شناسنامه‌ی نسخه‌ی خطی

مفاتیح الاعجاز

از لاهیجی، محمد بن یحیی (۸۴۰–۹۱۲ ق)

کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی، تهران · شماره‌ی ۱۱۱۷

کتابت ۹۰۰ق نستعلیق مذهّب
/m/294071
برای پیشنهاد اصلاح، نشانگر را روی هر فیلد ببرید تا دکمه‌ی ✎ کنارش پیدا شود، یا این دکمه را بزنید تا همه‌ی دکمه‌ها با هم دیده شوند. برای پیشنهاد اصلاح، این دکمه را بزنید تا دکمه‌ی ✎ کنار هر فیلد پیدا شود. پس از پایین رفتن در صفحه، همین دکمه در گوشه‌ی صفحه هست.
شناسه‌ی فهارس: #294071

کاتب و کتابت

تاریخ کتابت
۹۰۰ق
محل کتابت
هرات
سفارش‌دهنده
—

ویژگی‌های ظاهری

خط
نستعلیق کیفیت خط:
شمار برگ
۳۹۰ برگ
شمار سطر
۲۱ سطر
اندازه (سانتی‌متر)
۱۷/۵×۲۵/۵سم
کاغذ
بخارائی
جلد
تیماج

نشان‌های نسخه‌شناسی

  • اصل نسخه (دستخط مؤلف) (ثبت نشده)
  • حواشی به خط مؤلف (ثبت نشده)
  • مقابله یا تصحیح به دست مؤلف (ثبت نشده)
  • مقابله با نسخه‌ی مؤلف (ثبت نشده)
  • کتابت از روی نسخه‌ی مؤلف (ثبت نشده)
  • تذهیب و سرلوح
  • نگاره و نقاشی (ثبت نشده)
  • تصحیح‌شده (ثبت نشده)
  • حواشی (محشّی) (ثبت نشده)
  • جدول‌کشی
  • رکابه (ثبت نشده)
  • مقابله و بلاغ (ثبت نشده)
  • نسخه‌ی عکسی یا میکروفیلم (ثبت نشده)

رابطه با نسخه‌های دیگر

نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌های این نسخه:

آغاز نسخه

منطبق بر آغاز اثر (در مأخذ: «برابر»)
باسمك الاعظم الشامل فیضه المقدس بكل موجود المنور لظلمات العدم بانوار الوجود ای محمود بهر شانی ×× وای معبود بهر مکانی / ای مذکور بهرلسانی×× وای معروف بهر احسائی ...
بخش‌های خالیِ این نسخه: انجام نسخه

مهرها، تملک‌ها و وقف‌نامه‌ها ۱

  • تملک تملک: جلال الدین احتشام الملک به سال ۱۲۸۷

فوائد و رسائل مندرج در نسخه

پشت برگ نخستین ترنجی است که بر وسط آن با سفیداب چنین نگاشته شده: «شیخ شمس الدین محمد آفتابی کز شرف ×× نور بخشی همچو او در عالم معنی که دید / عندلیب طبع وقادش ز گلشن شرح داد ×× فی الحقیقه کس گلی چون او از آن گلشن نچید»

متن مأخذ

فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)

ج ۳۰، ص ۶۶۶، ردیف ۴ متن صفحه
● مفاتیح الاعجاز = شرح گلشن راز / عرفان و تصوف / فارسی mafātīḥ-ol e‘jāz = š.-e golšan-e rāz لاهیجی، محمد بن یحیی، 840 - 912 قمری lāhījī, mohammad ebn-e yahyā (1437 - 1507) وابسته به: گلشن راز = گلشن الاسرار = گلشن محمودی؛ شبستری، محمود بن عبدالکریم (687-720ق) تاریخ تألیف: دوشنبه 19 ذیحجه 877ق شیخ محمود شبستری، سروده‌ای ساخته است که جواب هفده سؤالی است که سید امیر حسین هروی جانشین بهاءالدین ذکریا ملتانی خلیفه شهاب الدین سهروردی از خراسان برای او فرستاده و به نام «گلشن راز» موسوم داشته است. این منظومه را اسیری لاهیجی، شمس الدین محمد بن یحیی نوربخشی به خواهش سالکان طریق مودت گزارش نموده است. او آن را در 19 ذیحجه 877 پاکنویس کرده و برای جامی فرستاده و او در برابر چنین سروده است: «ای فقر تو نوربخش ارباب نیاز ×× خرم ز بهار خاطرت گلشن راز / یکره نظری بر مس قلبم انداز ×× شاید که برم ره به حقیقت زمجاز». آغاز: باسمك الاعظم الشامل فیضه المقدس بكل موجود المنور لظلمات العدم بانوار الوجود ای محمود بهر شانی ×× وای معبود بهر مکانی / ای مذکور بهرلسانی×× وای معروف بهر احسائی ... انجام: پایان کتاب بنام خود کردم خداوندا عاقبت محمود گردان و نام شیخ بزرگوار ناظمقدس سره مولانا سعد الدین محمود چپستری بوده و چپستر موضعی است در هشت فرسنگی تبریز و مولد مولانا و مدفن ایشان همانجاست قدس الله سره العزيز ... چاپ: تصحیح محمد رضا برزگر خالقی و عفت کرباسی (تهران، زوار: 1371)؛ بمبئی، سنگی، 1312، وزیری کوچک،232ص؛ ایران، تهران، 1303ق، سنگی، وزیری، 5ص (صص 382-386) در هامش [نسخه‌های منزوی 1401/2 و 3512/5 (41 نسخه)؛ مشترک پاکستان 1628/3 (18 نسخه)؛ تاشکند 756/8؛ لنینگراد 557؛ شگلوا 967-970؛ افغانستان 145 و 172؛ دیوان هند 1816-1819 و 3066؛ الذریعة 301/21 و 76/9 و 370/13؛ مشار فارسی 4837/4؛ کشف الظنون 1505/2، هدية العارفین 214/2، فهرستواره منزوی 918/8؛ دنا 977/9-980 (110 نسخه)] شرح و حواشی: 1- ایجاز مفاتیح الاعجاز؛ فانی شیرازی دهدار، محمد بن محمود (1016-947) 2- مجموعة الفوائد = شرح گلشن راز = شرح فن
...
4. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 1117 آغاز: برابر خط: نستعلیق، کا: سلطان علی شیرازی، تا: 900ق، جا: هرات؛ با سرلوحی زیبا که ظاهراً از کارهای هرات می‌باشد، مجدول، پشت برگ نخستین ترنجی است که بر وسط طلاپوش آن با سفیداب چنین نگاشته شده: «شیخ شمس الدین محمد آفتابی کز شرف ×× نور بخشی همچو او در عالم معنی که دید / عندلیب طبع وقادش ز گلشن شرح داد ×× فی الحقیقه کس گلی چون او از آن گلشن نچید»؛ تملک: جلال الدین احتشام الملک به سال 1287؛ کاغذ: بخارائی، جلد: تیماج، 390گ، 21سطر، اندازه: 17/5×25/5سم [ف: 3-362]

یادکرد در منابع ۱

  • …عليها في قاهرة (دار الكتب ۷ م تصوف فارسي) كتابته ۸۸۵ و طهران (المجلس ۱۱۱۷ ) كتابته ۹۰۰ ، و أخرى عند السلطان القرائي بطهران كتابته ۹۰۱…

این یادکردها را ماشین از روی کتابخانه، شماره‌ی نسخه و عنوان اثر یافته است، و ممکن است خطا داشته باشد.

شما هم می‌توانید بیفزایید

این بخش‌ها برای این نسخه هنوز خالی‌اند. آنچه بیفزایید پس از بررسی، با نام شما (اگر بخواهید) در این صفحه منتشر می‌شود.

  • اشخاص مرتبط با نسخه

    مالکان، واقفان، مصححان، محشیان و دیگر اشخاصی که در این نسخه نشانی از خود گذاشته‌اند؛ اگر مهر، یادداشت تملک یا وقف‌نامه‌ای در نسخه دیده‌اید.

  • یادداشت‌ها و منابع پژوهشی

    اگر درباره‌ی این نسخه نکته‌ای می‌دانید که در شناسنامه نیامده، یا چاپ، پژوهش، فهرست دیگر یا تصویری از آن سراغ دارید.

حالت پیشنهاد اصلاح. روی ✎ کنار هر فیلد بزنید. برای موارد دیگر، مثل تکراری بودن رکورد، از «پیشنهاد کلی» استفاده کنید.

گزارش اشکال یا پیشنهاد