ابصار المستبصرین

● ابصار المستبصرین = بصائر المستبصرین / کلام و اعتقادات / فارسی absār-ol mostabserīn = basā’er-ol mostabserīn شیرازی دیبلی، عبدالوهاب بن عبدالرحمان، ق11 قمری šīrāzī deybolī, ‘abd-ol-vahhāb ebn-e ‘abd-or-rahmān ( - 17c) سال تألیف: 1042 یا 1062ق شرح چگونگی گرویدن مؤلف است به مذهب تشیع توسط مولانا عبدالعلی شیرازی که تاجری به نام حاج علی رضا در سال 1062 او را با خود به هند برده بود و تصادفاً با دیبلی ملاقات کرده است. در این رساله گفتگوی مؤلف با شیرازی مذکور که از علمای آگاه و با اطلاع در علوم دینی و مذهبی بوده، تشریح شده و گاهی نگارنده گفت و شنودهای خود را که با بعضی از علمای حنفی مذهب نیز در میان می‌گذاشته ولی پاسخ قانع کننده نمی‌یافته است. وی بحث‌ها را با اختصار در این رساله آورده تا حقانیت مذهب شیعه و بطلان مذاهب دیگر را اثبات کند. در ذریعه آمده است که چنین می‌نماید که این رساله به سال 1042 تألیف شده است ولی این گفتار با تاریخ مسافرت شیرازی به هند و ملاقات مؤلف با وی و تشیع او و تألیف رساله پس از تشیع، درست نمی‌آید. وی قبل از استبصار و شیعه شدن مذهب حنفی داشته است و با توجه به تاریخ تألیف کتاب دیگر وی به نام مناظره که سال 1073ق می‌باشد، وی تا این تاریخ زنده بوده است. آغاز کتاب: الحمدلله الذی اتم حجته على الثقلين ببعثة النبی الهاشمی المنصور ليخرجهما تبيان آيات بينات آياته من الظلمات الى النور ... اما بعد فيقول احقر البرية ... المهتدى بمذهب امامية انجام کتاب: از روی صدق وعقیده درست تصدیق قولش نمود دست وثوق بر دامن محبان آل رسول صلى الله عليه و آله و سلم زده از مبغضان ایشان بالکلیه تبرا نمودم. چاپ: بمبئی، 1285ق، سنگی، رحلی، در هامش مطارح الانظار شیخ مرتضی انصاری، 392ص؛ به اهتمام محمد درودی، قم، 1385ه، سربی، جیبی، 117ص؛ دارالحکومه بمبئی، سنگی، بی ناشر، 1287ق.، رحلی؛ به کوشش سید سعید اختر به زبان اردو ترجمه و در 1950م به نام «رهبر منزل» نیز چاپ شده است. [نسخه‌های فارسی منزوی 870/2؛ فهرستواره منزوی 64/9؛ مشترک 1019/2به تفصیل؛ الذريعة 66/1 که تاریخ نگارش را 1042و1062 و نسبت نگارنده را شیرازی و دیبلی آورده است، همانجا 284/22 «المناظرات مع العامه» از همو که در 1073 ق انجام گرفته است؛ اعلام 1434/2 عبدالوهاب دیبلی شیرازی؛ مشار141/1 که نسبت او را شیرازی دیبلی و تاریخ نگارش را نادرست 1126ق آورده است]