الاوزان الشرعية

● الاوزان الشرعية = المقادير الشرعية = ميزان المقادير / فقه / عربی al-awzān-uš šarʿīyya = al-maqādīr-uš šarʿīyya = mīzān-ul maqādīr کاشف یزدی، قاضی بن کاشف الدین محمد، -1075 قمری kāšef-e yazdī, qāzī ebn-e kāšef-od-dīn mohammad (-1665) از میرزا قاضی بن کاشف الدین محمد یزدی در دوازده باب و سی فصل و یک خاتمه به عربی، در انجام جدول‌های مقادیر است در سه صفحه. رساله‌ای است استدلالی در بیان اوزان و مقادیر شرعی و موازین طبی مشتمل بر دوازده «باب» و سی «فصل» و «خاتمه» و جدولی که شامل خلاصه ابواب و فصول است: باب 1. الکر؛ 2. الصاع النبی صلی الله علیه و آله؛ 3. الصاع المشهوره؛ 4. المد؛ 5. الرطل العراقی؛ 6. الرطل المدنی؛ 7. الوثق (کذا)؛ 8. اول نصاب الغلات؛ 9. نصاب الذهب؛ 10. نصاب الفضه؛ 11. الدرهم الشرعی؛ 12. بیان الدرهم البغلی و الطبری و المثقال الشرعی؛ 13. قدر الرطل المدنی؛ 14. قدر المن الذی قد یستعمله الاطباء؛ 15. قدر [الاوقية] عند اهل الشرع؛ 16. قدر الاوقيه عند الاطباء؛ 17. قدر المد؛ 18. قدر المد علی ما وقع فی صاع النبی صلی الله علیه و آله؛ 19. قدر الصاع المشهور؛ 20. قدر صاع النبی صلی الله علیه و آله؛ 21. قدر الکر؛ 22. قدر الوسق؛ 23. قدر اول نصاب الغلات هو خمسة اوسق؛ 24. قدر اول نصاب الذهب؛ 25. قدر اول نصاب الفضه؛ 26. قدر درهم الشاهی؛ 27. قدر المن الشاهی؛ 28. قدر المن التبریزی؛ 29. قدر دینار الذی یستعمله فی بلدة اصفهان اهل الحرفه؛ 30. تحویل الدراهم و المثاقیل بعضها الی بعض؛ خاتمه فی الجدول المتضمن لخلاصة المطالب. در دنبال خاتمه شش جدول است برای اوزان و بسیار سودمند. مؤلف بکتاب نامی نداده و همین اندازه در دیباچه «بیان المقادیر الشرعیة و معظم الموازین الطبیة» می‌بینیم نام خود او در دیباچه هست. آغاز: بسمله، الا لا إلا لاء الا له الحکیم. بعد الحمدلله مرشد العباد، و الصلاة علی نبیه اشرف العباد ... یقول عبده ... قاضی بن کاشف الدین محمد الیزدی ... انجام: خاتمة فی الجدول المتضمن لخلاصة ما سلفنا لک کیلا یتعسف ... و هذه الجدول بتمامه فی کراس الثانی التالی لهذا الکراس، و السلام. تم بعون الله و حسن توفیقه [دنا 299/2 (15 نسخه)؛ الذریعة 324/23 رقم 9159]