نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

ایضاح احقاق الحق

īzāh-o ehqāq-el haqq
2 نسخه ثبت‌شده قرن 11 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/9209
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #9209
تاریخ و سده تألیف: 1094 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 5، ص 455 تا 456
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: کلام و اعتقادات
عناوین دیگر و هم‌تراز:
كاشف الاستار (kāšef-ol astār)
اهدا / به درخواست: میرزا سعدالدین محمد وزیر شاه سلیمان (1077-1105ق)
محل تألیف: مشهد مقدس
اثر مرتبط / وابسته به: احقاق الحق و ازهاق الباطل؛ شوشتری، نورالله بن شرف الدین (956-1019)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

علامه حلی (648-726) «نهج الحق و کشف الصدق» را در هشت مسئله نوشته و در آن آئین شیعی را ثابت و بر سنیان رد نمود. پاشا قاضی فضل بن روزبهان بن فضل الله خنجی شیرازی سپاهانی دانشمند اشعری حنفی (روزگار اسماعیل یکم صفوی) پس از بیرون شدن از میهن خویش سپاهان به کاشان که رسید در رد آن کتابی به نام «ابطال نهج الباطل» نگاشته است و آن را در دو ماه به سال 909 (1ع1-3ج2) به پایان رساند و همه کتاب علامه به جز دیباچه را در آن گنجاند. قاضی ضیاءالدین نورالله شوشتری مرعشی (956-1019) در «احقاق الحق و ازهاق الباطل» خود از روزبهان خرده گرفت و روی نوشتن این کتاب و «مجالس المؤمنین» بود که به دستور نورالدین محمدجهانگیر پادشاه مغولی هند (1014-1037) او را با تازیانه خاردار بکشتند و در آگره هند به خاک سپرده شد. همین قاضی «مجالس المؤمنین» را از 7 رجب 998 در لاهور تا پنج‌شنبه 23 ذیقعده 1010 نوشته و «احقاق الحق» را در هفت ماه (به جز شب‌ها) نگاشته و آخر ربیع یکم سال 1014 در آگره به انجام رساند. نصیرالدین حسین بن عبدالوهاب بهبهانی به دستور میرزا سعدالدین محمد وزیر در روزگار شاه سلیمان صفوی (1077-1105) «احقاق الحق» را به پارسی کرد و در دیباچه نام بالا را بدان داد. او در آغاز متن را هم آورده سپس ترجمه نمود. ترجمه او لفظی است و شاید در چند نوبت. (دانش پژوه)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 328/2 فهرستواره منزوی 138/9 (2 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● ایضاح احقاق الحق = كاشف الاستار / کلام و اعتقادات / فارسی īzāh-o ehqāq-el haqq = kāšef-ol astār طباطبائی بهبهانی، حسین بن عبدالوهاب، ق 11 قمری tabātabā'ī behbahānī, hoseyn ebn-e 'abd-ol-vahhāb (-17c) وابسته به: احقاق الحق و ازهاق الباطل؛ شوشتری، نورالله بن شرف الدین (956-1019) به دستور: میرزا سعدالدین محمد وزیر شاه سلیمان (1077-1105ق) تاریخ تألیف: 4 ربیع الاول 1094ق؛ محل تألیف: مشهد مقدس علامه حلی (648-726) «نهج الحق و کشف الصدق» را در هشت مسئله نوشته و در آن آئین شیعی را ثابت و بر سنیان رد نمود. پاشا قاضی فضل بن روزبهان بن فضل الله خنجی شیرازی سپاهانی دانشمند اشعری حنفی (روزگار اسماعیل یکم صفوی) پس از بیرون شدن از میهن خویش سپاهان به کاشان که رسید در رد آن کتابی به نام «ابطال نهج الباطل» نگاشته است و آن را در دو ماه به سال 909 (1ع1-3ج2) به پایان رساند و همه کتاب علامه به جز دیباچه را در آن گنجاند. قاضی ضیاءالدین نورالله شوشتری مرعشی (956-1019) در «احقاق الحق و ازهاق الباطل» خود از روزبهان خرده گرفت و روی نوشتن این کتاب و «مجالس المؤمنین» بود که به دستور نورالدین محمدجهانگیر پادشاه مغولی هند (1014-1037) او را با تازیانه خاردار بکشتند و در آگره هند به خاک سپرده شد. همین قاضی «مجالس المؤمنین» را از 7 رجب 998 در لاهور تا پنج‌شنبه 23 ذیقعده 1010 نوشته و «احقاق الحق» را در هفت ماه (به جز شب‌ها) نگاشته و آخر ربیع یکم سال 1014 در آگره به انجام رساند. نصیرالدین حسین بن عبدالوهاب بهبهانی به دستور میرزا سعدالدین محمد وزیر در روزگار شاه سلیمان صفوی (1077-1105) «احقاق الحق» را به پارسی کرد و در دیباچه نام بالا را بدان داد. او در آغاز متن را هم آورده سپس ترجمه نمود. ترجمه او لفظی است و شاید در چند نوبت. (دانش پژوه) [دنا 328/2؛ فهرستواره منزوی 138/9 (2 نسخه)]

نسخه‌های خطی این اثر

2 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرعشی
قم
1417 جمشید غره صفر 1096ق نسخ 547 شناسنامه ←
2
دانشگاه
تهران
328 بی‌کاتب بی‌تاریخ تعلیق 177 شناسنامه ←