شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
پیوند کوتاه:
/m/321217
نشانهای نسخهشناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیحشده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدولبندی)
—
دارای رکابه (پایصفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- تاریخ کتابت:
- 1306ق (1306 هـ.ق)
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 1 (در فنخا)
ویژگیهای مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- شکسته نستعلیق
- تعداد برگ و سطر:
- 44 برگ • 12 سطر
- ابعاد و اندازه (سانتیمتر):
- 13/5×21سم
- کاغذ و جلد:
- کاغذ نامشخص • جلد نامشخص
آغاز نسخه
« بدأت باسم الله خیر مفتتح ×× و حمده علی رغائب منح / حمداً اعز قدسه یلیق ×× و لیس محض غیره یطیق... و بعد فالعبد ابوالفضل الاقل ×× ایده الله بعلم وعمل / یقول هذا شرح ما قد رسمه ×× بل هو تفصیل لعقد نظمه / حامل عرش العلم و الایمان ×× بحر العلوم آیة الرحمان / جوزی عن آبائه الا ماجد ×× خیر جزاء ولد عن والد / مزجته مزج عقیق بالحصا ×× فعاد منه عیشه منغصا / فانها جواهر ثمینه ×× لغادة التحقیق فیها زینه / ازینت قاعدة الاجماع ××بهامتی زفت الى الاصماع / لکن اتانی الندب من ندب سری ××قد شمرت عن ساقها فشمری / بل قال لی بنفسه الزكیه ×× الا خطیه فلا اليه / قد اجمع القوم کمادار علی ××لسان جمع من وجوه الفضلا / و قد عددنا منهم جماعة ×× و فیهم دعائم الصناعه / و هو على تصحیح ما يصح عن ×× جماعة و الکل حبر موتمن »
انجام نسخه
« فهاک مالوزید فی اختباره ××مازید فی القلب سوی اختیاره / نظما على تنضید ثغر ذی شنب ×× جل عن شبه بطلع او حبب / و ان ترم ان تجتلی معانیه ×× خذه و لو كان بقرطی ماریه / بل کل سجع منه حيث يوزن ××من شنف الاخضر حقا احسن / و سمه نقاوة الاصابه ××فهی لها كالدر للسحابه (1) / و قد وفینا فی البیان بالعده ××فنجعل الختام مسک المحمده / ادصادف التاريخ فی نظامه ×× الحمدلله علی ختامه (1304) / و افضل السلام لله علی ××محمد و آله اهل العلی / مظاهر الحق صابیح الظلم ××معادن مفاتيح الحكم / عليهم السلام ما جلى الصدى ××عن القلوب مد حهم اذا نشدا »
مهرها، یادداشتهای تملک و وقفیات نسخه
مهر: «امیرالشعرا»
فوائد و رسائل مندرج در نسخه:
در کنار رقم کاتب (ادیب الممالک) این نوشته دیده میشود: «و كتب ناظمه العبد الاثم ابوالفضل بن المحقق ابوالقاسم حوسب حسابا یسیراواوتی خیرا کثیراً فیالحائر الشريف لاربع خلون من شوال 1309»، در کنار صفحات نسخه حواشی مؤلف به خط او نیز منقولاتیاز شرح ملخص است که ادیب الممالک آورده
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرستنگاری:
فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 33 • صفحه 651 • ردیف 1
متن فنخا:
تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 3812
آغاز: بدأت باسم الله خیر مفتتح ×× و حمده علی رغائب منح / حمداً اعز قدسه یلیق ×× و لیس محض غیره یطیق... و بعد فالعبد ابوالفضل الاقل ×× ایده الله بعلم وعمل / یقول هذا شرح ما قد رسمه ×× بل هو تفصیل لعقد نظمه / حامل عرش العلم و الایمان ×× بحر العلوم آیة الرحمان / جوزی عن آبائه الا ماجد ×× خیر جزاء ولد عن والد / مزجته مزج عقیق بالحصا ×× فعاد منه عیشه منغصا / فانها جواهر ثمینه ×× لغادة التحقیق فیها زینه / ازینت قاعدة الاجماع ××بهامتی زفت الى الاصماع / لکن اتانی الندب من ندب سری ××قد شمرت عن ساقها فشمری / بل قال لی بنفسه الزكیه ×× الا خطیه فلا اليه / قد اجمع القوم کمادار علی ××لسان جمع من وجوه الفضلا / و قد عددنا منهم جماعة ×× و فیهم دعائم الصناعه / و هو على تصحیح ما يصح عن ×× جماعة و الکل حبر موتمن؛
انجام: فهاک مالوزید فی اختباره ××مازید فی القلب سوی اختیاره / نظما على تنضید ثغر ذی شنب ×× جل عن شبه بطلع او حبب / و ان ترم ان تجتلی معانیه ×× خذه و لو كان بقرطی ماریه / بل کل سجع منه حيث يوزن ××من شنف الاخضر حقا احسن / و سمه نقاوة الاصابه ××فهی لها كالدر للسحابه (1) / و قد وفینا فی البیان بالعده ××فنجعل الختام مسک المحمده / ادصادف التاريخ فی نظامه ×× الحمدلله علی ختامه (1304) / و افضل السلام لله علی ××محمد و آله اهل العلی / مظاهر الحق صابیح الظلم ××معادن مفاتيح الحكم / عليهم السلام ما جلى الصدى ××عن القلوب مد حهم اذا نشدا
خط: شکسته نستعلیق، کا: محمد صادق بن محمد حسین فراهانی (ادیب الممالک)، تا: 1306ق؛ در کنار رقم کاتب (ادیب الممالک) این نوشته به خط مؤلف دیده میشود: «و كتب ناظمه العبد الاثم ابوالفضل بن المحقق ابوالقاسم حوسب حسابا یسیراواوتی خیرا کثیراً فیالحائر الشريف لاربع خلون من شوال 1309»، در کنار صفحات نسخه حواشی مؤلف به خط او و نیز منقولاتیاز شرح ملخص است که ادیب الممالک آورده؛ مهر: «امیرالشعرا»؛ 44ص، 12 سطر، اندازه: 13/5×21سم [ف: 10-2228]