نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

الوجيزة في الدراية

al-wajīza fi-d dirāya
249 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/69683
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #69683
تاریخ و سده تألیف: 1010 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 34، ص 272 تا 283
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: درایه
محل تألیف: مرو رود (ماروچاق)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

کتاب خلاصه‌ای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است.
آغاز اثر
« الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ... »
انجام اثر
« بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب. »
سوابق و چاپ‌های اثر
مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7)
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 1010/10-1017 (246 نسخه) الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2 کشف الحجب و الاستار 599

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● الوجيزة في الدراية / درايه / عربی al-wajīza fi-d dirāya شیخ بهائی، محمد بن حسین، 953 - 1030 قمری šeyx-e bahā’ī, mohammad ebn-e hoseyn (1547 - 1621) تاریخ تألیف: ذیقعده 1010ق؛ محل تألیف: مرو رود (ماروچاق) کتاب خلاصه‌ای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است. آغاز: الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ... انجام: بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب. چاپ: مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7) [دنا 1010/10-1017 (246 نسخه)؛ الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2؛ کشف الحجب و الاستار 599] شرح و حواشی: 1- شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)

نسخه‌های خطی این اثر

249 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
151
نبوی، سید محمد
دزفول
بدون شماره بی‌کاتب 1239ق - - شناسنامه ←
152
مؤسسه مطالعات اسلامی
تهران
79/5 عبدالحمید بن محمد رضا صفر1239ق نستعلیق 6 شناسنامه ←
153
مرعشی
قم
5384/4 بی‌کاتب ذیحجه1240ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
154
رضوی
مشهد
ض 11134 بی‌کاتب ربیع الثانی1244ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
155
مرعشی
قم
2792/3 بی‌کاتب سه‌شنبه جمادی الاول1246ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
156
مفتاح
تهران
104/2 حسن بن حسین حسینی مازندرنی 1247ق نسخ - شناسنامه ←
157
رضوی
مشهد
20855 بی‌کاتب پنج‌شنبه 13 رجب1248ق نستعلیق 6 شناسنامه ←
158
رضوی
مشهد
27198 محمد علی بن محمد حسن کاشانی آرانی 1248ق نسخ 5 شناسنامه ←
159
مجلس
تهران
14521/7 بی‌کاتب دهه آخر جمادی الثانی 1250ق نسخ 6 شناسنامه ←
160
مجلس
تهران
15609/1 موسوی، محمد بن زین العابدین اواخر جمادی الاول 1252ق نسخ 5 شناسنامه ←
161
علامه طباطبائی
شیراز
896/1 بی‌کاتب 1254ق نسخ 4 شناسنامه ←
162
ملی
تهران
2189/3 بی‌کاتب جمعه جمادی الثانی 1255ق - 4 شناسنامه ←
163
سپهسالار
تهران
549/8 بی‌کاتب 1255ق - 7 شناسنامه ←
164
رضوی
مشهد
18530 جعفر حسینی جمعه 3 ذیقعده 1257ق نسخ 3 شناسنامه ←
165
وزیری
یزد
844/2 بی‌کاتب 1259ق نسخ 6 شناسنامه ←
166
معصومیه
قم
667/2 بی‌کاتب پنج شنبه 23 محرم 1262ق نسخ 5 شناسنامه ←
167
دانشگاه
تهران
2363/2 بی‌کاتب 1265ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
168
مرعشی
قم
13834/3 محمدجعفر بن میرزا محمد مبارکه 1266ق نسخ 3 شناسنامه ←
169
مرکز احیاء
قم
4053/5 بی‌کاتب جمادی الثانی 1271ق نسخ 5 شناسنامه ←
170
دائرة المعارف
تهران
1984/3-عکسی بی‌کاتب پنج شنبه 23 محرم 1262ق تحریری، بی‌کا 8 شناسنامه ←
171
مهدوی، مصلح الدین
اصفهان
97/2 بی‌کاتب 19 شوال 1271ق شکسته نستعلیق 11 شناسنامه ←
172
رضوی
مشهد
24504 محمد بن محمد صادق کشمیری 1277ق نسخ 4 شناسنامه ←
173
مجلس
تهران
16189/5 خلیل الله بن حبیب الله میرزای با تاریخ 1277ق شکسته نستعلیق 8 شناسنامه ←
174
ملی
تهران
3743/3 بی‌کاتب 1279ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
175
مرعشی
قم
10098/6 کرزکانی بحرانی، احمد بن علی 1282ق نسخ - شناسنامه ←
176
جعفری
کاشان
12/2 عبدالحسین بن محمدمهدی خوانساری 1287ق نستعلیق 2 شناسنامه ←
177
گلپایگانی
قم
5460/2-27/130 محمود بن محمد حسن رازی 20شوال 1291ق نسخ 9 شناسنامه ←
178
دیانی
بیرجند
159/3 خراسانی بیرجندی، اسماعیل 1291ق - 7 شناسنامه ←
179
دائرة المعارف
تهران
1124/4 محمد کاظم بن عباسعلی خوانساری دوشنبه 4 محرم 1293ق نسخ 4 شناسنامه ←
180
مرعشی
قم
56/4 زنجانی، ابراهیم 1294ق نسخ 8 شناسنامه ←