جام گیتی نما
از میبدی، حسین بن معین الدین (د. ۹۱۱ ق)
کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی، تهران ·
کتابت ۱۱۲۶ق
نستعلیق، نسخ
شناسه‌ی فهارس: #92015
کاتب و کتابت
- تاریخ کتابت
- ۱۱۲۶ق
- محل کتابت
- نامشخص
- سفارش‌دهنده
- —
ویژگی‌های ظاهری
- خط
- نستعلیق، نسخ کیفیت خط:
- شمار برگ
- ۷ برگ
- شمار سطر
- —
- اندازه (سانتی‌متر)
- ۱۴×۱۹/۵سم
- کاغذ
- —
- جلد
- مقوایی
نشان‌های نسخه‌شناسی
- اصل نسخه (دستخط مؤلف) ندارد
- حواشی به خط مؤلف ندارد
- تذهیب و سرلوح ندارد
- نگاره و نقاشی ندارد
- تصحیح‌شده دارد
- حواشی (محشّی) ندارد
- جدول‌کشی ندارد
- رکابه ندارد
- مقابله و بلاغ ندارد
- نسخه‌ی عکسی یا میکروفیلم ندارد
اشخاص مرتبط با نسخه
مالکان، واقفان، مصححان، محشیان و دیگر اشخاصی که در این نسخه نشانی از خود گذاشته‌اند هنوز ثبت نشده‌اند. اگر مهر، یادداشت تملک یا وقف‌نامه‌ای در نسخه دیده‌اید، آن را بیفزایید.
رساله‌های این مجموعه ۵
نسخه‌هایی از همین کتابخانه که زیر شماره‌ی 10020 آمده‌اند و در یک مجلد صحافی شده‌اند.
- ۱۰۰۲۰/۱ اعراب دیباجة المصباح · بلخی، یعقوب بن علی ۶ برگ
- ۱۰۰۲۰/۲ الصرف (رسالة فی) · بخاری، علی بن محمد ۴ برگ
- ۱۰۰۲۰/۳ جام گیتی نما (همین نسخه) · میبدی، حسین بن معین الدین ۷ برگ
- ۱۰۰۲۰/۴ شرح قصیده لامیه · حزین، محمد علی بن ابی طالب ۲۰ برگ
- ۱۰۰۲۰/۵ ایساغوجی (ترجمه) ۳۲ برگ
رابطه با نسخه‌های دیگر
اگر می‌دانید این نسخه از روی نسخه‌ی دیگری استنساخ شده، با نسخه‌ای مقابله شده، مجلد دیگری از همان دوره است یا نسخه‌ی عکسی یا میکروفیلمی از آن هست، آن را بیفزایید.
آغاز نسخه
سپاس حکیمی را که افکار حکما و انظار علما در معرفت کنه او متحیر و پریشانند و درود بر کاملان خاصه حضرت محمد مصطفی و آل و اصحاب او
انجام نسخه
و بعد از استحکام عقائد دینیه در کلام متقدمین و صوفیه و حکما نظر کند و از هر جا استناد کنند تا آن عقاید بمرتبه استحکام و رسوخ موصوف گردد و بدرجه تعیین رسد باتمام رسید این نامه نامی و حله اختتام پوشید
متن مأخذ
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)
ج ۹، ص ۱۰۱۷، ردیف ۲۱
● جام گیتی نما / فلسفه / فارسی
jām-e gītī-namā
میبدی، حسین بن معین الدین، - 911؟ قمری
meybodī, hoseyn ebn-e mo‘īn-od-dīn (- 1506)
اهدا به: قاسم بیک پرناک ترکمن والی شیراز در 900ق
تاریخ تألیف: 897ق؛ محل تألیف: شیراز
در قواعد فلسفی به روش متأخرین از حکماست، منسوب به قاضی میبدی، میرحسین بن معین الدین. در بعضی از نسخه‌ها، این کتاب به غیاث الدین منصور دشتکی (-948ق) و در برخی به خواجه نصیرالدین طوسی (-672ق) نسبت داده شده است. در مقصد 15 کتاب حاضر آمده: «و در تحفه شاهی اثبات افلاک ذکر شده است و این مختصر سعه بیان آن ندارد». اگر مراد از این جمله، اشاره به اثر دیگر مؤلف باشد ممکن است نویسنده این کتاب، قطب الدین محمود بن مسعود شیرازی (-710ق) باشد، چه او کتابی دارد به نام: «التحفه الشاهیه فی الهیئه». «اکتفاء القنوع بما هو مطبوع» آن را به خواجه طوسی نسبت داده و «آثار الشیعه» هم به متابعت او چنین پنداشته ولیکن صحیح کلام «کشف الظنون: است که از میبدی دانسته است.
این کتاب شامل یک فاتحه و سی مقصد و یک خاتمه می‌باشد: فاتحه در اقسام موجودات؛ مقصد 1. واجب الوجود؛ 2. علم حصولی و حضوری؛ 3. علم الهی؛ 4. فعل حق تعالی؛ 5. صدور موجودات؛ 6. عقل؛ 7. نفس ناطقه؛ 8. هیولی؛ 9. جسم؛ 10. فلک الافلاک؛ 11. فلک آفتاب؛ 12. فلک زهره و مریخ و مشتری؛ 13. فلک قمر؛ ... 20. عناصر چهارگانه؛ ... 26. نفس نباتی؛ 29. قوای انسانی؛ 30. عرض و مقولات نه گانه آن؛ خاتمه در توحید عقیده حکما در خصوص قدم عالم و امتناع خرق و التیام و ... . مقصد 21 را مؤلف بدون بیان مطلبی رها می‌کند و می‌گوید «نوشته نشد چون در فارسی هیئت مذکور است». در خاتمه رساله مؤلف می‌گوید «طریق اسلم آنست که طالب، قرآن و حدیث را میزان سازد و عقائد خود را از آن تصحیح کند...».
آغاز: سپاس حکیمی را که افکار حکما و انظار علما در معرفت کنه او متحیر و پریشانند و درود بر کاملان خاصه حضرت محمد مصطفی و آل و اصحاب او
انجام: و بعد از استحکام عقائد دینیه در کلام متقدمین و صوفیه و حکما نظر کند و از هر جا استناد کنند تا آن عقاید بمرتبه استحکام و رسوخ موصوف گردد و بدرجه تعیین رسد باتمام رسید این نامه نامی و حله اختتام پوشید
چاپ: با رساله جبر و اختیار و لوایح جامی و با انتساب به خواجه نصیر طوسی، تهران، 1314ق، سنگی، جیبی، 26ص؛ با تصحیح عبدالله نورانی، تحقیقات اسلامی، 1 (1365) ش1: 93-112.
[الذریعه 25/5، دو عنوان، یکی از خواجه طوسی و میبدی و یکی ناشناخته؛ اعلام 716/1؛ طبقات 74/10؛ نسخه‌های منزوی 767/2: نشانی 25 نسخه؛ مشار فارسی 1485/2 که از طوسی دانسته با اشاره به میبدی؛ مدرس رضوی، احوال و آثار خواجه 594 «جام گیتی نما» که از میبدی دانسته؛ حاجی خلیفه 533/1 که از میبدی دانسته؛ دانشگاه 715/8 که نویسنده نسخه، آن را از میرغیاث الدین منصور دانسته است؛ فهرستواره منزوی 120/6]
...
21. تهران؛ شورا؛ شماره نسخه: 10020/3
آغاز و انجام: برابر
خط: نسخ و نستعلیق، کا: محمد خان خلج چهاردانگه ابن محمد علی، تا: 1126ق؛ مصحح؛ جلد: مقوایی، 7ص (10-17)، اندازه: 14×19/5سم [ف: 32 - 30]
یادداشت‌ها و منابع پژوهشی
اگر درباره‌ی این نسخه نکته‌ای می‌دانید که در شناسنامه نیامده، یا چاپ، پژوهش، فهرست دیگر یا تصویری از آن سراغ دارید، آن را بیفزایید. پس از بررسی، با نام شما (اگر بخواهید) در اینجا منتشر می‌شود.
حالت پیشنهاد اصلاح.
روی کنار هر فیلد بزنید. برای موارد دیگر، مثل تکراری بودن رکورد، از «پیشنهاد کلی» استفاده کنید.