نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

الوسعة

al-wus‘a
13 نسخه ثبت‌شده از قرن 7 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/69864
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #69864
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 34، ص 358 تا 359
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: فلسفه
عناوین دیگر و هم‌تراز:
الفضاء (al-faḍā’) کتاب بعض المتکلمین الى الشيخ و جوابه (k.-u ba‘ḍ-il mutakallimīn ila-š šayx wa jawāb-u-h)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

شیخ در این رساله از پیروان فیثاغورث که خلاء را محیط بالکل می‌دانند و از اسبودس شاعر که (در شعری منسوب به او) می‌گوید: «خداوند نخست فضا را آفرید و سپس زمین را» یاد می‌کند و می‌گوید اینها تنها سخنانی است درباره فضا که از قدماء یونان به ما رسیده و بیش از این و بالاتر از این درباره فضا سخن نگفته‌اند. (عبدالحسین حائری)
آغاز اثر
« آغاز پرسش: رایت اطال الله بقاء الشيخ الرئيس شرف الملک فخر الكفاة و ادام تمكنه رجلا فی ایام شبابی سألنی فقال ما هذه الواسعة التى تسع كل شیء التى سماها بعض الاوائل الها فعبده و بعضهم فضاء و بعضهم مكانا و مراکز او المتكلمون سموه جهة و حيزا و المعتزلة سموه محاذاة و كلهم يشيرون اليه بحيث و این. »
انجام اثر
« پاسخ: و ليس هذا اول آ،ظ جرها الوهم عليالعقل بل ههنا آفات غيرها و صناعظ المنطق هی التى تعطينا قوانين تميز بها ضرورة الوهم من فطرظ العقل و بعد هذا كله لو كان الفضاء موجوداً لما وجب ان يكون هو بدء كل شی ... فان كل مبدائ محتاج اليه و ليس كل محتاج اليه اوامر لابدمنه هو مبداء فربهما كان لازما لامدخل له في تقويم الشى و ربما كان لازما مساوياً و ربما كان اعم و الله الموفق و المسدد و له الحمد بلانهاية. »
سوابق و چاپ‌های اثر
در رسائل ابن سینا، جلد 2 (استانبول)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
فهرست مصنفات -مهدی: 252

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● الوسعة = الفضاء = کتاب بعض المتکلمین الى الشيخ و جوابه / فلسفه / عربی al-wus‘a = al-faḍā’ = k.-u ba‘ḍ-il mutakallimīn ila-š šayx wa jawāb-u-h ابن سینا، حسین بن عبدالله، 370؟ - 428 قمری ebn-e sīnā, ḥoseyn ebn-e ‘abd-ol-lāh (981 - 1038) شیخ در این رساله از پیروان فیثاغورث که خلاء را محیط بالکل می‌دانند و از اسبودس شاعر که (در شعری منسوب به او) می‌گوید: «خداوند نخست فضا را آفرید و سپس زمین را» یاد می‌کند و می‌گوید اینها تنها سخنانی است درباره فضا که از قدماء یونان به ما رسیده و بیش از این و بالاتر از این درباره فضا سخن نگفته‌اند. (عبدالحسین حائری) آغاز: آغاز پرسش: رایت اطال الله بقاء الشيخ الرئيس شرف الملک فخر الكفاة و ادام تمكنه رجلا فی ایام شبابی سألنی فقال ما هذه الواسعة التى تسع كل شیء التى سماها بعض الاوائل الها فعبده و بعضهم فضاء و بعضهم مكانا و مراکز او المتكلمون سموه جهة و حيزا و المعتزلة سموه محاذاة و كلهم يشيرون اليه بحيث و این. آغاز پاسخ: تاملته اطال الله بقاء الشيخ العالم و ادام الله توفيقه و عصمته فاما ما نسبه صاحب هذه الشبهة الى الاوائل انه كان بعد الفضاء و الخلاء فلم يبلغنا ذلك بل الذي بلغنا في تعظيم امر الفضاء عن الاوائل خبر ان عن شيعة فيثاغورس اصحاب الرموز و الالغاز. انجام: پاسخ: و ليس هذا اول آ،ظ جرها الوهم عليالعقل بل ههنا آفات غيرها و صناعظ المنطق هی التى تعطينا قوانين تميز بها ضرورة الوهم من فطرظ العقل و بعد هذا كله لو كان الفضاء موجوداً لما وجب ان يكون هو بدء كل شی ... فان كل مبدائ محتاج اليه و ليس كل محتاج اليه اوامر لابدمنه هو مبداء فربهما كان لازما لامدخل له في تقويم الشى و ربما كان لازما مساوياً و ربما كان اعم و الله الموفق و المسدد و له الحمد بلانهاية. چاپ: در رسائل ابن سینا، جلد 2 (استانبول) [فهرست مصنفات -مهدی: 252]

نسخه‌های خطی این اثر

13 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
دانشگاه
تهران
1190/14-ف بی‌کاتب 697ق - 2 شناسنامه ←
2
دائرة المعارف
تهران
359/12-عکسی و 371/12-عکسی و 437/12-عکسی نامشخص - - - شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
3923/17 بی‌کاتب قرن 8 نستعلیق 4 شناسنامه ←
4
دانشگاه
تهران
2264/1-ف بی‌کاتب قرن 10 - 2 شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
2441/3 عبدالرشید قرن 11 نستعلیق 3 شناسنامه ←
6
مجلس
تهران
10055/27 بی‌کاتب قرن 11 - 5 شناسنامه ←
7
مجلس
تهران
16363/5 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 4 شناسنامه ←
8
رضوی
مشهد
11452/13 طباطبائی شولستانی، شهاب الدین علی شنبه 27 ذیقعده 1019ق نستعلیق - شناسنامه ←
9
مجلس
تهران
15982/24 بی‌کاتب قرن 14 - - شناسنامه ←
10
مرعشی
قم
15113/19 صفوی ماسالی مصطفوی، اسدالله قرن 14 - 2 شناسنامه ←
11
ملی
تهران
2221/3 بی‌کاتب 1310ق نستعلیق 3 شناسنامه ←
12
دانشگاه
تهران
6452/8-عکس بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
13
ملک
تهران
4267/9 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 3 شناسنامه ←