شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
عنوان اثر:
مساحت ارض و افلاک
پیوند کوتاه:
/m/281068
نشانهای نسخهشناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیحشده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدولبندی)
—
دارای رکابه (پایصفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- اسماعیل بن حاجی محمد کریم شیرازی
- تاریخ کتابت:
- 1216ق (1216 هـ.ق)
- محل کتابت:
- سجاس
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 4 (در فنخا)
ویژگیهای مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق، شکسته (تحریری)
- تعداد برگ و سطر:
- - • -
- ابعاد و اندازه (سانتیمتر):
- 14/5×20سم
- کاغذ و جلد:
- کاغذ نامشخص • جلد نامشخص
آغاز نسخه
منطبق بر آغاز اثر (در مأخذ: «برابر»)
« بسمله الحمدلله الذی زین السماء الدنیا بزینة الکواکب ونور وجه الغبراء المظلمة باشعها الثواقب ... اما بعد این مختصری است درمساحت ارض و افلاک و آنچه متعلق است به آن و معرفت سمت قبله مشتمل بر مقدمه و دو مقاله و خاتمه اما مقدمه و معرفت قواعدی که در این فن احتیاج »
انجام نسخه
« چون سریع السیر شد در شبانروزی از عظیمه محدب »
فوائد و رسائل مندرج در نسخه:
اواخر این رساله به خط قطب الدین یزدی صاحب سلم الحساب است، این ابیات از آنجاست: معما باسم سیفی: «شاخ سنبل زغم عشق تو در هر چمنی ×× همچو زلف تو دو تا شد نبود بی شکنی / هجران اگر چه دست امیدم شکست داد ×× شکر خدا وصال توام باز دست داد»، رباعی حضرت شیخ سعدالدین حموئی: «آنم که جهان چو حقه در مشت من است ×× این قوت حق زقوت پشت من است / کونین ومکان وهر چه در عالم هست ×× در قبضه قدرت دو انگشت من است»، حضرت خواجه محمد والشی علیه الرحمه گوید: «لنگ لوچ خفته شکل بی ادب ×× سوی او میغنج او را میطلب / دارم گنه زقطره باران بیش (کذا) ×× از شرم گنه فکنده ام سر در پیش / آواز آمد که سهل باشد در بیش (= درویش) ×× تو در خو خود کسی ما در خور خویش / فيا كربلا قولی بای وسيلة ×× توسلت حتى اختارك السبط مضجعا»؛ با اشکال نجومی
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرستنگاری:
فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 29 • صفحه 319 • ردیف 4
متن فنخا:
4. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: 12145/27
آغاز: برابر؛ انجام: چون سریع السیر شد در شبانروزی از عظیمه محدب
خط: نستعلیق تحریری و شکسته، کا: اسماعیل بن حاجی محمد کریم شیرازی، تا: 1216ق، جا: سجاس؛ افتادگی: انجام؛ اواخر این رساله به خط قطب الدین یزدی صاحب سلم الحساب است، این ابیات از آنجاست: معما باسم سیفی: «شاخ سنبل زغم عشق تو در هر چمنی ×× همچو زلف تو دو تا شد نبود بی شکنی / هجران اگر چه دست امیدم شکست داد ×× شکر خدا وصال توام باز دست داد»، رباعی حضرت شیخ سعدالدین حموئی: «آنم که جهان چو حقه در مشت من است ×× این قوت حق زقوت پشت من است / کونین ومکان وهر چه در عالم هست ×× در قبضه قدرت دو انگشت من است»، حضرت خواجه محمد والشی علیه الرحمه گوید: «لنگ و لوچ و خفته شکل و بی ادب ×× سوی او میغنج و او را میطلب / دارم گنه زقطره باران بیش (کذا) ×× از شرم و گنه فکنده ام سر در پیش / آواز آمد که سهل باشد در بیش (= درویش) ×× تو در خو خود کسی و ما در خور خویش / فيا كربلا قولی بای وسيلة ×× توسلت حتى اختارك السبط مضجعا»؛ با اشکال نجومی؛ اندازه: 14/5×20سم [ف: 10-226]