نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیح‌شده (مصحح)
✓
دارای حواشی (محشی)
✓
سطور مجدول (جدول‌بندی)
—
دارای رکابه (پای‌صفحه)
—
مقابله و بلاغ
✓
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- درویش حاجی سیدی احمد بن محمد مرشدی
- تاریخ کتابت:
- 888ق، برای ملا محمد رضا بفرویی نوشته شده و ظاهراً مربوط به دارالعباده یزد می‌باشد (888 هـ.ق)
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 2 (در فنخا)
ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نسخ (معرب)
- تعداد برگ و سطر:
- 94 برگ • 15 سطر
- ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
- 7×11سم
- کاغذ و جلد:
- شرقی • جلد نامشخص
آغاز نسخه
« ... می‌شود، سلمه الله تعالی و مد ظلال ارشاده علی مفارق المسلمین وصل کلمتین یعنی دو کلمه که با یکدیگر وصل کنند و اول کلمه ثانی همزه باشد حرکت آخر کلمه اول ملفوظ شود بهر نوع که باشد »
انجام نسخه
« سورة الاخلاص أحد الله در وصل بکسر نون تنوین باشد کفواً؛ سورة الفلق: حرف یاء که در وقف ملفوظ می‌شود بحرف مد فی العقد؛ سورة الناس: اله الناس.
از ناشناخته، کتابی است در قرائت قرآن کریم به ترتیب سوره که در آن از وقف و ابتدا و وصل در جمیع الفاظ قرآن کریم و نیز مقطوعات و موصولات حرف الف، واو، یاء، رسم الخطمصاحف و در پایان هم ظاءات هر سوره هم به علت تفریق با حرف ضاد (از سوره آل عمران تا پایان قرآن) آمده است بر اساس عباراتی که در نیمه نسخه آمده (از جمله: برگ 37پ: «... بعضی از اهل رسم این کلمه را بواو می‌نویسند و این خطاست و این فقیر از استاذ خود مولانا طاهر أدام الله برکاته که استاذ اهل قرانست چننی تحقیق کرده است بنقل و سماع ...» ویا در برگی دیگر، برگ 98پ: «... و این نکته را از خط مبارک مولانا طاهر نقل کرده شد و اگر چه قبل از این شرح [شیخ برهان الدین] جعفری معلوم شده بود ...»)، مؤلف از شاگردان «ابوالحسن فخرالدین طاهر بن عرب بن ابراهیم قاری اصفهانی صاحب کتاب درة الفرید (در گذشته بعد از 857ق) شیعی است که این کتاب را از حیات وی (نیمه دوم قرن 9) نگاشته است (الذریعة 68/8؛ فهرست منزوی 88/1؛ طبقات اعلام الشیعة (قرن 9): 71 و (قرن 10): 17)، با توجه به این‌که در مصادر و فهارس موجود نشانی از این نسخه نیافتیم نسخه نادری است و از روی نسخه مؤلف کتابت شده است این احتمال نیز وجود دارد که مؤلف این کتاب با رساله بعدی این مجموعه(حسین بن حاج بدرالدین) متحد باشد و البته قراین دیگر نیز در برخی جاها از این حکایت دارد، به هر حال نسخه‌ای است بسیار نفیس که قابل بررسی و تحقیق بیشتر می‌باشد »
مهرها، یادداشت‌های تملک و وقفیات نسخه
تملک: «اسد الله بن ابی طالب»
وقف ملفوظ می‌شود بحرف مد فی العقد
وقف و ابتدا و وصل در جمیع الفاظ قرآن کریم و نیز مقطوعات و موصولات حرف الف، واو، یاء، رسم الخطمصاحف و در پایان هم ظاءات هر سوره هم به علت تفریق با حرف ضاد (از سوره آل عمران تا پایان قرآن) آمده است بر اساس عباراتی که در نیمه نسخه آمده (از جمله: برگ 37پ: «... بعضی از اهل رسم این کلمه را بواو می‌نویسند و این خطاست و این فقیر از استاذ خود مولانا طاهر أدام الله برکاته که استاذ اهل قرانست چننی تحقیق کرده است بنقل و سماع ...» ویا در برگی دیگر، برگ 98پ: «... و این نکته را از خط مبارک مولانا طاهر نقل کرده شد و اگر چه قبل از این شرح [شیخ برهان الدین] جعفری معلوم شده بود ...»)، مؤلف از شاگردان «ابوالحسن فخرالدین طاهر بن عرب بن ابراهیم قاری اصفهانی صاحب کتاب درة الفرید (در گذشته بعد از 857ق) شیعی است که این کتاب را از حیات وی (نیمه دوم قرن 9) نگاشته است (الذریعة 68/8
واقف: سعید فیروزآبادی حسینی، 1316
وقفنامه از «سید سعید فیروزآبادی الحسینی» در 22 ربیع الثانی سال 1316 آمده است
یادداشت‌های انتقادی و تصحیحی فهرست‌نگار:
•
شیخ برهان الدین
•
از ناشناخته، کتابی است در قرائت قرآن کریم به ترتیب سوره که در آن از وقف و ابتدا و وصل در جمیع الفاظ قرآن کریم و نیز مقطوعات و موصولات حرف الف، واو، یاء، رسم الخطمصاحف و در پایان هم ظاءات هر سوره هم به علت تفریق با حرف ضاد (از سوره آل عمران تا پایان قرآن) آمده است بر اساس عباراتی که در نیمه نسخه آمده (از جمله: برگ 37پ: «... بعضی از اهل رسم این کلمه را بواو می‌نویسند و این خطاست و این فقیر از استاذ خود مولانا طاهر أدام الله برکاته که استاذ اهل قرانست چننی تحقیق کرده است بنقل و سماع ...» ویا در برگی دیگر، برگ 98پ: «... و این نکته را از خط مبارک مولانا طاهر نقل کرده شد و اگر چه قبل از این شرح [شیخ برهان الدین] جعفری معلوم شده بود ...»)، مؤلف از شاگردان «ابوالحسن فخرالدین طاهر بن عرب بن ابراهیم قاری اصفهانی صاحب کتاب درة الفرید (در گذشته بعد از 857ق) شیعی است که این کتاب را از حیات وی (نیمه دوم قرن 9) نگاشته است (الذریعة 68/8
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 25 • صفحه 68 • ردیف 2
متن فنخا:
2. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: 13875/3
آغاز: ... می‌شود، سلمه الله تعالی و مد ظلال ارشاده علی مفارق المسلمین وصل کلمتین یعنی دو کلمه که با یکدیگر وصل کنند و اول کلمه ثانی همزه باشد حرکت آخر کلمه اول ملفوظ شود بهر نوع که باشد؛ انجام: سورة الاخلاص أحد الله در وصل بکسر نون تنوین باشد کفواً؛ سورة الفلق: حرف یاء که در وقف ملفوظ می‌شود بحرف مد فی العقد؛ سورة الناس: اله الناس.
از ناشناخته، کتابی است در قرائت قرآن کریم به ترتیب سوره که در آن از وقف و ابتدا و وصل در جمیع الفاظ قرآن کریم و نیز مقطوعات و موصولات حرف الف، واو، یاء، رسم الخطمصاحف و در پایان هم ظاءات هر سوره هم به علت تفریق با حرف ضاد (از سوره آل عمران تا پایان قرآن) آمده است بر اساس عباراتی که در نیمه نسخه آمده (از جمله: برگ 37پ: «... بعضی از اهل رسم این کلمه را بواو می‌نویسند و این خطاست و این فقیر از استاذ خود مولانا طاهر أدام الله برکاته که استاذ اهل قرانست چننی تحقیق کرده است بنقل و سماع ...» ویا در برگی دیگر، برگ 98پ: «... و این نکته را از خط مبارک مولانا طاهر نقل کرده شد و اگر چه قبل از این شرح [شیخ برهان الدین] جعفری معلوم شده بود ...»)، مؤلف از شاگردان «ابوالحسن فخرالدین طاهر بن عرب بن ابراهیم قاری اصفهانی صاحب کتاب درة الفرید (در گذشته بعد از 857ق) شیعی است که این کتاب را از حیات وی (نیمه دوم قرن 9) نگاشته است (الذریعة 68/8؛ فهرست منزوی 88/1؛ طبقات اعلام الشیعة (قرن 9): 71 و (قرن 10): 17)، با توجه به این‌که در مصادر و فهارس موجود نشانی از این نسخه نیافتیم نسخه نادری است و از روی نسخه مؤلف کتابت شده است این احتمال نیز وجود دارد که مؤلف این کتاب با رساله بعدی این مجموعه(حسین بن حاج بدرالدین) متحد باشد و البته قراین دیگر نیز در برخی جاها از این حکایت دارد، به هر حال نسخه‌ای است بسیار نفیس که قابل بررسی و تحقیق بیشتر می‌باشد؛ خط: نسخ، آیات معرب، کا: درویش حاجی سیدی احمد بن محمد مرشدی، تا: 888ق، برای ملا محمد رضا بفرویی نوشته شده و ظاهراً مربوط به دارالعباده یزد می‌باشد؛ افتادگی: آغاز؛ مصحح، محشی، مقابله شده؛ تملک: «اسد الله بن ابی طالب»؛ یک وقفنامه از «سید سعید فیروزآبادی الحسینی» در 22 ربیع الثانی سال 1316 آمده است؛ واقف: سعید فیروزآبادی حسینی، 1316؛ کاغذ: شرقی، 94گ (25ر-118ر)، 15سطر، اندازه: 7×11سم [ف: 35-247]