شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
پیوند کوتاه:
/m/143020
نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیح‌شده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدول‌بندی)
✓
دارای رکابه (پای‌صفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- بی‌کاتب
- تاریخ کتابت:
- قرن 11، واقف: سپهسالار 1297ق (1297 هـ.ق)
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 3 (در فنخا)
ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق
- تعداد برگ و سطر:
- 234 برگ • 18 سطر
- ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
- 18×22سم
- کاغذ و جلد:
- سمرقندی حنایی • تیماج سرخ
آغاز نسخه
« المنة لله که بانعام خداوند ×× از خلق رهیدم و شدم رام خداوند
رباعیات اوست، عروة الوثقی مرکب از نظم و نثر است و با مقایسه رباعیات مندرجه در این رساله با رباعیات سحابی یکی بودن گوینده آنها آشکار می‌شود. این نامه در چهار فصل بدین تفصیل می‌باشد: 1. در بی بصری، 2. در الهام و آن هم در بصارت تمام است، 3. شراب و کیفیت ظهور او، 4. در رجعت به الله تبارک و تعالی. این نامه عرفانی موشح به آیات کریمه قرآنی می‌باشد و تخمیناً بیشتر از ششصد بیت است و منشی آن در مقدمه بدین گونه به معرفی آن پرداخته: «القصه کمند از منظر اعلای لقا انداختیم و طالبان صادق را مستمسک ساختیم تا دست وثاق در آن زده بزایند یعنی از کفر مجازی بایمان حقیقی گرایند، چون از صفات ذات واثق نشست بر صفحه تسمیه «عروة الوثقی» نقش بست، این نامه که ربط فرع و اصلش کردیم ×× هر چند که فصل بود وصلش کردیم / چون سیر سپهر معنوی بود برو ×× همچون گیتی چهار فصلش کردیم. و پس از اتمام رباعیات، یک مثنوی بدین مطلع: در جهانند مشت خام طمع ×× کید خود را نهاده نام ورع موجود است و آقای غلامحسین محتشم دولتشاهی در ص 515-518 سال 14 مجله ارمغان زیر عنوان کلیات سحابی از روی نسخه‌ای که به سال هزار و دو (1002) به نام کلیات سحابی نوشته شده و متعلق به آقای پارسای توسرکانی بوده و شامل نامه «عروة الوثقی» و رباعیات و این مثنوی می‌باشد، نوشته‌اند که این مثنوی سیصد و چهل و سه بیت می‌باشد و بخشی از آن را هم در آنجا نقل کرده‌اند. چیزی که در اینجا تذکر آن بایسته است آنکه در عروة الوثقی و رباعیات و این مثنوی تخلص سحابی دیده نمی‌شود ولی وجود نسخه‌ای که در زمان حیات شاعر با انتساب به وی، نوشته شده و در برداشتن این نسخه رباعیاتی را که معاصرین شاعر و دیگران بدو نسبت داده‌اند بهترین دلیل بر صحت انتساب آن به این شاعر می‌باشد و نگارنده تصور می‌کند که سحابی شوشتری نام برده شده در فهرست آصفیه نیز همین شاعر می‌باشد سحابی نجفی نیز همین عارف است. و در ص 298 فهرست کتابخانه آصفیه دکن نسخه‌ای از رباعیات سحابی شوشتری متوفی به سال 1010 نشان داده شده و چنانکه گفتیم بایستی همین رباعیات و از این سحابی استرابادی نجفی باشد. آغاز رباعیات: «المنة لله که بانعام خدا ×× از خلق رمیدم و شدم رام خدا / هر کس سخنی از آن و این میگوید ×× من میگویم نام خدا نام خدا »
مهرها، یادداشت‌های تملک و وقفیات نسخه
واقف: سپهسالار 1297ق
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 15 • صفحه 334 • ردیف 3
متن فنخا:
3. تهران؛ سپهسالار؛ شماره نسخه: 149/2
آغاز: المنة لله که بانعام خداوند ×× از خلق رهیدم و شدم رام خداوند
رباعیات اوست، عروة الوثقی مرکب از نظم و نثر است و با مقایسه رباعیات مندرجه در این رساله با رباعیات سحابی یکی بودن گوینده آنها آشکار می‌شود. این نامه در چهار فصل بدین تفصیل می‌باشد: 1. در بی بصری، 2. در الهام و آن هم در بصارت تمام است، 3. شراب و کیفیت ظهور او، 4. در رجعت به الله تبارک و تعالی. این نامه عرفانی موشح به آیات کریمه قرآنی می‌باشد و تخمیناً بیشتر از ششصد بیت است و منشی آن در مقدمه بدین گونه به معرفی آن پرداخته: «القصه کمند از منظر اعلای لقا انداختیم و طالبان صادق را مستمسک ساختیم تا دست وثاق در آن زده بزایند یعنی از کفر مجازی بایمان حقیقی گرایند، چون از صفات ذات واثق نشست بر صفحه تسمیه «عروة الوثقی» نقش بست، این نامه که ربط فرع و اصلش کردیم ×× هر چند که فصل بود وصلش کردیم / چون سیر سپهر معنوی بود برو ×× همچون گیتی چهار فصلش کردیم. و پس از اتمام رباعیات، یک مثنوی بدین مطلع: در جهانند مشت خام طمع ×× کید خود را نهاده نام ورع موجود است و آقای غلامحسین محتشم دولتشاهی در ص 515-518 سال 14 مجله ارمغان زیر عنوان کلیات سحابی از روی نسخه‌ای که به سال هزار و دو (1002) به نام کلیات سحابی نوشته شده و متعلق به آقای پارسای توسرکانی بوده و شامل نامه «عروة الوثقی» و رباعیات و این مثنوی می‌باشد، نوشته‌اند که این مثنوی سیصد و چهل و سه بیت می‌باشد و بخشی از آن را هم در آنجا نقل کرده‌اند. چیزی که در اینجا تذکر آن بایسته است آنکه در عروة الوثقی و رباعیات و این مثنوی تخلص سحابی دیده نمی‌شود ولی وجود نسخه‌ای که در زمان حیات شاعر با انتساب به وی، نوشته شده و در برداشتن این نسخه رباعیاتی را که معاصرین شاعر و دیگران بدو نسبت داده‌اند بهترین دلیل بر صحت انتساب آن به این شاعر می‌باشد و نگارنده تصور می‌کند که سحابی شوشتری نام برده شده در فهرست آصفیه نیز همین شاعر می‌باشد سحابی نجفی نیز همین عارف است. و در ص 298 فهرست کتابخانه آصفیه دکن نسخه‌ای از رباعیات سحابی شوشتری متوفی به سال 1010 نشان داده شده و چنانکه گفتیم بایستی همین رباعیات و از این سحابی استرابادی نجفی باشد. آغاز رباعیات: «المنة لله که بانعام خدا ×× از خلق رمیدم و شدم رام خدا / هر کس سخنی از آن و این میگوید ×× من میگویم نام خدا نام خدا»؛ خط: نستعلیق، بی‌کا، تا: قرن 11، واقف: سپهسالار 1297ق؛ کاغذ: سمرقندی حنایی، جلد: تیماج سرخ، 234گ (16پ-249پ)، 18 سطر (7×15)، اندازه: 18×22سم [ف: 5 - 2]