باه نامه پادشاهی (ترجمه)

● باه نامه پادشاهی (ترجمه) / طب / ترکی bāh-nāme-ye pādešāhī متن ظاهراً از خواجه طوسی که در 699 برای ابوالمظفر خان بن سلطان قزن (غازان) خان بن مأمون که ناگاه مفلوج و سست اندام شده بود، در هیجده «باب» از روی کتاب‌های متقدمان و «تراکیب عملیات» متاخران ساخته است. این نسخه ترجمه آن است به ترکی. در آغاز از گفته خواجه آمده: «گر چه مشک اندک بود خوش بوی گردد زو دماغ ×× خانه را روشن بسازد گر بود کوچک چراغ / جرعه ای کای بود از خم برای چاشنی ×× مجلسی را بس بود یک دسته ریحانی ز باغ». در فهرست‌های موجود مانند کشف الظنون نام کتاب اصل و ترجمه آن به نظر نرسید ولی انتساب آن به خواجه نباید بی‌اساس باشد خصوصاً رباعی فارسی این حدس را تأیید می‌کند. متن گویا عربی است. محمد باقر موسوی آن را از روی این ترکی برای شاه سلیمان و شاه سلطان حسین به فارسی در آورده است، از متن عربی در فهرست ظاهریه (طب وصيدله 482) یاد شده است، نام آن در مجله معهد المخطوطات (313: 5) الباه الشاهانية و التراكيب السلطانية است. آغاز: بسمله. حمد و سپاس و شکر بی قیاس حضرت الوهیته که امداد فرح فیض ایدب اسباب ترح زایل ایلدی ... و بعد ناظم فواید کتاب و ناثر فواید بی حساب اول ذات بی مثال ... خواجه نصیر الدین طوسی ... بو کتاب تألیف و اسرار حکما کشف و مرموزاتن اظهار قلد غنه. انجام: اما یکرک اولدر که کتاب در هر فایده لربولنه بو کتاب خود کتاب پادشاهی در کرنندر که مجموعه انواع دن پادشاهلر خزینه سنده مصون و مخزون اوله (تم الکتاب). [فهرستواره منزوی 3302/5]