محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
مثیر الاحزان و منیر سبل الاشجان
مؤلف: ابن نما، جعفر بن محمد
مولوی • ش: 469/2
فنخا: ج 27، ص 965
مجادلة ابلیس مع النبی
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 528/18
فنخا: ج 28، ص 15
مجادلة الحکیمین الکیمیایی و النظری
مؤلف: عبداللطیف بغدادی، عبداللطیف بن یوسف
دانشگاه • ش: 354/7-ف
فنخا: ج 28، ص 15
مجازات الآثار النبوية
مؤلف: شریف الرضی، محمد بن حسین
ملک • ش: 3545/1
فنخا: ج 28، ص 16
مجازات الآثار النبوية
مؤلف: شریف الرضی، محمد بن حسین
ملک • ش: 2303
فنخا: ج 28، ص 16
مجال المجالی فی شرح مجالی الانوار
مؤلف: اخباری، محمد بن عبدالنبی
ملک • ش: 2815/6
فنخا: ج 28، ص 18
مجال المجالی فی شرح مجالی الانوار
مؤلف: اخباری، محمد بن عبدالنبی
مجلس • ش: 4296/1
فنخا: ج 28، ص 19
المجالس
مؤلف: ابوزرعه، عبدالوهاب بن محمد
دانشگاه • ش: 1888 و 6942-عکس
فنخا: ج 28، ص 20
مجالس
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 123/2
فنخا: ج 28، ص 43
مجالس
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 606-ف
فنخا: ج 28، ص 49
مجالس
مؤلف: ناشناخته
اصغر زاده • ش: 45
فنخا: ج 28، ص 50
مجالس الابرار لتلذذ الاخيار
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 4202/2
فنخا: ج 28، ص 52
مجالس پنجگانه
مؤلف: سعدی، مصلح بن عبدالله
دانشگاه • ش: 10896/2
فنخا: ج 28، ص 54
مجالس تعزیه خوانی
مؤلف: رجایی زفره ای، محمد حسن
دانشگاه • ش: 11002
فنخا: ج 28، ص 55
مجالس خمسه
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 3483
فنخا: ج 28، ص 56
المجالس السبعة عشر
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 1719
فنخا: ج 28، ص 58
مجالس العشاق
مؤلف: گازرگاهی، کمال الدین حسین
برنا، قاسم • ش: 34
فنخا: ج 28، ص 63
مجالس العشاق
مؤلف: گازرگاهی، کمال الدین حسین
مهدوی • ش: 99
فنخا: ج 28، ص 63
مجالس العشاق
مؤلف: گازرگاهی، کمال الدین حسین
سپهسالار • ش: 2715
فنخا: ج 28، ص 63
مجالس العشاق
مؤلف: گازرگاهی، کمال الدین حسین
مجلس • ش: 117/2 سرود
فنخا: ج 28، ص 63
مجالس العشاق
مؤلف: گازرگاهی، کمال الدین حسین
دانشگاه • ش: 3302
فنخا: ج 28، ص 64
مجالس العشاق
مؤلف: گازرگاهی، کمال الدین حسین
ملک • ش: 3985
فنخا: ج 28، ص 64
مجالس العشاق
مؤلف: گازرگاهی، کمال الدین حسین
ادبیات • ش: 106 حکمت
فنخا: ج 28، ص 64
مجالس العشاق
مؤلف: گازرگاهی، کمال الدین حسین
جمعیت نشر فرهنگ • ش: 579ت
فنخا: ج 28، ص 64

گزارش اشکال یا پیشنهاد