انشاء

4. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 516/3 آغاز: باسمه تیمنا بذکره، حمد و ثنایی که زبان قلم و قلم زبان از حق اداء آن معترف به «لااحصی ثناء علیک انت کما اثنیت علی نفسک» باشد ... متکلمی را در خور است که انشاء موجودات اثری از آثار قلم صنع اوست ... و بعد انهاء آنکه در شهور سنه ثلاثین و تسع و مأة رساله‌ای در مکاتبت اعالی و منشآت اهالی که جامع آن پدرم حضرت غفران پناهی امیرجلال الدین عبدالله الحسنی اسکنه الله فی فرادیس جنانه بوده مسمی به مخزن المکاتبة، این رساله را به جامع نسبتی بود چنان به خاطر فاتر رسید که بعضی از منشآت جامع را که در لطافت دری بی بها و در سلامت و عذوبت انگشت نماست و تا کنون در سمط جمعیتی منخرط نشده و سمت تألیفی نیافته در سلک این لآلی منخرط سازد و این رساله را به دو باب منسوب کند ... باب اول در نقل مخزن المکاتبة مذیل به بعضی منشآت که داخل اصل کتابت نبود: بسمله. حمد بی غایت مرمعبودی را که ساکنان معانی اشباح و سالکان معانی ارواح از فیضان فیض فیاض او مستفیض می‌گردند و ثناء بی نهایت محمودی که عاکفان مساجد تحمید و کاتبان مراسل توحید کتب را به حمد و ثناء او در می‌نوردند ... و بعد گوید ... عبدالله الحسنی ... که بر کاتبان مکاتیب بلاغت و راسلان مراسل فصاحت پوشیده نماند که مکتوبی از مکاتبت علماء و اساطیر این فقیر گرد آمده بود و بر خاطر خطور کرد که آنها را به قلم شکسته بر هم بسته و دل مجروح از هم گسسته بر صحیفه بیاض درج کنم ... و نام این کتاب مخزن المکاتبة نهاده شد. شامل: 1- فرمان حضرت یعقوب میرزا درباره تصدق رسم الوزارة (الصدراة) (مورخ 20جمادی الاول 883)، 2- نشان صدارت بآن هم در باب تصدق رسم الوزارة، 3- نشان سلطان حسن بیک در باب امراحتساب (مورخ ربیع الثانی 880=88)، 4- مکتوب خواجه ابوسعید ابوالخیر به غیاث الدین محمد یزدی، 5- مکتوبی که سلطان به مولانا شرف الدین یزدی نوشته، 6- نامه بی عنوان که در آن از جلال الدین و دارالمرز و ساری و مفردان و متمردان یاد شده، 7- مکتوبی که سلطان حسین میرزا به حضرت شاه قاسم نوربخش نوشته، 8- مکتوبی که سلطان حسین میرزا به سلطان حسن بیک نوشته، 9- فرمان شاه رخ میرزا در شأن سلطان محمد(مورخ 1محرم 847)، 10- فرمان شاه رخ درباره نصرالله صحرائی، 11- نامه درباره اجازه ساختن خانقاه شیخ مرشد ابواسحق ابراهیم بن شهریار کازرونی به دستور مرشدالدوله و الدین و خطاب به وزراء و ارکان دولت در کمک به او «در تأسیس خوانق و تزیین و سایر مصالح آزاد [ار]ه زنبیل و صرف به مصارف استحقاق و محال استیهال» و پیروی جماعت علم داران و ارباب خوانق از خواجه مجدالدین محمد در این باره، 12- نامه به کسی مصحوب زین العرفاء درویش صالح، 13- نامه به معین السلطنة والدین سلطان حسن و سفارش به او درباره نظام الدین احمد پسر امیر ناصرالدین خوند شاه، 14- نشان میر تیمور درباره درویشان پیوندی (پیروان عمادالدین سید فتح الله و سفارش به شاه رخ بهادر و سلیمان شاه واق و الله داد و یحیی سمنانی و عمان و گماشتگان ممالک خراسان درباره آنها)، 15و16- دو نامه کوتاه، 17- نامه به پادشاهی، 18- نامه‌ای که در آن امیر ناصرالدین یاد می‌شود، 19- مکتوب حضرت شاه اسمعیل به شاهی بیک خان. باب دوم در ثبت بعضی از منشآت جامع تغمده الله بغفرانه و اسکنه فی جنابه: 1- من امالی فقیر لطف الله طفیل اهل اله الغنی عبدالله الحسنی المرسل الی خدام اعالی حضرت مرشد الانامی معین الاسلامی مدظل صدراته، 2- المرسل الی نظاماً للرفقظ بالفرايد المودة و المحبة، 3- المرسل الی جناب زینا علیا، 4- منشأ للمنشی کتابت اخیک (؟) رکنا زکیا ابوسعید ایادیا قاضیا ابهریا، 5- المرسل ايضا الی زاییا من زنگان الی قزوین، 6- المرسل لحضرة الصدارة علاءتر که حسین فتح الامیر سلیمان و قتل الصوفی، 7- المرسل الی حضرة السلطانی کمال شاه غازیا، 8- دیباچه صریح للملک لحضرة شاه غازیا خلد معدلته، 9- دیباچه قباله حضرت شمسا محمد ابایند را و وقفیه قاسم آباد لوط، 10- دیباچه قباله رئیس غضنفر رئیسی موشح به قل هو الله، 11- المرسل الی اخوان الصفا مغیثانورا، 12- الی شمس السما العلی من مواصلة بالاماء، 13- الی حضرة حساما ابراهیم آمیا، 14- دیباچه قباله ملک شاه غازی که پاره ای از دولاب را به مقداری زر در 902 با گواهی قاضی عبدالله، 15- دیباچه وقف سید عضدالدین امیرعلی و تاج الدین سید حسن خواجه، 16- دیباچه دیگر، 17- نشان صوفی گری درویش نونیاز شیخ شمس الدین محمد و پیروی او از سلسله صوفیه صفویه (ناتمام)، 18- دیباچه دیگر، 19- دیباچه قباله او دین به اسم ملک شاه غازی موشح به سوره اخلاص، 20- فی الشکر (نسخه گویا در اینجا به انجام می‌رسد)، 21-سفارش که حضرت افادت پناه علامی مولانا سلطان محمد استرآبادی جهت حسین موسر(؟) نوشته (درباره استفاده از درویش حسین تونی)؛ خط: نستعلیق، بی‌کا، تا: قرن 10؛ کاغذ: سفید سمرقندی، جلد: تیماج تریاکی ضربی حاشیه‌دار مقوایی، 20ص (176-195)، 20 سطر (12×19)، اندازه: 18×24سم [سنا: ف: 1-310]