نوروزنامه

● نوروزنامه / هیئت / فارسی nowrūz-nāme حکیم ترمذی، محمد بن علی، - 320 ؟ قمری hakīm-e termezī, mohammad ebn-e ‘alī (- 933) وی این رساله را پس از یکصد و بیست و پنج سال زندگی و جستجو در علم نجوم و احکام آن، تألیف کرده و در خصوص پیامد وقوع نوروز در هر یک از روزهای هفته و نشانه‌های هر یک از دوره‌های دوازده ساله تقویم مغولی که هر یک نام جانوری بر خود دارند بحث کرده و هفته را از روز یک‌شنبه آغاز کرده است. نسخه‌ها با یکدیگر تفاوت دارند. مؤلف دقیقاً شناخته شده نیست، شاید ابوعبدالله محمد بن علی حکیم ترمذی (- 320؟ق) باشد. نفیسی (217/1) از حکیم ترمذی از پایان قرن 8 که از پیروان شاه نعمت الله ولی بوده یاد کرده است. نام او در برخی نسخه‌ها با تحریف خواجه محمد علی و خواجه عبدالحکیم و ... نیز آمده است. (منزوی) آغاز: بسمله. رساله نوروزنامه خواجه ابوالحق والدین (؟) محمد [بن] علی حکیم ترمذی رحمة الله علیه. خواجه امام جمال الاسلام معنی (مغیث؟) الانام محمد بن علی حکیم ترمذی رحمة الله علیه فرموده اند من صد و بیست و پنج سال عمر یافتم و تجربه بسیار کردم تا علم نجوم را دریافتم و احکام افلاک را بشناختم و منازل آفتاب و ماه را معلوم کردم ... و این کتاب را «نوروزنامه» نام نهادم و استخراج هر روز که نوروز شود در آن سال چه باشد و چه دلیل کند نوشتم و این کتاب مشتمل است بر ایام سبعه از یکشنبه تا شنبه، گفته شود که در هر سال از حوادث شود در عالم سفلی ... انجام: و صاحب کتاب از تجربه که افتاده بود از احکام نجوم و تقویم فارغ آمده بود العلم عندالله لا یعلم الغیب الا الله. [الذریعة: ج 24ص380؛ فهرستواره منزوی 3099/4؛ انستیتتوی تاجیکستان 110/1 و 111 و 323/3]