دیوان الفت کاشانی

تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 947 آغاز: ای یاد تو همنشین جانها ×× وی نام تو همدم زبانها مندرجات آن عبارت است از غزلیات و یک مثنوی فرهاد و شیرین ناقص و قطعه‌ای در ماده تاریخ فوت عیال شاعر و چند نامه منظوم، هدایت شماره ابیات دیوان او را پنجهزار نوشته و نسخه این کتابخانه در حدود 3000 بیت عزل و مثنوی و قطعه است و در تذکره مزبور سیزده بند مرثیه حضرت سید الشهداء (ع) و لغزی که به نام برف و مدح نظام الدوله صدر انشا نموده و چند بیت آن در همان نقل شده و قطعه‌ای که نیز در مدح آن ممدوح سروده، مندرج است. فرهاد و شیرین الفت که در این نسخه از دیوان موجود است ناتمام و 280 بیت می‌باشد، موضوع آن معاشقه شمس بانو دختر پادشاه با جوانی گیلانی است و بدین چند بیت شروع گردیده: «سحر گاهی که شمس عالم افروز ×× جهان افروز شد چون صبح نوروز /صباحی همچو صبح عید میمون ×× سعادت با سعادت بود مقرون / بهین دخت شهنشاه ملک خو ×× فروغ شمس دولت شمس بانو»؛ کاتب = مؤلف، تا: 1240ق؛ از قرائن تصحیح اشعار و تبدیل مصراع‌ها و ابیات و طرز نگارش عناوین و مطالب مندرجه در ص 137 و 215 و 220 و 358 و 263 احتمال نزدیک به یقین می‌رود که این نسخه را شاعر به خط خوب خویش نوشته و در حضر و سفر همراه داشته و در چند مورد در حاشیه غزلیات یادداشت نموده که در سفر مکه معظمه در بین الحرمین گفته شد و چنان‌که از یادداشت‌های نامبرده معلوم می‌شود تا سال 1245 مسلماً زندگانی می‌نموده و برگ‌های نسخه پیش و پس شده و افتاده هم دارد، در حاشیه ص 134 تذکر می‌دهد که مطلع این غزل از شجاع السلطنه است، به سال 1264 این نسخه بدست رضا قلیخان هدایت افتاده و پشت آخرین صفحه دو یادداشت یکی در معرفی از صاحب دیوان و دیگری در تاریخ و محل فوت محمد شاه قاجار نگاشته است؛ کاغذ: فرنگی، جلد: تیماج، 132گ، 12 و 13 سطر، اندازه: 11×16سم [ف: 3- 190]