آثار علوی

● آثار علوی/ طبیعیات / فارسی āsār-e ‘olvī مسعودی غزنوی، محمد بن مسعود، ق 6 ق mas‘ūdī qaznavī, mohammad ebn-e mas‘ūd (12C) شامل 1 «مقدمه» و 4 «فصل» و 12 «باب» که به بررسی ابر و باد و چگونگی پدید آمدن باران می‌پردازد. خلاصه مطالب عبارت است از: مقدمه، فصل 1. در انقسام اجسام به بسایط و مرکبات، 2. طبقات زمین و هوا، 3. استحالت اجسام، 4. کیفیت تولد بخارات. سپس باب 1. پدید آمدن ابر، 2. در سبب پدید آمدن رعد و برق، 3. در معرفت حدوث باران، 3. در معرفت حدوت برف، 5. پدید آمدن یخچه، 6. سبب پدید آمدن نزم (شبنم)، 7. در سبب پدید آمدن قوس و قزح، 8. سبب پدید آمدن خرمن ماه (هاله)، 9. سبب صواعق و کواکب منقصه، 10. پدید آمدن بادها، 11. سبب پدید آمدن زلزله، 12. سبب پدید آمدن چشمه‌های آب، 13. سبب پدیدآمدن معدنیات. آغاز: بسمله منت خدایرا که آفریننده عقول و ارواح است و هست کننده اجسام و اشباح است وجود موجودات به فیض جود اوست انجام: و از احوال معدنیات بدین قید اختصار افتاد تا دراز نشود رساله را به این باب ختم کردیم. تمت الرسالة بحمدالله و حسن توفیقه چاپ: به کوشش محمدتقی دانش‌پژوه، انتشارات فرهنگ ایران زمین، 1337ش [نسخه‌های فارسی منزوی 393/1؛ الذریعة 8/1؛ فهرستواره کتاب‌های فارسی 3774/5؛ فهرست فارسی مشار 2558/2]