نشانهای نسخهشناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیحشده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدولبندی)
—
دارای رکابه (پایصفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- بیکاتب
- تاریخ کتابت:
- قرن 13
- محل کتابت:
- محتملاً طهران
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 47 (در فنخا)
ویژگیهای مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق
- تعداد برگ و سطر:
- 13 برگ • 12 سطر
- ابعاد و اندازه (سانتیمتر):
- 17×21/5سم
- کاغذ و جلد:
- فرنگی • تیماج قرمز مقوایی
آغاز نسخه
« گرانمایه رفقای من آگاه باشید که از آموختن علم اخلاق و سیر »
انجام نسخه
« یار دنقلی کسی را گویند که در مجلس شرب نشیند و شراب ننوشد ولیکن مزه باده خوران را از رطب و یاس هر چه در بساط باشد باشتهای تمام بخورد این خلق مرکب از طمع و حرص است.
نویسنده در مقدمه این کتاب میگوید آدمی را از آموختن علم اخلاق و سیر در انفس و آفاق چاره نیست «و حکماء نور الله برهانهم را در این فن شریف که حکمت عملیش نامند رسالهها بسیار است و به آنها در کسب فضائل و ترک رذائل براهین و دلایل اقامه داشتهاند چون در بادی نظر درک آن مطالب خالی از اشکال نبود این حقیر عبادالله قبایح بعضی از ابنای زمان را مجسم کرده با لغاتی غیرفصیح و عباراتی قبیح که در این دور مصطلح الواط و مسخرگانست». نویسنده پس از این قول یک سلسله کلمات را بر حسب ترتیب حروف تهیجی حرف اول آنها مرتب کرده و به سبک فرهنگنویسان در پشت یکدیگر درآورده است فیالمثل درباره لغت «چاچول» میآورد: «چاچول کسی را گویند که از خودش کاری ساخته نشود و ارباب رجوع بسیار دور خود جمع کند که کار آنها را در پیش دیگران صورت دهد این صفت از حیله ناشی شود »
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرستنگاری:
فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 2 • صفحه 490 • ردیف 47
متن فنخا:
47. تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: 2661/7
آغاز: گرانمایه رفقای من آگاه باشید که از آموختن علم اخلاق و سیر؛ انجام: یار دنقلی کسی را گویند که در مجلس شرب نشیند و شراب ننوشد ولیکن مزه باده خوران را از رطب و یاس هر چه در بساط باشد باشتهای تمام بخورد این خلق مرکب از طمع و حرص است.
نویسنده در مقدمه این کتاب میگوید آدمی را از آموختن علم اخلاق و سیر در انفس و آفاق چاره نیست «و حکماء نور الله برهانهم را در این فن شریف که حکمت عملیش نامند رسالهها بسیار است و به آنها در کسب فضائل و ترک رذائل براهین و دلایل اقامه داشتهاند چون در بادی نظر درک آن مطالب خالی از اشکال نبود این حقیر عبادالله قبایح بعضی از ابنای زمان را مجسم کرده با لغاتی غیرفصیح و عباراتی قبیح که در این دور مصطلح الواط و مسخرگانست». نویسنده پس از این قول یک سلسله کلمات را بر حسب ترتیب حروف تهیجی حرف اول آنها مرتب کرده و به سبک فرهنگنویسان در پشت یکدیگر درآورده است فیالمثل درباره لغت «چاچول» میآورد: «چاچول کسی را گویند که از خودش کاری ساخته نشود و ارباب رجوع بسیار دور خود جمع کند که کار آنها را در پیش دیگران صورت دهد این صفت از حیله ناشی شود»؛ خط: نستعلیق، بیکا، تا: قرن 13، جا: محتملاً طهران؛ کاغذ: فرنگی، جلد: تیماج قرمز مقوایی ، 13ص (59-72)، 12سطر (11×15) ، اندازه: 17×21/5سم [ف: 6 - 226]