶۴]
۲. تهران؛ وزارت امور خارجه؛ شماره نسخه: ۲/۳-۶۳
خط: نستعلیق، کا: ملا محمد عیسی صحاف، بیتا؛ ۹گ، اندازه: ۱۳×۲۰سم [ف: - ۶۷]
● خلاصة الترتيل فى اداء الحروف للتنزيل = تجوید منظوم / شعر، تجوید / فارسی
xolāsat-ot tartīl fī adā’-el horūf le-t-tanzīl = tajvīd-e manzūm
؟ شریف استرآبادی، علی بن علی، ق ۱۰ قمری
šarīf-e estarābādī, ‘alī ebn-e ‘alī (- 16c)
تاریخ تألیف: ۸۰۳ق
منظومهای کوتاه در تجوید است در ۱۴۰ بیت و در بیان ترتیل، و تعریف حروف و شمارش مخارج آن بدین شرح: فی نعت سید المرسلین، در بیان ترتیل و تعریف حروف و اختلاف ائمه قرا در شمار مخارج، در بیان قسمت دندانها، در بیان مخارج حروف ابتدا از حروف حلقیه، در بیان حروف لهویه، در بیان حروف شجریه، در بیان حروف ضرسی، در بیان حروف لثویه، در بیان مخرج نون، در بیان مخرج راء، در بیان مخرج نطعیه، در بیان حروف ذلقیه، در بیان حروف اصلیه، در بیان حروف شفویه ابتدا از حرف فا، در بیان همه حروف شفویه، در بیان مخرج خیشومی، در بیان صفات حروف ابتدا از حروف مجهوره، در بیان حروف مهموسه، در بیان حروف شدیده، در بیان حروف رخوه، در بیان بین الشدیده و الرخوه، در بیان حروف قلقله، در بیان حروف مستطیل، در بیان خاتمه کتاب. سراینده از علمای علم قرائت در نیمه نخست قرن دهم و در اوایل صفویه میزیسته است، تألیفات دیگری به جز این منظومه در تجوید دارد، مهمترین آنها التحفة الشاهية به فارسی است. تاریخ ختم تألیف به ضبط آخر منظومه: ۸۰۳ق، «همه را جوهری فکر متین ×× کرده در سال هشتصد و سه [در بعضی نسخههای «نه» خوانده میشود] گزین». این منظومه در الذریعه (۱۳۵: ۱۹) به نام «مثنوی فی التجوید» و در جلد (۳۷۱: ۳) «تجوید القرآن» نام میبرد ولی خود ناظم خلاصة التنزيل نام نهاده به گفته او: «کرده نامش خلاصة التنزيل ×× فی اداء الحروف للترتيل».
آغاز: ای بنام تو افتتاح کلام ×× وز ثنایت زبان رسیده به کام / هست ذات صفات تو ازلی×× صانع لا يزال و لم یزلی