مضمار دانش

58. اصفهان؛ کتابخانه‌های اصفهان؛ شماره نسخه: 5 آغاز: بسم ... از سخن حمد بی نیاز حقیقی میدان داری فرسوده تک و تاز سازد، همان به که عنان عزیمت ازینسو تافت ... از راه اعتراف بنا رسائی و قصور، توسن سخن بقرارگاه آرمیدگی رسد، و در إمتثال فرمان لازم الإذعان پادشاه دین پناه ... نظم: سپهر کرم، خسرو دین و دولت ×× فروزنده چهره ملک و ملت ... / فرازنده چتر صاحب قرانی ×× شه ملک و دین شاه عباس ثانی ... با وجود جمعیت أسباب کامرانی از متابعت طبیعت گذشته پیوسته اقتداء بمنهج قویم شرع انور میفرمایند، و در مقام اختلاف مذاهب؛ قدم از مرتبه تقلید فراتر گذاشته پیروی رأی روشن مینمایند، و در عموم حقایق و معارف که معروض ضمیر أقدس گشته بتقریب کاوش تدقیق بمشرب عذب تحقیق میرسند و جمیع مسالک و طرق که بنظر اکسیر اثر رسیده و بوسیله رخش فلک فرسای همت بلند بپایان میرساند. از آنجمله در این وقت خیلی از نجدی نژادان آهوتک تیزکام مجنون وش لیلی خرام بإنعام عساکر منصوره نامزد شده معروض نظر همایون أشرف میگشت؛ باین تقریب؛ تأمل در غرایب صنایع ایزدی که در عموم حیوانات و خصوص آن پری و شان زیبا جلوه چه مخفی و چه ظاهر است نموده، فرمان قضا جریان بنام أبجد خوان دبستان فهم و خرد نظام الدین أحمد صادر شد که آنچه در باب أسب از آیات و أحادیث، و خاصه قبول باشد شیرازه إلتـیام بخشیده، و آن لالی گرانبها را برشته تحریر کشیده تحفه محفل فردوس مشاکل سازد ... و این رساله شریفه به «مضمار دانش» موسوم گشت، و چون موضع این فن از أسباب و آلات عمده جنگ و جهاد آنست، چنانکه قسمت جنود بأقسام خمسه مقرر شده؛ این نسخه شریفه نیز بر مقدمه و سه مرحله که بمنزله قلب و جناحین، و خاتمه که بجای ساقه است اشتمال یافت؛ انجام: برابر خط: نسخ، کا: قاسم حسینی، تا: دوشنبه 5 رمضان 1244ق، جا: اصفهان مدرسه جدید سلطانی؛ مهر: «عبده محمد اسمعیل محمد صادق الحسینی 1246»؛ جلد: تیماج، 44گ، 16سطر، اندازه: 14/5×20/5سم [فهرست روضاتی: -15]