وقایع اللیالی و الأیام (اتفاقات روزانه)

● وقایع اللیالی و الأیام (اتفاقات روزانه) = وقایع الدهور و خزائن البحور / تاریخ / فارسی vaqāye‘-ol layālī va-l ’ayyām (ettefāqāt-e rūzāne) = vaqāye‘-od dohūr va xazā’en-ol bohūr مجابی، جعفر بن رحمة الله، قرن 15 قمری mojābī, ja‘far ebn-e rahmat-ol-lāh (21c) به دستور: آیة الله مرعشی نجفی تاریخ تألیف: 1384ق تاریخ عمومی است در بیان وفیات، تولدها و حوادث مختلف ایام که به ترتیب روزها و ماه‌های سال قمری از ماه محرم تا ذیحجه تنظیم شده و با استفاده از منابع گوناگون وقایع مربوط به هرروز و شب از ماه‌های دوازده گانه سال ثبت شده است. مؤلف به دستور استادش مرحوم آیت الله مرعشی نجفی شروع به تألیف این اثر نمود و پاکنویس جلد مربوط به محرم را در شب اول شعبان 1383 به پایان رساند و جلد مربوط به ربیعین در ماه صفر 1384 ق به اتمام رسید. مؤلف بنا داشت این کتاب را در شش جلد به ترتیب ذیل مرتب نمایید: جلد 1. وقایع و اتفاقات ماه محرم و صفر؛ 2. ماه‌های ربیعین؛ 3. ماه‌های جمادیین؛ 4. ماه‌های رجب و شعبان؛ 5. ماه‌های رمضان و شوال؛ 6. ماه‌های ذیقعده و ذیحجه. دامنه زمانی اتفاقات مندرج در این کتاب از هبوط حضرت آدم تا عصر مؤلف را دربرمی گیرد. در مقدمه کتاب، بحث کوتاهی درباره علم تاریخ و فایده آن مطرح شده و سپس دلیل شروع کتاب از ماه محرم به تفصیل بیان شده است. در این مقدمه اسامی کتاب‌های تاریخی که به سبک کتاب حاضر، حوادث تاریخی را آورده اند، ذکر شده است، از جمله: وقایع الایام، سوانح الایام، حوادث الایام، وقایع الشهور، وقایع السنین و الاعلام. سه جلد نسخه عکسی از روی دستنویس مؤلف در اینجا معرفی می‌شود و چهار جلد تایپ شده به شماره‌های 1900 تا 1903 خواهد آمد. در نسخه تایپی نام کتاب به «وقایع الدهور و خزائن البحور» تغییر یافته است. (حافظیان)