شناسنامه کتابشناختی اثر
نهج المسترشدین فی اصول الدین
nahaj-ul mustaršidīn fī usūl-id dīn
99
نسخه ثبتشده
از قرن 8 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/69182
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #69182
پدیدآور / مؤلف:
علامه حلی، حسن بن یوسف
تاریخ و سده تألیف:
699 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 33، ص 987
تا 993
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
کلام و اعتقادات
اهدا / به درخواست:
فخر المحققین
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
علامه، به درخواست فرزندش فخرالمحققین، خلاصهای از مباحث علم کلام را در سیزده«فصل» بیان نموده است: 1. تقسیم معلومات؛ 2. اقسام ممکنات؛ 3. احکام معلومات؛ 4. احکام موجودات؛ 5. اثبات واجب الوجود؛ 6. احکام صفات واجب الوجود؛ 7. آنچه بر خداوند متعال محال است؛ 8. عدل؛ 9. فروع دین؛ 10. نبوت؛ 11. امامت؛ 12. امر به معروف و نهی از منکر؛ 13. معاد.
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله المنقذ من الحيرة و الضلال المرشد الى سبیل الصواب ... اما بعد فهذا کتاب نهج المسترشدین فی اصول الدین ... الفصل الاول فی تقسیم المعلومات »
انجام اثر
« و الفسق لغة الخروج عن طاعة الله تعالی فیما دون الکفر و النفاق اظهار الایمان و ابطان الکفر ... فی هذه المقدمه و من اراد التطویل فعلیه بکتابنا المسمی بنهایة المرام فی علم الکلام و من اراد التوسط فعلیه بکتاب منتهی الوصول و المناهج و غیر هما من کتبنا. »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی، ص976؛ هند، بمبئی، 1303ق، سنگی، وزیری، 213ص، با «ارشاد الطالبین الی نهج المسترشدین» در بمبئی
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
تذکرة الواصلین فی شرح نهج المسترشدین؛ اعرجی، نظام الدین محمد (- قرن 8)
موصل الطالبین الی شرح نهج المسترشدین؛ نصیرالدین کاشی، علی بن محمد (-755ق)
معراج الیقین فی شرح نهج المسترشدین؛ فخرالمحققین، محمد بن حسن (682-771ق)
إرشاد الطالبین إلى نهج المسترشدین؛ فاضل مقداد، مقداد بن عبدالله (-826ق)
التحقیق المبین فی شرح نهج المسترشدین؛ رازی، خضر بن محمد (-850ق)
مناهج الراشدین فی شرح نهج المسترشدین؛ حسینی عسکری، علی بن ابوالقاسم (- قرن 12)
شرح نهج المسترشدین؛ خوئینی، محمد حسن بن مصطفی (-13)
حاشیة شرح نهج المسترشدین؛ خوئینی، محمد حسن بن مصطفی (- قرن 13)
حاشیة نهج المسترشدین فی اصول الدین
شرح نهج المسترشدین (3عنوان)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 427/24 و 424
مکتبة العلامة الحلی ص 214-216
بروکلمان، ذیل 208/2
کشف الحجب 597
مکتبة امیرالمؤمنین 490/4 و 489/4
دنا 905/10-907 (91 نسخه)
معجم التراث الکلامی 429/5
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● نهج المسترشدین فی اصول الدین / کلام و اعتقادات / عربی
nahaj-ul mustaršidīn fī usūl-id dīn
علامه حلی، حسن بن یوسف، 648 - 726 قمری
‘allāme-ye hellī, hasan ebn-e yūsof (1251 - 1326)
به درخواست: فخر المحققین
تاریخ تألیف: 12 ربیع الاول 699ق
علامه، به درخواست فرزندش فخرالمحققین، خلاصهای از مباحث علم کلام را در سیزده«فصل» بیان نموده است: 1. تقسیم معلومات؛ 2. اقسام ممکنات؛ 3. احکام معلومات؛ 4. احکام موجودات؛ 5. اثبات واجب الوجود؛ 6. احکام صفات واجب الوجود؛ 7. آنچه بر خداوند متعال محال است؛ 8. عدل؛ 9. فروع دین؛ 10. نبوت؛ 11. امامت؛ 12. امر به معروف و نهی از منکر؛ 13. معاد.
آغاز: بسمله الحمدلله المنقذ من الحيرة و الضلال المرشد الى سبیل الصواب ... اما بعد فهذا کتاب نهج المسترشدین فی اصول الدین ... الفصل الاول فی تقسیم المعلومات
انجام: و الفسق لغة الخروج عن طاعة الله تعالی فیما دون الکفر و النفاق اظهار الایمان و ابطان الکفر ... فی هذه المقدمه و من اراد التطویل فعلیه بکتابنا المسمی بنهایة المرام فی علم الکلام و من اراد التوسط فعلیه بکتاب منتهی الوصول و المناهج و غیر هما من کتبنا.
چاپ: مشار عربی، ص976؛ هند، بمبئی، 1303ق، سنگی، وزیری، 213ص، با «ارشاد الطالبین الی نهج المسترشدین» در بمبئی
[الذریعة 427/24 و 424؛ مکتبة العلامة الحلی ص 214-216؛ بروکلمان، ذیل 208/2؛ کشف الحجب 597؛ مکتبة امیرالمؤمنین 490/4 و 489/4؛ دنا 905/10-907 (91 نسخه)؛ معجم التراث الکلامی 429/5]
شروح و حواشی:
1- تذکرة الواصلین فی شرح نهج المسترشدین؛ اعرجی، نظام الدین محمد (- قرن 8)
2- موصل الطالبین الی شرح نهج المسترشدین؛ نصیرالدین کاشی، علی بن محمد (-755ق)
3- معراج الیقین فی شرح نهج المسترشدین؛ فخرالمحققین، محمد بن حسن (682-771ق)
4- إرشاد الطالبین إلى نهج المسترشدین؛ فاضل مقداد، مقداد بن عبدالله (-826ق)
5- التحقیق المبین فی شرح نهج المسترشدین؛ رازی، خضر بن محمد (-850ق)
6- مناهج الراشدین فی شرح نهج المسترشدین؛ حسینی عسکری، علی بن ابوالقاسم (- قرن 12)
7- شرح نهج المسترشدین؛ خوئینی، محمد حسن بن مصطفی (-13)
8- حاشیة شرح نهج المسترشدین؛ خوئینی، محمد حسن بن مصطفی (- قرن 13)
9- حاشیة نهج المسترشدین فی اصول الدین
10- شرح نهج المسترشدین (3عنوان)
نسخههای خطی این اثر
99 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
مسجد اعظم
قم
|
2189 | محمد بن محمد تقی گوگدی گلپایگانی | 7 ذیحجه1217ق | نسخ | 51 | شناسنامه ← |
| 32 |
گلپایگانی
قم
|
6185/2-31/65 | بیکاتب | جمعه 23ذیحجه1217ق | نستعلیق | 24 | شناسنامه ← |
| 33 |
دائرة المعارف
تهران
|
1007 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 26 | شناسنامه ← |
| 34 |
ملک
تهران
|
2067/2 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 34 | شناسنامه ← |
| 35 |
صادقیه
دامغان
|
96/2 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 29 | شناسنامه ← |
| 36 |
گلپایگانی
قم
|
1031/2-6/121 | محمد بن میرزا نصیر | غره صفر1195ق | نستعلیق | 36 | شناسنامه ← |
| 37 |
دانشگاه
تهران
|
8596/3 | اصفهانی، عطاء الله بن محمد زکی | آغاز شوال1182ق | نستعلیق | 39 | شناسنامه ← |
| 38 |
جلیلی
کرمانشاه
|
216 | حسن بن زین العابدین حسینی | 1177ق | نسخ | 55 | شناسنامه ← |
| 39 |
وزیری
یزد
|
1069/2 | محمد سعید | 1140ق | نسخ | 35 | شناسنامه ← |
| 40 |
امام صادق
قزوین
|
208 | محمد رضا بن محمد علی | 7ربیع الاول 1130ق | نسخ | 50 | شناسنامه ← |
| 41 |
صادقیه
دامغان
|
255/1 | محمدعلی بن حاجی علیخان طرازی | 1127ق | نستعلیق، نسخ | 45 | شناسنامه ← |
| 42 |
دانشگاه
تهران
|
1645/1 | سمنانی، صنع الله بن شهر الله | پنجشنبه 10شوال 1119ق | نستعلیق | 42 | شناسنامه ← |
| 43 |
تربیت
تبریز
|
80پ | بیکاتب | 1114ق | - | - | شناسنامه ← |
| 44 |
مرعشی
قم
|
6870/2 | بیکاتب | با تاریخ 1111ق | نسخ | 44 | شناسنامه ← |
| 45 |
رضوی
مشهد
|
24361 | محمد حسن بن محمد رضا بن محمد ابراهیم هزارجریبی | 1110ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 46 |
فاضل قائینی
قم
|
بدون شماره | محمد محسن بن بهاءالدین | 1110ق | - | - | شناسنامه ← |
| 47 |
گلپایگانی
قم
|
9144/2-60/84 | ابوتراب | چهارشنبه 11 محرم 1109ق | نستعلیق | 28 | شناسنامه ← |
| 48 |
مجلس
تهران
|
11460/2 | عبدالله بن عزیز الله | رجب 1106ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 49 |
مرعشی
قم
|
1467/6 | استرآبادی، محمد باقر بن ولی | رجب 1106ق | - | 24 | شناسنامه ← |
| 50 |
رضوی
مشهد
|
940 | ابن عبد محمد ابوالمعانی | 1102ق | نسخ | 27 | شناسنامه ← |
| 51 |
سپهسالار
تهران
|
7437/4 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 37 | شناسنامه ← |
| 52 |
رضوی
مشهد
|
30005 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 53 |
مرعشی
قم
|
15949/4 | صفی الدین محمد حسنی و حسینی عبدالوهابی | 12 شعبان 1096ق | شکسته نستعلیق | 24 | شناسنامه ← |
| 54 |
مجلس
تهران
|
1310/4ط | جیلانی، عبدالجبار بن سعدالدین | 1091ق | - | 75 | شناسنامه ← |
| 55 |
الهیات
تهران
|
205/1 | سرکانی، قاسم بن علی | 1078ق | نستعلیق | 23 | شناسنامه ← |
| 56 |
مجلس
تهران
|
4954/12 | حسینی، جعفر بن عبدالله | اواخر محرم1069ق | نسخ | 34 | شناسنامه ← |
| 57 |
مدرسه غرب
همدان
|
4748/2 | نظر علی بروجردی | 14 ربیع الثانی1067ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 58 |
رضوی
مشهد
|
25512 | سلیمان بن محمد هاشم قهپائی | 1059ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 59 |
ملی
تهران
|
2604/3 | بیکاتب | 1056ق | نسخ | 46 | شناسنامه ← |
| 60 |
مجلس
تهران
|
10010/10 | شعیبی گیلانی، محمد شریف بن احمد | 1050ق | نستعلیق | 59 | شناسنامه ← |