نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

الوجيزة في الدراية

al-wajīza fi-d dirāya
249 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/69683
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #69683
تاریخ و سده تألیف: 1010 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 34، ص 272 تا 283
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: درایه
محل تألیف: مرو رود (ماروچاق)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

کتاب خلاصه‌ای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است.
آغاز اثر
« الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ... »
انجام اثر
« بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب. »
سوابق و چاپ‌های اثر
مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7)
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 1010/10-1017 (246 نسخه) الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2 کشف الحجب و الاستار 599

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● الوجيزة في الدراية / درايه / عربی al-wajīza fi-d dirāya شیخ بهائی، محمد بن حسین، 953 - 1030 قمری šeyx-e bahā’ī, mohammad ebn-e hoseyn (1547 - 1621) تاریخ تألیف: ذیقعده 1010ق؛ محل تألیف: مرو رود (ماروچاق) کتاب خلاصه‌ای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است. آغاز: الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ... انجام: بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب. چاپ: مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7) [دنا 1010/10-1017 (246 نسخه)؛ الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2؛ کشف الحجب و الاستار 599] شرح و حواشی: 1- شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)

نسخه‌های خطی این اثر

249 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مجلس
تهران
15912/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 4 شناسنامه ←
2
مرکز احیاء
قم
2276/5 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 3 شناسنامه ←
3
الهیات
مشهد
563/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 8 شناسنامه ←
4
مسجد اعظم
قم
849/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 6 شناسنامه ←
5
مسجد اعظم
قم
5/2 عبدالحسن بن سید تاج الحسینی جزائری بی‌تاریخ نسخ 2 شناسنامه ←
6
دانشگاه
تهران
3358/6-ف و 6473/11-عکس نامشخص - - - شناسنامه ←
7
سپهسالار
تهران
7542/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 5 شناسنامه ←
8
سپهسالار
تهران
2799/5 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 4 شناسنامه ←
9
مسجد اعظم
قم
770/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 7 شناسنامه ←
10
مسجد اعظم
قم
1826/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 3 شناسنامه ←
11
رضوی
مشهد
561/6 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق - شناسنامه ←
12
مجلس
تهران
16353/2 ابوالفضائل بن حاجی حسین یزدی بی‌تاریخ نسخ 6 شناسنامه ←
13
گلپایگانی
قم
7958/5-54/48 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 2 شناسنامه ←
14
گلپایگانی
قم
824/5-5/114 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 4 شناسنامه ←
15
گلپایگانی
قم
2254/4-12/144 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 5 شناسنامه ←
16
مرعشی
قم
28/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق، نسخ 5 شناسنامه ←
17
مرعشی
قم
7520/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 6 شناسنامه ←
18
نمازی
خوی
493/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
19
مرعشی
قم
2548/4 محفوظ بن علی بی‌تاریخ نسخ 3 شناسنامه ←
20
مجلس
تهران
7540/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 5 شناسنامه ←
21
مجلس
تهران
3718/4 محمد تقی بن محمد علی بی‌تاریخ نستعلیق 13 شناسنامه ←
22
مجلس
تهران
4359/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 8 شناسنامه ←
23
مجلس
تهران
1283 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
24
چهل ستون
تهران
316/3 زین الدین ابوالقاسم محمد جعفر بن سید حسین الموسوی بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
25
مدرسه غرب
همدان
5344/1 محمد صادق بن محمد رضا بروجردی بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
26
فیضیه
قم
1980/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 5 شناسنامه ←
27
ملی
تهران
2046/16 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 4 شناسنامه ←
28
روضاتی
اصفهان
42/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
29
مجلس
تهران
9363/3 حسن بن محمد بی‌تاریخ نستعلیق 2 شناسنامه ←
30
مؤسسه آیة الله بروجردی
قم
466/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 8 شناسنامه ←