نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

اعمال عباد

aʻmāl-e ‘ebād
1 نسخه ثبت‌شده قرن 11 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/7212
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #7212
پدیدآور / مؤلف: ناشناخته
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 4، ص 531 تا 532
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: کلام و اعتقادات

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

رساله‌ای است در اثبات امر بین الامرین و ابطال جبر و تفویض، دارای یک «مقدمه» و سه «مقاله» و «خاتمه». این رساله باید در قرن 11 تالیف شده باشد و مؤلف آن از خویش چنین یاد می‌کند «این منزوی زاویه گمنامی جعل الله انسه فی الوحدة و افتقاره اليه وحده». مؤلف در مقدمه، شرح مفصل معنی امر بین الامرین و اثبات آن و معنی جبر و تفویض را آورده و در مقالات به ترتیب آیات، ادعیه و احادیثی «که منشا بطلان جبر و تفویض شده‌اند و دلالت دارند بر حال امر بین الامرین» را آورده است. در مقدمه در تبیین امر بین الامرین می‌گوید: «کلمه جامعه در این باب آن که ذوات را دو تعین است علمی و وجودی. تعین علمی متنزه شدنست از قدرت کامله که ذات اقدس است که عین علم است به خود و تعیین وجودی در آمدنست به امر کن ...». پیش از این سخن قصیده‌ای است که بیش از 20 بیت دارد و از ابیات آن است: «کن فارغ البال اذا مر العباد علی ×× ماد بر العادل العلام فی الازل / ... نعوذ بالله من تلک العقیده اذ ×× تهوی بصاحبها من ذروة الجبل / و کیف اجحد ترتیب الوجود و قد ×× اراه نحو قطار النوق و الجمل / ... ان الوقایع طرا کیف ما وقعت ×× باذن خالقنا العلام لم یزل / ... صحح مزاجک ان شئت التلذذ من ×× طعم النوائب و الاسقام و العلل / ... لو لم یکن لذة فی النائبات لما ×× صبت علی انبیاء الله و الرسل / ... انظر الی سید الکونین و ابنته ×× ثم الامام امیر المومنین علی / ... قد ابتلوا بصنوف الموجعات و هم ×× فی عصمة الله مذکانوا من الزلل». تذکر: این رساله با آغاز و انجام مشابه در ش 10535 مجلس به عنوان «الجبر و التفویض» به فیض کاشانی نسبت داده شده است و به نظر می‌رسد یک رساله است.

متن فنخا

● اعمال عباد / کلام و اعتقادات / فارسی aʻmāl-e ‘ebād رساله‌ای است در اثبات امر بین الامرین و ابطال جبر و تفویض، دارای یک «مقدمه» و سه «مقاله» و «خاتمه». این رساله باید در قرن 11 تالیف شده باشد و مؤلف آن از خویش چنین یاد می‌کند «این منزوی زاویه گمنامی جعل الله انسه فی الوحدة و افتقاره اليه وحده». مؤلف در مقدمه، شرح مفصل معنی امر بین الامرین و اثبات آن و معنی جبر و تفویض را آورده و در مقالات به ترتیب آیات، ادعیه و احادیثی «که منشا بطلان جبر و تفویض شده‌اند و دلالت دارند بر حال امر بین الامرین» را آورده است. در مقدمه در تبیین امر بین الامرین می‌گوید: «کلمه جامعه در این باب آن که ذوات را دو تعین است علمی و وجودی. تعین علمی متنزه شدنست از قدرت کامله که ذات اقدس است که عین علم است به خود و تعیین وجودی در آمدنست به امر کن ...». پیش از این سخن قصیده‌ای است که بیش از 20 بیت دارد و از ابیات آن است: «کن فارغ البال اذا مر العباد علی ×× ماد بر العادل العلام فی الازل / ... نعوذ بالله من تلک العقیده اذ ×× تهوی بصاحبها من ذروة الجبل / و کیف اجحد ترتیب الوجود و قد ×× اراه نحو قطار النوق و الجمل / ... ان الوقایع طرا کیف ما وقعت ×× باذن خالقنا العلام لم یزل / ... صحح مزاجک ان شئت التلذذ من ×× طعم النوائب و الاسقام و العلل / ... لو لم یکن لذة فی النائبات لما ×× صبت علی انبیاء الله و الرسل / ... انظر الی سید الکونین و ابنته ×× ثم الامام امیر المومنین علی / ... قد ابتلوا بصنوف الموجعات و هم ×× فی عصمة الله مذکانوا من الزلل». تذکر: این رساله با آغاز و انجام مشابه در ش 10535 مجلس به عنوان «الجبر و التفویض» به فیض کاشانی نسبت داده شده است و به نظر می‌رسد یک رساله است.

نسخه‌های خطی این اثر

1 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مجلس
تهران
462/10-طباطبائی محمد مومن حسینی 1094ق نسخ 39 شناسنامه ←