شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
پیوند کوتاه:
/m/277457
نشانهای نسخهشناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیحشده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدولبندی)
—
دارای رکابه (پایصفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- بیکاتب
- تاریخ کتابت:
- قرن 14
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 3 (در فنخا)
ویژگیهای مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق (تحریری)
- تعداد برگ و سطر:
- 39 برگ • 15 سطر
- ابعاد و اندازه (سانتیمتر):
- 17/1×23/9سم
- کاغذ و جلد:
- کاغذ نامشخص • جلد نامشخص
آغاز نسخه
منطبق بر آغاز اثر (در مأخذ: «برابر»)
« بسمله، جامع اللغات المصطلح الزمان في تكميل الانسانگرانمایه برادرگان جانی خردسال جانی من آگاه باشید که از آموختن علم اخلاق و سیر در انفس و آفاق انسانیت کمال یابد.حکما نورالله برهانهم را در این فن شریف که حکمت عملیش نامند رساله بسیار است که در کسب فضایل و ترک رزائل براهین و دلایل اقامه داشتند چون در بادی نظر درک آن مطلب خالی از اشکال نبود این احقر عبد الله حبيب الله قبايح اعمال و فضایح افعال بعضی از ابنای زمان که مجسم کرده با لغاتی قبیح و عباراتی غیر فصیح که مصطلح الواط و مسخرگان است مذکور میسازد تا شما را در مطالعه بآن رغبتی حاصل آید و به مضمون بیت: نگویند از سر بازیچه حرفی ×× کز آن پندی نگیرد صاحب هوشاز این فرع حالات و این گونه خیالات اجتناب نمایند.اشنا شکن کسی را گویند که بجهة زیارت حضرت عبدالعظیم و غیره اسب از آشنایان امانت کند ... »
انجام نسخه
انجام 1
« یالدنگ - کسی را گویند که به مهمانی و ضیافت مردم رادعوت نماید و خودش ازاندرون بیرون نیاید یا آنکه دیر بیاید و به مهمانهای خود مناعت بخرج دهد. این صفت از بلاهت و غرور ناشی می شود »
انجام 2
« یا آنکه خردسالان نوآموز دبستان دانش را سرمشق در پیش گردد، تمته الکتاب بعون الله الملک الوهاب، تاریخ تسفية الكتاب از هزار و دویست نود چهار من الهجرة النبوية، كاتبه مصنفه حسن الحسینی، درکمال تعجیل محض نسخه چند کلمه قلمی گردید، باقی یا علی مدد »
فوائد و رسائل مندرج در نسخه:
. ؛ اصطلاحات به ترتیب حروف تهجی از « آشناسکین » تا « یالدنگ » آمده است بدنبال آن نه صفحه نصیحت نامه است که هر فقره از آن باخطاب «ایفرزند » شروع میشود، آغاز نصیحت نامه: «نصایح چندیست که موافق طبع اهالی این زمان باید پدر بفرزند بگوید، ای فرزند اینها که باتو گویم ...»
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرستنگاری:
فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 28 • صفحه 910 • ردیف 3
متن فنخا (مأخذ نسخه خطی):
3. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: 5753
آغاز: برابر؛ انجام: یالدنگ - کسی را گویند که به مهمانی و ضیافت مردم رادعوت نماید و خودش ازاندرون بیرون نیاید یا آنکه دیر بیاید و به مهمانهای خود مناعت بخرج دهد. این صفت از بلاهت و غرور ناشی می شود.
خط: نستعلیق تحریری، بیکا، تا: قرن 14؛ اصطلاحات به ترتیب حروف تهجی از « آشناسکین » تا « یالدنگ » آمده است و بدنبال آن نه صفحه نصیحت نامه است که هر فقره از آن باخطاب «ایفرزند » شروع میشود، آغاز نصیحت نامه: «نصایح چندیست که موافق طبع اهالی این زمان باید پدر بفرزند بگوید، ای فرزند اینها که باتو گویم ...»، انجام: «یا آنکه خردسالان نوآموز دبستان دانش را سرمشق در پیش گردد، تمته الکتاب بعون الله الملک الوهاب، تاریخ تسفية الكتاب از هزار و دویست نود چهار من الهجرة النبوية، كاتبه مصنفه حسن الحسینی، درکمال تعجیل محض نسخه چند کلمه قلمی گردید، باقی یا علی مدد»؛ 39گ، 15سطر (7/8×15)، اندازه: 17/1×23/9سم [ف: 13-129]