نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

بحر الاسرار

bahr-ol asrār
55 نسخه ثبت‌شده از قرن 12 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/9519
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #9519
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 5، ص 704 تا 709
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: شعر تفسیر
عناوین دیگر و هم‌تراز:
سبع المثانی (sab‘-ol masānī)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

این کتاب مثنوی عرفانی است در تفسیر و تأویل سوره سبع المثانی (حمد) که خود آن را به دو نام خوانده و سپس گزارشی به نثر بر آن در سال 1208ق نگاشته و به نام «مجمع البحار» خوانده است. در آغاز می‌گوید: طبق روایت، هر چه در قرآن هست همه در سوره فاتحه گرد آمده و هر چه در آن است در بسمله و هر چه در بسمله جمع است در حرف باء آن مندرج است و علی (ع) فرمود که من نقطه تحت باء هستم. پس هر چه در عالم وجود است، جملگی در مقام شامخ ولایت و انسان کامل مضمر است. سپس به تحقیق سوره حمد و همچنین شرح حدیث حقیقت کمیل بن زیاد نخعی می‌پردازد.
آغاز اثر
« بسمله بسم الله الرحمن الرحیم ×× هست مفتاح در گنج حکیم / گنج حکمت آن کتاب رحمت است ×× بسمله چون باب گنج حکمت است »
انجام اثر
« یافت تلقین دم و ذکر خفی ×× از حضور پیر روشندل صفی / درمیان چون نرد عشق آمد درست ×× خویش را درباخت درد او نخست »
سوابق و چاپ‌های اثر
کرمان، 1329ق، چاپ سنگی، 335 ص
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
مجمع البحار فی شرح بحر الاسرار؛ مظفر علیشاه کرمانی، محمد تقی بن محمد کاظم (1150-1215)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 411/2 (55 نسخه) الذریعة 197/13 نسخه‌های منزوی 6/1 و 1333/2 و 2656/4 الذریعة 29/3 و 1061/9 و 125/19 مشار فارسی 220/1 فهرستواره منزوی 269/10

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● بحر الاسرار = سبع المثانی / شعر، تفسیر / فارسی bahr-ol asrār = sab‘-ol masānī مظفر علیشاه کرمانی، محمد تقی بن محمد کاظم، 1150-1215 قمری mozaffar-‘alī-šāh-e kermānī, mohammad taqī ebn-e mohammad kāzem (1738-1801) این کتاب مثنوی عرفانی است در تفسیر و تأویل سوره سبع المثانی (حمد) که خود آن را به دو نام خوانده و سپس گزارشی به نثر بر آن در سال 1208ق نگاشته و به نام «مجمع البحار» خوانده است. در آغاز می‌گوید: طبق روایت، هر چه در قرآن هست همه در سوره فاتحه گرد آمده و هر چه در آن است در بسمله و هر چه در بسمله جمع است در حرف باء آن مندرج است و علی (ع) فرمود که من نقطه تحت باء هستم. پس هر چه در عالم وجود است، جملگی در مقام شامخ ولایت و انسان کامل مضمر است. سپس به تحقیق سوره حمد و همچنین شرح حدیث حقیقت کمیل بن زیاد نخعی می‌پردازد. آغاز: بسمله بسم الله الرحمن الرحیم ×× هست مفتاح در گنج حکیم / گنج حکمت آن کتاب رحمت است ×× بسمله چون باب گنج حکمت است انجام: یافت تلقین دم و ذکر خفی ×× از حضور پیر روشندل صفی / درمیان چون نرد عشق آمد درست ×× خویش را درباخت درد او نخست چاپ: کرمان، 1329ق، چاپ سنگی، 335 ص [دنا 411/2 (55 نسخه)؛ الذریعة 197/13؛ نسخه‌های منزوی 6/1 و 1333/2 و 2656/4؛ الذریعة 29/3 و 1061/9 و 125/19؛ مشار فارسی 220/1؛ فهرستواره منزوی 269/10] شرح و حواشی: 1- مجمع البحار فی شرح بحر الاسرار؛ مظفر علیشاه کرمانی، محمد تقی بن محمد کاظم (1150-1215)

نسخه‌های خطی این اثر

55 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
رضوی
مشهد
4454 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 115 شناسنامه ←
2
مسجد اعظم
قم
1547/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 58 شناسنامه ←
3
مرعشی
قم
7360/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق - شناسنامه ←
4
ملی
تهران
27418 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
5
ملی
تهران
6803 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 109 شناسنامه ←
6
مجلس
تهران
7220 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 139 شناسنامه ←
7
مرعشی
قم
2232 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 164 شناسنامه ←
8
نوربخش
تهران
6 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 168 شناسنامه ←
9
نوربخش
تهران
48/2 احمد خوشنویس 1358ق نستعلیق 22 شناسنامه ←
10
نوربخش
تهران
23/1 محمد تقی لنجانی 1354ق نستعلیق 159 شناسنامه ←
11
رضوی
مشهد
16339 ظاهراً عبدالله امیر بیگلری دوشنبه 23 رمضان 1348ق نستعلیق، شکسته 180 شناسنامه ←
12
مرعشی
قم
8438 فتح الله بن اسدالله خان فراشباشی سلطان آبادی 1317ق نستعلیق 44 شناسنامه ←
13
نوربخش
تهران
728 هدایت علی حسینی 1305ق نستعلیق 86 شناسنامه ←
14
مرعشی
قم
738 میرزا محمد علی مستوفی کرمانشاهانی صفر 1305ق نستعلیق 139 شناسنامه ←
15
گلپایگانی
قم
2964-15/204 محسن طبیب تفرشی بن عبدالمولی جمعه 14 ذیقعده 1304ق تحریری 135 شناسنامه ←
16
مجلس
تهران
2318 بی‌کاتب قرن 14 نستعلیق 364 شناسنامه ←
17
مفتاح
تهران
633 بی‌کاتب قرن 14 نسخ - شناسنامه ←
18
بغایری، عبدالرزاق
شیراز
بدون شماره بی‌کاتب 1297ق - - شناسنامه ←
19
مجلس
تهران
3323/10 بی‌کاتب 1297ق نسخ 87 شناسنامه ←
20
مجلس
تهران
9365/4 بی‌کاتب 1286ق نستعلیق 128 شناسنامه ←
21
ملک
تهران
5465/4 محمد حسین بن خواجه محمد ربیع 1284ق نستعلیق 148 شناسنامه ←
22
رضوی
مشهد
16010 محمد حسین بن خواجه محمد ربیع کرمانی چهارشنبه 5 شوال 1282ق نستعلیق 140 شناسنامه ←
23
مرکز احیاء
قم
2690 بی‌کاتب 1282ق نستعلیق 238 شناسنامه ←
24
رضوی
مشهد
4453 خانلر محمد موسی بن جعفر قلی نوری جمعه 29 ذیقعده 1278ق نستعلیق 88 شناسنامه ←
25
دانشگاه
تهران
1447 بی‌کاتب 18 شوال 1278ق، کاتب نسخه را برای پسر خود نوشته نستعلیق 163 شناسنامه ←
26
دانشگاه
تهران
4114 غلامرضای حیران شوال 1276ق نسخ 150 شناسنامه ←
27
ملک
تهران
5278/2 محمد حسین فرزند خواجه محمد ربیع 1274ق شکسته نستعلیق - شناسنامه ←
28
ملک
تهران
5278/2 محمد حسین پسر خواجه محمد ربیع 4 رجب 1274ق نستعلیق - شناسنامه ←
29
مرعشی
قم
10154 شاه علی مورکانی 27 شعبان 1272ق نستعلیق 149 شناسنامه ←
30
دانشگاه
تهران
8837 کریم بن رحمة الله 17 جمادی الاول 1270ق نستعلیق 67 شناسنامه ←