نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

الاعتقادات

al-i‘tiqādāt
273 نسخه ثبت‌شده از قرن 9 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/6897
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #6897
پدیدآور / مؤلف: شیخ صدوق، محمد بن علی
تاریخ و سده تألیف: 368 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 4، ص 379 تا 395
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: کلام و اعتقادات
عناوین دیگر و هم‌تراز:
العقائد (al-‘aqā’id)
محل تألیف: نیشابور

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

این کتاب در پاسخ درخواست مشایخی در نیشابور، از شیخ صدوق مبنی بر توصیف دین امامیه به اختصار بر آنها املا نمود. رساله‌ای است موجز و مختصر با عناوین «باب الاعتقاد» درباره اعتقادات ضروری و غیر ضروری امامیه به شرح ذیل: فی صفة اعتقاد الامامیه فی التوحید، فی صفات الذات، فی التکلیف، فی افعال العباد، فی نفی الجبر و التفویض، فی الارادة و المشية، فی القضاء و القدر، فی الفطرة و الهدایة، فی الاستطاعة، فی البداء، فی التناهی، فی اللوح و القلم، فی الکرسی، فی العرش، فی النفوس و الارواح، فی الموت، فی مسئلة القبر، فی الرجعة، فی البعث بعد الموت، فی الحوض، فی الشفاعة، فی الوعد و الوعید، فیما یکتب علی العبد، فی العدل، فی الاعراف ... فی الاخبار الواردة فی الطب، فی الحدیثین المتخلفین. در پایان اشاره کرده است که هنگام برگشت به وطن بر آن شرحی خواهم نگاشت ولی گویا فرصتی برایش پیش نیامده است که دست به چنین کاری بزند.
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله رب العالمین وحده لاشریک له وصلی الله علی سیدنا محمد وآله الطیبین الطاهرین و حسبنا الله و نعم الوکیل باب فی صفة اعتقاد الامامیة فی التوحید »
انجام اثر
« اخرجت الخبر فی ذلک مستقصیا بشرحه فی کتاب التوحید و سأجرد کتاباً فی ذلک بمشیة الله و عونه ان شاء الله تعالی و الحمدلله رب العالمین »
سوابق و چاپ‌های اثر
مکرر چاپ شده
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
تصحیح الاعتقاد = تصحیح اعتقادات الامامیه = شرح اعتقادات صدوق مفید، محمد بن محمد (336-413) وسیلة النجاة در معرفت اعتقادات زواره ای، علی بن حسن (-10) اعتقادات صدوق (ترجمه) = شرح اعتقادات صدوق حسینی، ابوالفتح (-10) منهاج المؤمنین حسینی ازغدی، ابوتراب بن ابوالحسن (-10) اعتقادات = اعتقادات صدوق (ترجمه) سرکانی، محمد صادق بن محمد علی (-11) مشراق العقائد الصالحیة = مشارق العقائد = ترجمه اعتقادات الصدوق دستغیب، محمد صالح بن مسعود (-11) شرح الاعتقادات قزوینی، صفی بن ولی (-11) حاصل الترجمان = ترجمه اعتقادات صدوق = منهاج المؤمنین رضوی، محمد مهدی بن محمد صالح (-11) شرح اعتقادات صدوق = شرح فارسی عقائد صدوق قزوینی، فضل الله بن ولی الله (-11) شرح الاعتقادات خاتون آبادی، اسماعیل بن محمد باقر (1031-1116) شرح الاعتقادات شریف، محمد کاظم بن محمد قاسم (-13) اعتقادات = اعتقادات صدوق (ترجمه) حسنی، محمد علی بن محمد (-13) تصحیح الاعتقاد (ترجمه) مدرس یزدی، محمد علی بن محمد (1265-1193) اعتقادات = اعتقادات صدوق (ترجمه) حسینی تهرانی، هاشم (-1298) شرح الاعتقادات کاشانی، حبیب الله بن علی مدد (1262-1340) شرح الاعتقادات قزوینی، ابن ولی اعتقادات (ترجمه و شرح) حسینی یزدی، محمد علی بن محمد شرح الاعتقادات شولستانی، عبدالله بن حسن شرح و ترجمه اعتقادات صدوق اعتقادات (ترجمه و شرح) اعتقادات (ترجمه و شرح) شرح اعتقادات (ترجمه) شرح الاعتقادات (ترجمه) اعتقادات صدوق (ترجمه) = اعتقادات (همراه با 12 ترجمه ناشناس دیگر)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
مشار چاپی عربی: 625 کتابشناسی نسخه‌های خطی آثار شیخ صدوق در ایران 27-54 تاریخ نگارش‌های عربی 1/ 787-788 معجم التراث العربی 1/ 391-392 و 2/ 224-226 دنا 3/2 (248 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● الاعتقادات = العقائد / کلام و اعتقادات / عربی al-i‘tiqādāt = al-‘aqā’id شیخ صدوق، محمد بن علی، 311؟-381 قمری šeyx-e sadūq, mohammad ebn-e ‘alī (924-992) تاریخ تألیف: جمعه 12 شعبان 368ق؛ محل تألیف: نیشابور این کتاب در پاسخ درخواست مشایخی در نیشابور، از شیخ صدوق مبنی بر توصیف دین امامیه به اختصار بر آنها املا نمود. رساله‌ای است موجز و مختصر با عناوین «باب الاعتقاد» درباره اعتقادات ضروری و غیر ضروری امامیه به شرح ذیل: فی صفة اعتقاد الامامیه فی التوحید، فی صفات الذات، فی التکلیف، فی افعال العباد، فی نفی الجبر و التفویض، فی الارادة و المشية، فی القضاء و القدر، فی الفطرة و الهدایة، فی الاستطاعة، فی البداء، فی التناهی، فی اللوح و القلم، فی الکرسی، فی العرش، فی النفوس و الارواح، فی الموت، فی مسئلة القبر، فی الرجعة، فی البعث بعد الموت، فی الحوض، فی الشفاعة، فی الوعد و الوعید، فیما یکتب علی العبد، فی العدل، فی الاعراف ... فی الاخبار الواردة فی الطب، فی الحدیثین المتخلفین. در پایان اشاره کرده است که هنگام برگشت به وطن بر آن شرحی خواهم نگاشت ولی گویا فرصتی برایش پیش نیامده است که دست به چنین کاری بزند. آغاز: بسمله الحمدلله رب العالمین وحده لاشریک له وصلی الله علی سیدنا محمد وآله الطیبین الطاهرین و حسبنا الله و نعم الوکیل باب فی صفة اعتقاد الامامیة فی التوحید انجام: اخرجت الخبر فی ذلک مستقصیا بشرحه فی کتاب التوحید و سأجرد کتاباً فی ذلک بمشیة الله و عونه ان شاء الله تعالی و الحمدلله رب العالمین چاپ: مکرر چاپ شده [مشار چاپی عربی: 625؛ کتابشناسی نسخه‌های خطی آثار شیخ صدوق در ایران 27-54؛ تاریخ نگارش‌های عربی 1/ 787-788؛ معجم التراث العربی 1/ 391-392 و 2/ 224-226؛ دنا 3/2 (248 نسخه)] شرح و حواشی: 1- تصحیح الاعتقاد = تصحیح اعتقادات الامامیه = شرح اعتقادات صدوق مفید، محمد بن محمد (336-413) 2- وسیلة النجاة در معرفت اعتقادات زواره ای، علی بن حسن (-10) 3- اعتقادات صدوق (ترجمه) = شرح اعتقادات صدوق حسینی، ابوالفتح (-10) 4- منهاج المؤمنین حسینی ازغدی، ابوتراب بن ابوالحسن (-10) 5- اعتقادات = اعتقادات صدوق (ترجمه) سرکانی، محمد صادق بن محمد علی (-11) 6- مشراق العقائد الصالحیة = مشارق العقائد = ترجمه اعتقادات الصدوق دستغیب، محمد صالح بن مسعود (-11) 7- شرح الاعتقادات قزوینی، صفی بن ولی (-11) 8- حاصل الترجمان = ترجمه اعتقادات صدوق = منهاج المؤمنین رضوی، محمد مهدی بن محمد صالح (-11) 9- شرح اعتقادات صدوق = شرح فارسی عقائد صدوق قزوینی، فضل الله بن ولی الله (-11) 10- شرح الاعتقادات خاتون آبادی، اسماعیل بن محمد باقر (1031-1116) 11- شرح الاعتقادات شریف، محمد کاظم بن محمد قاسم (-13) 12- اعتقادات = اعتقادات صدوق (ترجمه) حسنی، محمد علی بن محمد (-13) 13- تصحیح الاعتقاد (ترجمه) مدرس یزدی، محمد علی بن محمد (1265-1193) 14- اعتقادات = اعتقادات صدوق (ترجمه) حسینی تهرانی، هاشم (-1298) 15- شرح الاعتقادات کاشانی، حبیب الله بن علی مدد (1262-1340) 16- شرح الاعتقادات قزوینی، ابن ولی 17- اعتقادات (ترجمه و شرح) حسینی یزدی، محمد علی بن محمد 18- شرح الاعتقادات شولستانی، عبدالله بن حسن 19- شرح و ترجمه اعتقادات صدوق 20- اعتقادات (ترجمه و شرح) 21- اعتقادات (ترجمه و شرح) 22- شرح اعتقادات (ترجمه) 23- شرح الاعتقادات (ترجمه) 24- اعتقادات صدوق (ترجمه) = اعتقادات (همراه با 12 ترجمه ناشناس دیگر)

نسخه‌های خطی این اثر

273 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرعشی
قم
1945/1 و عکسی 1653 و 1826 و 1827 محمد علی بن جبرئیل بن حسین چهارشنبه 23 ذیحجه 817ق نسخ 84 شناسنامه ←
2
رضوی
مشهد
36082 اسکندر بن مولانا حسین بن اسکندر استرآبادی آخر ربیع الثانی 837ق نسخ 39 شناسنامه ←
3
مرعشی
قم
13160/2 شاه میر بن امیر خواجه استرآبادی رجب 873ق نسخ 30 شناسنامه ←
4
شیخ علی حیدر
مشهد
582/2 اسکندر بن حسین بن اسکندر استرآبادی پنج شنبه اواخر ربیع الثانی 873ق نسخ 40 شناسنامه ←
5
رضوی
مشهد
6158 حسین بن فخرالدین سهام چهارشنبه اواسط رمضان 880ق نسخ 33 شناسنامه ←
6
مرعشی
قم
12012/7 شمس الدین بن نصیر بالوکلاتی یک‌شنبه 1 شوال 882ق نسخ 55 شناسنامه ←
7
مرعشی
قم
9847 بی‌کاتب قرن 9 نسخ - شناسنامه ←
8
مرعشی
قم
10576/2 بی‌کاتب قرن 9 - - شناسنامه ←
9
مجلس
تهران
164/1 بی‌کاتب قرن 9 نسخ 44 شناسنامه ←
10
دانشگاه
تهران
879/7 بی‌کاتب با تاریخ قرن 9ق نسخ 45 شناسنامه ←
11
ملک
تهران
2605/1 بی‌کاتب قرن 10 نسخ 48 شناسنامه ←
12
مرعشی
قم
1824 نامشخص - - - شناسنامه ←
13
گوهرشاد
مشهد
730 بی‌کاتب قرن 10 نسخ 40 شناسنامه ←
14
مدرسه جعفریه
قائن
102/7 بی‌کاتب احتمالاً قرن 10ق نسخ 116 شناسنامه ←
15
مرعشی
قم
1825 نامشخص - - - شناسنامه ←
16
دانشگاه
تهران
1946/1 تبریزی قرن 10 نسخ 73 شناسنامه ←
17
دانشگاه
تهران
1085/1 لطف الله مازندرانی پایان ربیع الاول 901ق نسخ 8 شناسنامه ←
18
مرکز احیاء
قم
1687/7 نامشخص - - - شناسنامه ←
19
دانشگاه
تهران
7693/1 بی‌کاتب چهارشنبه نزدیک بپایان ربیع الاول 905ق نسخ - شناسنامه ←
20
دانشگاه
تهران
2312/1 بخشی بن حاجی محمد تونی 911ق نسخ 20 شناسنامه ←
21
دانشگاه
تهران
4543/3 بی‌کاتب پنج‌شنبه 8 محرم 937ق - 38 شناسنامه ←
22
مجلس
تهران
10070/2 عطاء الله بن مسیح بن ابراهیم بن حسن بن کرم الله آملی 934-945ق تعلیق 5 شناسنامه ←
23
ملی
تهران
3796/1 حافظ غیاث الدین علی 946ق نسخ 52 شناسنامه ←
24
مسجد اعظم
قم
3051/1 لطف الله بن انوشروان 10 صفر 952ق نستعلیق 30 شناسنامه ←
25
مجلس
تهران
16001/3 بی‌کاتب ربیع الاول 952ق نستعلیق 22 شناسنامه ←
26
مرعشی
قم
14112/4 شاهوردی 953ق نستعلیق 31 شناسنامه ←
27
سید کشفی
اصفهان
1مجموعه بدون شماره بی‌کاتب غزة محرم 958ق - - شناسنامه ←
28
مجلس
تهران
1130/3 بی‌کاتب 12 جمادی الثانی 977ق نستعلیق 45 شناسنامه ←
29
مرعشی
قم
7514/2 حسین بن حیدر بن قمر حسینی کرکی شنبه 23 محرم 982ق نسخ 17 شناسنامه ←
30
ملی
تهران
2789 نورالدین محمد 983ق نسخ 68 شناسنامه ←