شناسنامه کتابشناختی اثر
نثر اللآلی
naṯr-ul la'ālī
143
نسخه ثبتشده
از قرن 7 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/67116
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #67116
پدیدآور / مؤلف:
طبرسی، فضل بن حسن
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 33، ص 95
تا 103
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
حدیث
عناوین دیگر و همتراز:
الدر المکنون
(ad-durr-ul maknūn)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
منتخبی از کلمات قصار امام علی بن ابیطالب (ع) در 30 «باب»که به ترتیب حروف تهجی جمع آوری و نگاشته شده است. در خصوص رساله نثرالثالی و مؤلف آن اختلافاتی مشاهده میگردد: 1) در مقدمه برخی از نسخههای خطی رساله و در الذریعة (24: 53) و روضات الجنات (5: 360) و نسخههای چاپی آن، مؤلف رساله شیخ طبرسی دانسته شده؛ 2) در الذریعة (24: 55) رساله دیگری به جز رساله حاضر با نام «نثراللئالی لفخر المعالی» در جمعآوری کلمات قصار امیرالمؤمنین به ترتیب حروف تهجی را به علی بن فضل الله راوندی نسبت داده است؛ 3) در روضات الجنات (5: 360) و ریاض العلما (4: 346) و کشف الحجب و الاستار(ص 576) احتمال داده شده هر دو رساله مذکور یکسان و مؤلف آن علی بن فضل الله راوندی باشد. (حبیب الله عظیمی)
آغاز اثر
« الحمدلله رب العالمین و صلی الله علی سیدنا محمد و علی آله و صحبه اجمعین و بعد فهذه کلمات من کلام امام المتقین و وصی رسول رب العالمین امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب کرم الله وجهه علی حروف العجم و هی «الدر المکنون» نفع الله عزوجل بها المسلمین آمین، حرف الالف؛ ایمان المرء يعرف بأيمانه، اخوک من و اساک فی الشدة، اظهار الغنى من الشكر. »
انجام اثر
« حرف الياء ... يبلغ المرؤ بالصدق منازل الكبار، يسود المرؤ قومه بالاحسان اليهم، يأس القلب راحة النفس، يسعد الرجل بمصاحبة السعيد تم الكتاب. »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی، ص945-946؛ ضمن گنجینه بهارستان، بخش علوم قرآنی و روائی-1، مسلسل 3، تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، 1380ش، با تصحیح بشیر جزایری؛ تهران، 1281ق، سنگی، به ضمیمه دیوان امیرالمؤمنین (ع)؛ در مجله علوم الحدیث، ش 8، 1379ش، با تصحیح سید محمد رضا حسینی جلالی؛ ایران، تهران، کارخانه مشهدی محمد تقی، 1284ق، سنگی، خشتی، به سعی و اهتمام مولی محمد علی صحاف طهرانی؛ ایران، 1318ق، سنگی، رقعی، 64+4ص؛ ایران، تهران، 1281ق، با تصحیح و مقابله مولی رضا و آقا محمدعلی <!-- page: 96 --> فرزندان علی اکبر خوانساری، سنگی، خشتی، به سعی و اهتمام مولی رضا و آقا محمدعلی فرزندان علی اکبر خوانساری، بدون شماره صفحه، (در هامش و متن)؛ 1277ق، وزیری کوچک [الذريعة 694/10 و 779 و 73/8 و 53/24 و 146/22؛ فهرستواره منزوی 655/6]
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
درة المعالی فی ترجمة اللئالی؛ نخجوانی، محمد بن سعد (-8)
نظم نثر اللآلی؛ اشرف مراغهای، حسین بن حسن (-864ق)
نظم اللآلی در شرح نثر اللآلی؛ صدر (-9)
نظم المعالی = شرح نثر اللآلی؛ صدر دزفولی، محمد بن محمد باقر (-9)
گنج گهر = نظم نثر اللآلی؛ ندیمی (-9)
نظم اللآلی در ترجمه نثر اللآلی؛ عادل خراسانی، عادل بن علی (-10)
نثر اللآلی (با ترجمه منظوم)؛ علانوی، یار علی بن عبدالله (-10)
نثر اللآلی (با ترجمه منظوم)؛ کاظم میرزا (-13)
نثر اللآلی (با ترجمه منظوم)؛ عصار، محمد بن محمود (1264-1356ق)
شرح نثر اللآلی؛ اولاد، غلامحسین
نظم اللآلی فی ترجمة نثر اللآلی؛ عادلشاه خراسانی
نثر اللآلی (با ترجمه)؛ عاملی، محمد ابراهیم
نثر اللآلی (با ترجمه)؛ تهرانی، عبدالله
نثر اللآلی (با ترجمه منظوم)(4عنوان)
نثر اللآلی (با ترجمه)(13عنوان)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذريعة 694/10 و 779 و 73/8 و 53/24 و 146/22
فهرستواره منزوی 655/6
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● نثر اللآلی = الدر المکنون / حدیث / عربی
naṯr-ul la'ālī = ad-durr-ul maknūn
؟ طبرسی، فضل بن حسن، 468؟ - 548 ؟ قمری
tabarsī,fazl ebn-e hasan (1076 - 1154)
منتخبی از کلمات قصار امام علی بن ابیطالب (ع) در 30 «باب»که به ترتیب حروف تهجی جمع آوری و نگاشته شده است. در خصوص رساله نثرالثالی و مؤلف آن اختلافاتی مشاهده میگردد: 1) در مقدمه برخی از نسخههای خطی رساله و در الذریعة (24: 53) و روضات الجنات (5: 360) و نسخههای چاپی آن، مؤلف رساله شیخ طبرسی دانسته شده؛ 2) در الذریعة (24: 55) رساله دیگری به جز رساله حاضر با نام «نثراللئالی لفخر المعالی» در جمعآوری کلمات قصار امیرالمؤمنین به ترتیب حروف تهجی را به علی بن فضل الله راوندی نسبت داده است؛ 3) در روضات الجنات (5: 360) و ریاض العلما (4: 346) و کشف الحجب و الاستار(ص 576) احتمال داده شده هر دو رساله مذکور یکسان و مؤلف آن علی بن فضل الله راوندی باشد. (حبیب الله عظیمی)
آغاز: الحمدلله رب العالمین و صلی الله علی سیدنا محمد و علی آله و صحبه اجمعین و بعد فهذه کلمات من کلام امام المتقین و وصی رسول رب العالمین امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب کرم الله وجهه علی حروف العجم و هی «الدر المکنون» نفع الله عزوجل بها المسلمین آمین، حرف الالف؛ ایمان المرء يعرف بأيمانه، اخوک من و اساک فی الشدة، اظهار الغنى من الشكر.
انجام: حرف الياء ... يبلغ المرؤ بالصدق منازل الكبار، يسود المرؤ قومه بالاحسان اليهم، يأس القلب راحة النفس، يسعد الرجل بمصاحبة السعيد تم الكتاب.
چاپ: مشار عربی، ص945-946؛ ضمن گنجینه بهارستان، بخش علوم قرآنی و روائی-1، مسلسل 3، تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، 1380ش، با تصحیح بشیر جزایری؛ تهران، 1281ق، سنگی، به ضمیمه دیوان امیرالمؤمنین (ع)؛ در مجله علوم الحدیث، ش 8، 1379ش، با تصحیح سید محمد رضا حسینی جلالی؛ ایران، تهران، کارخانه مشهدی محمد تقی، 1284ق، سنگی، خشتی، به سعی و اهتمام مولی محمد علی صحاف طهرانی؛ ایران، 1318ق، سنگی، رقعی، 64+4ص؛ ایران، تهران، 1281ق، با تصحیح و مقابله مولی رضا و آقا محمدعلی فرزندان علی اکبر خوانساری، سنگی، خشتی، به سعی و اهتمام مولی رضا و آقا محمدعلی فرزندان علی اکبر خوانساری، بدون شماره صفحه، (در هامش و متن)؛ 1277ق، وزیری کوچک [الذريعة 694/10 و 779 و 73/8 و 53/24 و 146/22؛ فهرستواره منزوی 655/6]
شرح و حواشی:
1- درة المعالی فی ترجمة اللئالی؛ نخجوانی، محمد بن سعد (-8)
2- نظم نثر اللآلی؛ اشرف مراغهای، حسین بن حسن (-864ق)
3- نظم اللآلی در شرح نثر اللآلی؛ صدر (-9)
4- نظم المعالی = شرح نثر اللآلی؛ صدر دزفولی، محمد بن محمد باقر (-9)
5- گنج گهر = نظم نثر اللآلی؛ ندیمی (-9)
6- نظم اللآلی در ترجمه نثر اللآلی؛ عادل خراسانی، عادل بن علی (-10)
7- نثر اللآلی (با ترجمه منظوم)؛ علانوی، یار علی بن عبدالله (-10)
8- نثر اللآلی (با ترجمه منظوم)؛ کاظم میرزا (-13)
9- نثر اللآلی (با ترجمه منظوم)؛ عصار، محمد بن محمود (1264-1356ق)
10- شرح نثر اللآلی؛ اولاد، غلامحسین
11- نظم اللآلی فی ترجمة نثر اللآلی؛ عادلشاه خراسانی
12- نثر اللآلی (با ترجمه)؛ عاملی، محمد ابراهیم
13- نثر اللآلی (با ترجمه)؛ تهرانی، عبدالله
14- نثر اللآلی (با ترجمه منظوم)(4عنوان)
15- نثر اللآلی (با ترجمه)(13عنوان)
نسخههای خطی این اثر
143 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
رضوی
مشهد
|
12207 | عبدالرحیم بن محمد تقی | 1027ق | نسخ | 15 | شناسنامه ← |
| 32 |
مجلس
تهران
|
9466/77 | غفاری مازندرانی، احمد بن علی | 7 ذیحجه 1029ق | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 33 |
رضوی
مشهد
|
15640 | محمد باقر خان بن محمد باقر خان بیگلربیگی قاجار | 1032ق | نستعلیق | 10 | شناسنامه ← |
| 34 |
مفتاح
تهران
|
260/3 | بیکاتب | 1055ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 35 |
علامه طباطبائی
شیراز
|
901 | بیکاتب | دوشنبه 5 ربیع الثانی1056ق | نسخ | 22 | شناسنامه ← |
| 36 |
مرعشی
قم
|
5651/4 | بیکاتب | 1068ق | نسخ | 8 | شناسنامه ← |
| 37 |
مرعشی
قم
|
6434/2 | شاه رضا ین حیدر کهنمونئی | 1070ق | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 38 |
مدرسه رضویه
قم
|
89/2 | عبدالله بن شیخ محیی الدین بن شیخ عبداللطیف بن شیخ علی بن ابی جامع عاملی حارثی همدانی | 1070ق | نسخ | 5 | شناسنامه ← |
| 39 |
سپهسالار
تهران
|
2799 | بیکاتب | 1074ق | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 40 |
رضوی
مشهد
|
ض20199 | فراهانی، شهریار بن الله داد | 1076ق | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 41 |
رضوی
مشهد
|
34406 | فراهانی، شهریار بن الله داد | 1076ق | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 42 |
ملی
تهران
|
1306/2 | نظر علی بن ملاکلب علی | 1082ق | نستعلیق | 9 | شناسنامه ← |
| 43 |
نوربخش
تهران
|
57/1 | محمد بن لاجین | 1093ق | نسخ | 10 | شناسنامه ← |
| 44 |
مؤسسه آیة الله بروجردی
قم
|
587/2 | عبدالعلی بن میرزا محمد مومن حسینی | 1100ق، برای میرزا مومن | نسخ | 3 | شناسنامه ← |
| 45 |
ملک
تهران
|
1099/5 | بیکاتب | با تاریخ 1100ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 46 |
رضوی
مشهد
|
38475 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 21 | شناسنامه ← |
| 47 |
مرعشی
قم
|
12565/2 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 48 |
سلطنتی
تهران
|
1314 | نیریزی، احمد | 1111ق | نستعلیق، شکسته، نسخ | 46 | شناسنامه ← |
| 49 |
ملک
تهران
|
5893/4 | بیکاتب | ذیقعده1103ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 50 |
گلپایگانی
قم
|
870/1-5/160 | محمد فاضل بن مرحوم محمد صالح کشمیری | 24 شعبان1111ق | نسخ | 7 | شناسنامه ← |
| 51 |
ملک
تهران
|
6141/1 | نیریزی، احمد | شوال 1115ق | نسخ | 2 | شناسنامه ← |
| 52 |
گلپایگانی
قم
|
134-1/134 | میرزا خلیل خوشنویس | 1127ق | نستعلیق | 11 | شناسنامه ← |
| 53 |
مجلس
تهران
|
513/8-طباطبائی | ... ابن المرحوم محمد کریم محمد حسین | 1139ق | - | 1 | شناسنامه ← |
| 54 |
رضوی
مشهد
|
23457 | بیکاتب | 1147ق | نسخ | 3 | شناسنامه ← |
| 55 |
ملی
تهران
|
3535/2 | بیکاتب | 1164ق | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 56 |
ملی
تهران
|
841 | منشی شیرازی، هدایت الله | قرن 13 | نستعلیق | 10 | شناسنامه ← |
| 57 |
وزیری
یزد
|
1377/5 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 28 | شناسنامه ← |
| 58 |
گلپایگانی
قم
|
2576/12-38/196 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 6 | شناسنامه ← |
| 59 |
گلپایگانی
قم
|
5300/3-26/180 | بیکاتب | قرن 13 | - | 8 | شناسنامه ← |
| 60 |
رضوی
مشهد
|
12761/5 | بیکاتب | قرن 13 | - | 15 | شناسنامه ← |