منشآت

● منشآت = فواید المعانی / ادبیات / فارسی monša'āt = favāyed-ol ma'ānī حسینی، امان الله خان بن مهابت خان، - 1046 قمری hoseynī, amān-ol-lāh xān ebn-e mehābet xān(- 1637) امان الله خان حسینی ملقب به خان زمان بهادر خان زاد فیروز جنگ، از امیران جهانگیر پادشاه (1014-1037ق) و شاه جهان (1037-1068ق) و نگارنده چندین اثر در پزشکی مانند دستور الهنود، ام العلاج و گنج بادآورد، صاحب مجموعه‌هایی از رقعات و انشاءهای دیوانی است. مشهورترین و پرنسخه‌ترین آنها کتابی است موسوم به رقعات امان الله که چندین بار چاپ شده و نسخه‌های خطی فراوانی دارد. اما آنچه در اختیار ماست باوجود آن که در دیباچه نام امان الله را داراست از نظر مشخصات آن با کتاب دیگری از او که چارلز ریو در فهرست موزه بریتانیا (ج 877/2 به نقل از فهرست مشترک منزوی) فصول آن را به دست داده کاملاً مطابق است. بر این اساس نام «فواید المعانی» که استاد منزوی برای مجموعه ثانی ثبت کرده با آنکه در دیباچه نسخه حاضر نیامده، به عنوان نام دوم در نظر گرفته شد. مؤلف، این مجموعه را که در دیباچه، «منشآت» خوانده گویا به نیت استفاده مبتدیان در چهار فصل تدوین کرده است: 1.عرایض و مکاتبات؛ 2. رقعات؛ 3. حواشی؛ 4. متفرقات. از آنجا که در قطعه شعری درانتهای کتاب، امانی با نام «جهانگیر» بازی ادبی کرده، به نظر می‌رسد این اثر در عصر جهانگیر نگاشته شده باشد.