نسخه جات رفیقی

● نسخه جات رفیقی=زینة الخیل (مختصر) / طبیعیات / فارسی nosxejāt -e rafīqī = zīnat-ol xayl (mx.) محمد رفیق، ق 14 قمری mohammad rafīq(- 20c) تاریخ تألیف: 22 جمادی الاول 1304ق کتاب مختصری است که-به گفته مؤلف-آن را از کتاب «زینة الخیل منظوم» خودش به زبان فارسی خلاصه کرده و در شش «باب» و «خاتمه» مرتب کرده است: باب 1. در آفرینش اسبان؛ 2. در حکایات؛ 3. در بیان مزاج و ادویه بیمارهای اسب، شامل مزاج و قاروره شناسی و بیست و یک فصل از علاج بیماری چشم اسب و بیماری سر و دهان ... (تا فصل بیست در بیماری تاب تلی و علاج آن و فصل بیست و یکم در انواع درد و علاج آن)؛ 4. در بیان بدیع است که همه کس قائل اند، مانند ادعیه سوارشدن و احراز و صدقه و خیرات دادن؛ 5. کثیر بهارست (کذا) بدانشوری شامل یازده فصل: 1) بیان اسب بستن و تهان درست کردن، 2) از براز [بول اسب] مزاج حال دریافت نمودن و بیان کردن، 3) تیرگی بول و علاج آن، 4) در بیان هر چهار فصل و امراض و علاج آنها، 5) در آب روغن و دانه خام خوردن و نقصان آب و بیان ادویه آن، 6) ادویه تب و روغن خورانیدن، 7) اقسام سفوف‌ها، 8) جلاب دادن و دستبند کردن، 9) پنجه گرفتن و حمل قائم گرفتن و آلنگ و غیره، 10) فوائد متفرقه (دوازده فائده)، 11) بیان نکات عجیب و حکمت غریب (بیست و هفت نکته)؛ 6. در بیان دشوار شدن روز نبرد؛ خاتمه در چگونگی تألیف کتاب و عنوان آن و سال تألیف. مؤلف این کتاب را پس از وفات پدرش (در 16 ربیع الاول 1303) شروع و در 22 جمادی الاول 1304ق به پایان رسانیده است.