اصول و قواعد خطوط سته

● اصول و قواعد خطوط سته = خط / خط / فارسی osūl va qavā'ed-e xotūt-e sette = xatt شهرستانی، فتح الله بن احمد، ق 10 قمری šahrestānī, fath-ol-lāh ebn-e ahmad (- 16c) در توضیح قواعد و قوانین خطوط ثلث و محقق و نسخ و نمونه‌هایی برای نشان دادن قواعد می‌باشد. کتاب دارای یک «فاتحه»، سه «باب» و یک «خاتمه» است: فاتحه: مشتمل است بر سه فصل، 1) فضیلت این علم و زمان ظهور او و فضیلت این فن، 2) اسباب کتابت قلم تراش و قلم و مداد و کاغذ، 3) بیان قلم تراشیدن و در انگشت گرفتن؛ باب 1. بیان مفردات حروف و آن مصدر است به مقدمه‌ای؛ باب 2. بیان مرکبات؛ باب 3. سه فصل است: 1) شرح بیتی که خواجه جمال الدین یاقوت فرموده، 2) خواص قلم نسخ، 3) خواص توقیع و رقاع؛ خاتمه: ... آغاز: الحمدلله الذی انشاء من نقطة الوحدانية خطوط العقول علی الترتيب و النظام، و خلق منها نفوس دوایر الاجسام ... اما بعد چنین گوید مؤلف این ترتیب و مرتب این حروف الملتجی بعنایت الله الملک الاحد المعبود، فتح الله بن احمد بن محمود السبزواری که بنابر اشارت بعضی مخادیم که امتثال اشارت ایشان برین بنده فرض عین بود این چند کلمه در اصول و قواعد خطوط سته که آن محقق و ثلث و نسخ و ریحان و توقیع و رقاع است بطریقی که از استادان این فن شنیده و دانسته و از رسائل و خطوط متقدمین این صناعت چون مستخرج این فن ابن مقله و متمم و استاد الصناعه ابن بواب و قبلة الکتاب خواجه جمال الدین یاقوت و مکمل الصناعة شیخ احمد السهروردی و الناقد الکامل خواجه عبدالله الصیرفی شکرالله سعیهم و قدس ارواحهم استفاده نموده و استخراج گردد انجام: اما الياء یا سه نوع بود مقعر و مرسل و مضمر و مضمر، خاص است بمرکبات، مثال آن: علی الله فی کل الامور توکلی. چاپ: به اهتمام ایرج افشار، فرهنگ ایران زمین، 11: 103-135 [دنا 1137/1 (6 نسخه)]