نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
عنوان اثر:

الفقه الشافعی

/m/228494
کتابخانه و مخزن نگهداری: سپهسالار
شهر و کشور: تهران
شماره نسخه: 2611

نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی

اصل نسخه (دستخط مؤلف) —
حواشی به خط مؤلف —
تذهیب و سرلوح ✓
نگاره و نقاشی —
تصحیح‌شده (مصحح) —
دارای حواشی (محشی) —
سطور مجدول (جدول‌بندی) —
دارای رکابه (پای‌صفحه) —
مقابله و بلاغ —
چاپ عکسی / فاکسیمیله —

مشخصات کاتب و تاریخ کتابت

نام کاتب:
بی‌کاتب
تاریخ کتابت:
قرن 6
محل کتابت:
نامشخص
ردیف ثبت در مأخذ:
ردیف 1 (در فنخا)

ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه

نوع و اقلام خط:
نامشخص
تعداد برگ و سطر:
161 برگ • 21 سطر
ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
17×27سم
کاغذ و جلد:
دولت آبادی • تیماج

آغاز نسخه

« ثم مات احدهما لم يبطل العقد لانها عقد لازم »

انجام نسخه

« وثبت للمحيل عليه مثل ما ثبت له في ذمته فتقاصا واذا این کتاب مسلماً از کتب فقهیه مذهب شافعی است با مطالعه بیشتر از صفحات و دقت و تتبع در مطالب آن نام و آثاری از مؤلف و خود کتاب پیدا نکردیم ولی مصنف در بسیاری از صفحات به نقل قول قاضی ابوالطیب طبری (348-450ق) به عنوان «قال شیخنا قاضی ابوالطیب» پرداخته بنابراین احتمال قوی می‌رود که مؤلف از شاگردان ابوالطیب بوده باشد و از ابوسعید اصطخری (- 328ق) و ابوحامد اسفراینی (- 406ق) و ابواسحق (ظاهراً ابواسحق شیرازی - 476 است) و بسیاری از علماء شافعی مذهب که در قرن پنجم و چهارم بوده‌اند نقل اقوال نموده و نام کسی دیگر از طبقه بعد از ابواسحق را در آن نیافتم و کتابت نسخه هم که گواهی می‌دهد از خطوط اواخر قرن پنجم هجری است شاهدی بر مدعای ما می‌باشد. و نیز این قسمت ذیل را چون مشتمل بر اخباری می‌باشد برای تکمیل بیان طرز کتاب نقل می‌کنیم: «کتاب اللقطه اذا وجد الحر الرشيد لقطة و يمكن حفظها و تعریفها کالذهب و الفضة و الجوهر و الثياب فان كان ذلك في غیرالحرم جاز التقاطه [لتملک] لما روی عبدالله بن عمرو بن العاص رضى الله عنه ان النبی صلعم سئل عن اللقطة فقال ما كان منها فی طریق میتا فعرفها حولاثم [جا] صاحبها والا فهى لک و ما كان منها فی خراب ففيها و فی الرکاز الخمس و له ان يلتقطها للحفظ على صاحبها لقوله عزوجل و تعاونوا على البر و التقوى و لما روی ابوهریره رضی الله عنه ان النبی صلعم قال من کشف عن مسلم كربة من كرب الدنيا كشف الله عنه كربة من كرب يوم <!-- page: 192 --> القيامه و الله في عون العبد مادام العبد في عون اخيه و ان كانت في الحرم لم يجز ان يأخذها الا للحفظ على صاحبها و من اصحابنا من قال يجوز التقاطها للتملک لانه ارض مباحه فجاز لقطتها للتملک کغیر الحرم و المذهب الاول لما روی ابن عباس رضی الله عنه قال قال رسول الله صلى الله عليه وآله وسلم ان هذا لبد حرمه الله الخ». این نسخه مشتمل بر قسمتی از کتاب متاجر و کتاب ضمان و صلح و فرائض و عتق و هبه و وصیت و شرکت و وکالت و احیاء موات و لقطه و بیع و لقیط و وقف و مساقات و قراض و عبد مأذون و حواله و بعضی از کتب دیگر می‌باشد »

مهرها، یادداشت‌های تملک و وقفیات نسخه

تملک لانه ارض مباحه فجاز لقطتها للتملک کغیر الحرم و المذهب الاول لما روی ابن عباس رضی الله عنه قال قال رسول الله صلى الله عليه وآله وسلم ان هذا لبد حرمه الله الخ».
وقف و مساقات و قراض و عبد مأذون و حواله و بعضی از کتب دیگر می‌باشد
واقف: سپهسالار
فوائد و رسائل مندرج در نسخه:
هر یک از کتب به ابواب فصولی تقسیم شده‌اند
یادداشت‌های انتقادی و تصحیحی فهرست‌نگار:
• لتملک
• جا
• این کتاب مسلماً از کتب فقهیه مذهب شافعی است با مطالعه بیشتر از صفحات و دقت و تتبع در مطالب آن نام و آثاری از مؤلف و خود کتاب پیدا نکردیم ولی مصنف در بسیاری از صفحات به نقل قول قاضی ابوالطیب طبری (348-450ق) به عنوان «قال شیخنا قاضی ابوالطیب» پرداخته بنابراین احتمال قوی می‌رود که مؤلف از شاگردان ابوالطیب بوده باشد و از ابوسعید اصطخری (- 328ق) و ابوحامد اسفراینی (- 406ق) و ابواسحق (ظاهراً ابواسحق شیرازی - 476 است) و بسیاری از علماء شافعی مذهب که در قرن پنجم و چهارم بوده‌اند نقل اقوال نموده و نام کسی دیگر از طبقه بعد از ابواسحق را در آن نیافتم و کتابت نسخه هم که گواهی می‌دهد از خطوط اواخر قرن پنجم هجری است شاهدی بر مدعای ما می‌باشد. و نیز این قسمت ذیل را چون مشتمل بر اخباری می‌باشد برای تکمیل بیان طرز کتاب نقل می‌کنیم: «کتاب اللقطه اذا وجد الحر الرشيد لقطة و يمكن حفظها و تعریفها کالذهب و الفضة و الجوهر و الثياب فان كان ذلك في غیرالحرم جاز التقاطه [لتملک] لما روی عبدالله بن عمرو بن العاص رضى الله عنه ان النبی صلعم سئل عن اللقطة فقال ما كان منها فی طریق میتا فعرفها حولاثم [جا] صاحبها والا فهى لک و ما كان منها فی خراب ففيها و فی الرکاز الخمس و له ان يلتقطها للحفظ على صاحبها لقوله عزوجل و تعاونوا على البر و التقوى و لما روی ابوهریره رضی الله عنه ان النبی صلعم قال من کشف عن مسلم كربة من كرب الدنيا كشف الله عنه كربة من كرب يوم القيامه و الله في عون العبد مادام العبد في عون اخيه و ان كانت في الحرم لم يجز ان يأخذها الا للحفظ على صاحبها و من اصحابنا من قال يجوز التقاطها للتملک لانه ارض مباحه فجاز لقطتها للتملک کغیر الحرم و المذهب الاول لما روی ابن عباس رضی الله عنه قال قال رسول الله صلى الله عليه وآله وسلم ان هذا لبد حرمه الله الخ».
فنخا مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:

فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.

جلد 24 • صفحه 191 • ردیف 1
متن فنخا:
1. تهران؛ سپهسالار؛ شماره نسخه: 2611 آغاز: ثم مات احدهما لم يبطل العقد لانها عقد لازم؛ انجام: وثبت للمحيل عليه مثل ما ثبت له في ذمته فتقاصا واذا این کتاب مسلماً از کتب فقهیه مذهب شافعی است با مطالعه بیشتر از صفحات و دقت و تتبع در مطالب آن نام و آثاری از مؤلف و خود کتاب پیدا نکردیم ولی مصنف در بسیاری از صفحات به نقل قول قاضی ابوالطیب طبری (348-450ق) به عنوان «قال شیخنا قاضی ابوالطیب» پرداخته بنابراین احتمال قوی می‌رود که مؤلف از شاگردان ابوالطیب بوده باشد و از ابوسعید اصطخری (- 328ق) و ابوحامد اسفراینی (- 406ق) و ابواسحق (ظاهراً ابواسحق شیرازی - 476 است) و بسیاری از علماء شافعی مذهب که در قرن پنجم و چهارم بوده‌اند نقل اقوال نموده و نام کسی دیگر از طبقه بعد از ابواسحق را در آن نیافتم و کتابت نسخه هم که گواهی می‌دهد از خطوط اواخر قرن پنجم هجری است شاهدی بر مدعای ما می‌باشد. و نیز این قسمت ذیل را چون مشتمل بر اخباری می‌باشد برای تکمیل بیان طرز کتاب نقل می‌کنیم: «کتاب اللقطه اذا وجد الحر الرشيد لقطة و يمكن حفظها و تعریفها کالذهب و الفضة و الجوهر و الثياب فان كان ذلك في غیرالحرم جاز التقاطه [لتملک] لما روی عبدالله بن عمرو بن العاص رضى الله عنه ان النبی صلعم سئل عن اللقطة فقال ما كان منها فی طریق میتا فعرفها حولاثم [جا] صاحبها والا فهى لک و ما كان منها فی خراب ففيها و فی الرکاز الخمس و له ان يلتقطها للحفظ على صاحبها لقوله عزوجل و تعاونوا على البر و التقوى و لما روی ابوهریره رضی الله عنه ان النبی صلعم قال من کشف عن مسلم كربة من كرب الدنيا كشف الله عنه كربة من كرب يوم القيامه و الله في عون العبد مادام العبد في عون اخيه و ان كانت في الحرم لم يجز ان يأخذها الا للحفظ على صاحبها و من اصحابنا من قال يجوز التقاطها للتملک لانه ارض مباحه فجاز لقطتها للتملک کغیر الحرم و المذهب الاول لما روی ابن عباس رضی الله عنه قال قال رسول الله صلى الله عليه وآله وسلم ان هذا لبد حرمه الله الخ». این نسخه مشتمل بر قسمتی از کتاب متاجر و کتاب ضمان و صلح و فرائض و عتق و هبه و وصیت و شرکت و وکالت و احیاء موات و لقطه و بیع و لقیط و وقف و مساقات و قراض و عبد مأذون و حواله و بعضی از کتب دیگر می‌باشد؛ بی‌کا، تا: قرن 6؛ افتادگی: آغاز و وسط و انجام؛ هر یک از کتب به ابواب و فصولی تقسیم شده‌اند؛ واقف: سپهسالار؛ کاغذ: دولت آبادی، جلد: تیماج، 161ص، 21 سطر، اندازه: 17×27سم [ف: 1 - 496]