المهذب

● المهذب = المهذب فی الفقه / فقه / عربی al-muhaḏḏab = al-muhaḏḏab fī-l fiqh ابن براج، عبدالعزیز بن نحریر، 400؟ - 481 قمری ebn-e barrāj, ‘abd-ol-‘azīz ebn-e nahrīr (1010 - 1089) تاریخ تألیف: 467ق کتابی است موجز و فتوایی با عناوین «باب، باب»و دوره فقه را از طهارت تا دیات در بردارد؛ در دو بخش تنظیم کرده: بخش 1. احکام عام البلوی برای مکلفین؛ 2. احکامی که مورد نیاز عامه نیست.در برخی موارد همراه با ادله مسائل و اقوال علما و به کتاب «جواهر الفقه» خود ارجاع داده است.این کتاب را بعضی از فقهاء «المهذب القديم» ذکر کرده‌اند در مقابل «المهذب البارع» ابن فهد که از آن به «المهذب الجديد» نام برده شده است. لازم به تذکر است که کتاب دیگری به نام «المهذب» در فقه نام برده‌اند که از تألیفات قاضی «عبدالعزیز بن ابی کامل طرابلسی» است که او را از معاصران و شاگردان «قاضی ابن براج» دانسته‌اند مولی عبدالله افندی می‌نویسد: این کتاب را سید ابن طاوس در کتاب «فتح الابواب فی الاستخارات» به او نسبت داده است. آغاز: بسمله، الحمدلله الواحد القديم العزيز العليم الذي انعم على عباده المكلفين و ميز هم به من ساير المخلوقين ایثار امنه سبحانه و تعالى لينلهم منازل الثواب و الظفر بمراتبه فی کریم الماب وصلة لهم الى ذالک اصلا و فرعا و عقلا و شرعا و نصب عليه الدلايل الواضحات ... انجام: او يشك فی تسبیح السجود و قد رفع رأسه منه ... باب حقوق الأموال التى ذکرنا فی اول الکتاب ... و نحن نبين احکام کل واحد منها فی باب مفرد بعون الله و توفیقه کتاب الزكاة. [ریاض العلماء 141/3؛ ریحانة الادب 409/7؛ الذریعه 294/23؛ کشف الحجب 573]