شناسنامه کتابشناختی اثر
الوجيزة في الدراية
al-wajīza fi-d dirāya
249
نسخه ثبتشده
از قرن 11 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/69683
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #69683
پدیدآور / مؤلف:
شیخ بهائی، محمد بن حسین
تاریخ و سده تألیف:
1010 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 34، ص 272
تا 283
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
درایه
محل تألیف:
مرو رود (ماروچاق)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
کتاب خلاصهای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است.
آغاز اثر
« الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ... »
انجام اثر
« بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب. »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7)
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
دنا 1010/10-1017 (246 نسخه)
الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2
کشف الحجب و الاستار 599
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● الوجيزة في الدراية / درايه / عربی
al-wajīza fi-d dirāya
شیخ بهائی، محمد بن حسین، 953 - 1030 قمری
šeyx-e bahā’ī, mohammad ebn-e hoseyn (1547 - 1621)
تاریخ تألیف: ذیقعده 1010ق؛ محل تألیف: مرو رود (ماروچاق)
کتاب خلاصهای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است.
آغاز: الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ...
انجام: بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب.
چاپ: مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7)
[دنا 1010/10-1017 (246 نسخه)؛ الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2؛ کشف الحجب و الاستار 599]
شرح و حواشی:
1- شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)
نسخههای خطی این اثر
249 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 121 |
حجتیه
قم
|
716/5 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 122 |
مرکز احیاء
قم
|
3824/1 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 123 |
مرکز احیاء
قم
|
3738/5 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 124 |
مرکز احیاء
قم
|
4063/5 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 4 | شناسنامه ← |
| 125 |
مرکز احیاء
قم
|
3743/2 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 3 | شناسنامه ← |
| 126 |
مجلس
تهران
|
1135/7 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق، شکسته | - | شناسنامه ← |
| 127 |
مرکز احیاء
قم
|
2418/2 | بیکاتب | قرن 13 | - | 6 | شناسنامه ← |
| 128 |
گلپایگانی
قم
|
6907/5-35/87 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق، شکسته | 4 | شناسنامه ← |
| 129 |
گلپایگانی
قم
|
3145/2-16/155 | بیکاتب | قرن 13 | تحریری، بیکا | 5 | شناسنامه ← |
| 130 |
مرعشی
قم
|
16256/17 | سید محمدعلی بن علی نقی موسوی | حدودقرن13 | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 131 |
مرعشی
قم
|
15812/2 | بیکاتب | اوایلقرن13 | نسخ | 3 | شناسنامه ← |
| 132 |
رضوی
مشهد
|
17549 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 2 | شناسنامه ← |
| 133 |
رضوی
مشهد
|
ض 17597 | محمد ابراهیم حائری | قرن 13 | نسخ | 2 | شناسنامه ← |
| 134 |
مرعشی
قم
|
14657/1 | بیکاتب | حدود قرن13 | نسخ | 3 | شناسنامه ← |
| 135 |
مسجد اعظم
قم
|
2082/5 | رشتی، تقی بن محمد باقر | 1208ق | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 136 |
مهدوی
تهران
|
277/4 | مصطفی بن محمد علی حسینی | 1208ق | - | - | شناسنامه ← |
| 137 |
دانشگاه
تهران
|
989/4 | مهدی بن عبدالمراد | با تاریخ 1216ق | نسخ | 3 | شناسنامه ← |
| 138 |
مرعشی
قم
|
4055/1 | تبریزی، اسماعیل بن محمد کریم | 1216ق | نستعلیق | 14 | شناسنامه ← |
| 139 |
مرکز احیاء
قم
|
3163/3 | بیکاتب | 1218ق | نسخ | 3 | شناسنامه ← |
| 140 |
رضوی
مشهد
|
7082 | خوانساری، محمد بن محمد علی | 1219ق | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 141 |
دانشگاه
تهران
|
1257/41 | قاری ساروی، علی نقی بن محمد امین | 1222ق | نستعلیق | 4 | شناسنامه ← |
| 142 |
مهدوی
تهران
|
340/1 | شوشتری، حسین بن محمد | 1224ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 143 |
علامه طباطبائی
شیراز
|
66/4 | علیمراد بن علی محمد | 1225ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 144 |
گلپایگانی
قم
|
4068/3-20/188 | ابوالقاسم | یکشنبه 2 ربیع الثانی 1228ق | شکسته نستعلیق | 10 | شناسنامه ← |
| 145 |
ملک
تهران
|
828/4 | بیکاتب | رجب 1231ق | نسخ | 5 | شناسنامه ← |
| 146 |
رضوی
مشهد
|
5729 | بیکاتب | حدوداً1233ق | - | 2 | شناسنامه ← |
| 147 |
فیض مهدوی (کتابخانه)
کرمانشاه
|
بدون شماره/1 | محمد بن حسن بن آقا رستم | پنجشنبه 23 صفر 1233ق | - | - | شناسنامه ← |
| 148 |
مجلس
تهران
|
17021/1 | خوئینی، محمد تقی بن احمد | جمادی الثانی 1234ق | - | 10 | شناسنامه ← |
| 149 |
مروی
تهران
|
937/3 | بیدگلی، محمد بن عبدالوهاب | 1238ق | - | - | شناسنامه ← |
| 150 |
دانشگاه
تهران
|
4123/5 | حسینی افچهای کوشک دشتی، جلال الدین بن غیاث الدین | چهارشنبه 15 محرم 1238ق | نستعلیق | 22 | شناسنامه ← |