شناسنامه کتابشناختی اثر
منتهى المقال فى احوال الرجال
muntaha-l maqāl fī aḥwāl-ir rijāl
پیوند کوتاه:
/w/64812
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #64812
پدیدآور / مؤلف:
مازندرانی حائری، محمد بن اسماعیل
تاریخ و سده تألیف:
1194 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 31، ص 844
تا 848
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
رجال
عناوین دیگر و همتراز:
رجال أبى على الحائرى
(rijāl-u abī ‘alī al-ḥā’irī)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شرح حال روات حدیث که در «منهج المقال» میرزا محمد استرآبادی آمده با حواشی وحید بهبهانی بر همین کتاب را یکجا گزارش کرده است با اضافات سودمندی از منابع رجالی دیگر و تحقیقات کوتاهی که به نظر مؤلف رسیده است. مؤلف از ذکر روات مجهول الحال خودداری کرده و احوال آنها را متعرض نمیگردد.در آغاز کتاب پنج «مقدمه» در احوال ائمه علیهم السلام و در پایان دوازده «فایده» رجالی افزوده شده است.نام رجال به ترتیب حروف آغاز آنها پس از آن کنی و القاب و نام زنان ذکر میشود، و برای مصادر و منابعی که از آنها نقل میکند رموز اختصاری قرار داده است.در آن مجاهیل را یاد ننموده ولی شاگرد او مولی درویش علی در رسالهای جدا گانه و همچنین شیخ محمد علی آل کشکول در اکمال منتهی المقال آندسته راویان را برشمردند.
آغاز اثر
« نحمدك يا من رفع منازل الرواة بقدر ما يحسنون من الرواية عن الائمة الهداة ونشكرك يا من عرفنا مراتبهم و درجاتهم على نحوه »
انجام اثر
« فى اول كتابه و روى هو عن ابی القاسم حسین بن روحرضى الله عنه. »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی، ص919؛ چاپ تحقیقی این کتاب توسط مؤسسه آل البیت (ع) قم انجام شده است؛ تهران، سنگی، 1302ق، رحلی، 376ص؛ [تهران]، سنگی، 1267، رحلی
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
تلخیص المقال فيما له دخل فى علم الدرایة و الرجال؛ حسینی، فتاح بن اسماعیل (-14)
حاشیة منتهى المقال
منتهى المقال (منتخب)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 13/23
مصفى المقال ص 394
ریحانة الادب 137/5
مستدرك 402/3
هدیة الاحباب ص 36
فوائد رضویه 294
کنی و الالقاب 119/1
روضات ص 401
مقباس الهدایة 120
تنقیح المقال 81/2
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● منتهى المقال فى احوال الرجال = رجال أبى على الحائرى / رجال / عربی
muntaha-l maqāl fī aḥwāl-ir rijāl = rijāl-u abī ‘alī al-ḥā’irī
مازندرانی حائری، محمد بن اسماعیل، 1159-1216قمری
māzandarānī hā’erī, mohammad ebn-e esmā‘īl (1746 - 1802)
تاریخ تألیف: 1194ق
شرح حال روات حدیث که در «منهج المقال» میرزا محمد استرآبادی آمده با حواشی وحید بهبهانی بر همین کتاب را یکجا گزارش کرده است با اضافات سودمندی از منابع رجالی دیگر و تحقیقات کوتاهی که به نظر مؤلف رسیده است. مؤلف از ذکر روات مجهول الحال خودداری کرده و احوال آنها را متعرض نمیگردد.در آغاز کتاب پنج «مقدمه» در احوال ائمه علیهم السلام و در پایان دوازده «فایده» رجالی افزوده شده است.نام رجال به ترتیب حروف آغاز آنها پس از آن کنی و القاب و نام زنان ذکر میشود، و برای مصادر و منابعی که از آنها نقل میکند رموز اختصاری قرار داده است.در آن مجاهیل را یاد ننموده ولی شاگرد او مولی درویش علی در رسالهای جدا گانه و همچنین شیخ محمد علی آل کشکول در اکمال منتهی المقال آندسته راویان را برشمردند.
آغاز: نحمدك يا من رفع منازل الرواة بقدر ما يحسنون من الرواية عن الائمة الهداة ونشكرك يا من عرفنا مراتبهم و درجاتهم على نحوه
انجام: فى اول كتابه و روى هو عن ابی القاسم حسین بن روحرضى الله عنه.
چاپ: مشار عربی، ص919؛ چاپ تحقیقی این کتاب توسط مؤسسه آل البیت (ع) قم انجام شده است؛ تهران، سنگی، 1302ق، رحلی، 376ص؛ [تهران]، سنگی، 1267، رحلی
[الذریعة 13/23؛ مصفى المقال ص 394؛ ریحانة الادب 137/5؛ مستدرك 402/3؛ هدیة الاحباب ص 36؛ فوائد رضویه 294؛ کنی و الالقاب 119/1؛ روضات ص 401؛ مقباس الهدایة 120؛ تنقیح المقال 81/2]
شروح و حواشی:
1- تلخیص المقال فيما له دخل فى علم الدرایة و الرجال؛ حسینی، فتاح بن اسماعیل (-14)
2- حاشیة منتهى المقال
3- منتهى المقال (منتخب)
نسخههای خطی این اثر
71 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
ملی
تهران
|
4141 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 241 | شناسنامه ← |
| 2 |
ملک
تهران
|
2776/4 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 8 | شناسنامه ← |
| 3 |
رضوی
مشهد
|
5737 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 253 | شناسنامه ← |
| 4 |
مدرسه آیة الله خوئی
مشهد
|
6/2 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 57 | شناسنامه ← |
| 5 |
مرعشی
قم
|
10059 | بیکاتب | نزدیک عصر مؤلف | نسخ | 342 | شناسنامه ← |
| 6 |
رضوی
مشهد
|
11142 | بیکاتب | - | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 7 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
395 | نجفی، زینی بن باقر | شنبه محرم | نسخ | 279 | شناسنامه ← |
| 8 |
مرکز احیاء
قم
|
288 | موسوی، ابراهیم بن اسماعیل | شنبه 29 شوال | نسخ | 228 | شناسنامه ← |
| 9 |
دائرة المعارف
تهران
|
2201-عکسی | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 10 |
مكتبة الزهراء
اصفهان
|
151 | حیدر علی | 1250ق | نسخ | 449 | شناسنامه ← |
| 11 |
نواب
مشهد
|
131 | محمد بنه حسن بیلندی گنابادی خراسانی | 29جمادی الثانی1265ق، به خواهش ملا شیخ جعفر | نسخ | 227 | شناسنامه ← |
| 12 |
مرکز احیاء
قم
|
2101 | محمد علی بن حاج ملا احمد انصاری | پنجشنبه 18 جمادی الاول1265ق | نستعلیق | 185 | شناسنامه ← |
| 13 |
ملک
تهران
|
3644 | بیکاتب | رمضان1264ق، برای میرزا محمد حسن مجتهد | نسخ | 227 | شناسنامه ← |
| 14 |
رضوی
مشهد
|
3640 | بیکاتب | رجب1262ق | نسخ | 423 | شناسنامه ← |
| 15 |
رضوی
مشهد
|
12354 | میرزا حسن قزوینی | 1259ق | نستعلیق، نسخ | 299 | شناسنامه ← |
| 16 |
مجلس
تهران
|
11437/1 | عبدالصمد بن محمد باقر انصاری | صفر1259ق | نسخ | 345 | شناسنامه ← |
| 17 |
امام صادق
قزوین
|
1131 | بیکاتب | 1256ق | نستعلیق، نسخ | 300 | شناسنامه ← |
| 18 |
مجلس
تهران
|
16039 | ابن محمد حسن خوانساری | 1255ق | نسخ | 192 | شناسنامه ← |
| 19 |
وزیری
یزد
|
136 | محمود بن علی نقی طباطبائی | دوشنبه 20ربیع الثانی1253ق | نسخ | 231 | شناسنامه ← |
| 20 |
مرکز احیاء
قم
|
2099/1 | بیکاتب | یکشنبه 23 محرم1253ق | نسخ | 330 | شناسنامه ← |
| 21 |
مجلس
تهران
|
258-فیروز | محمد علی بن حاج ملا محمد حسن کاشانی ارانی | 1251ق | نسخ | 566 | شناسنامه ← |
| 22 |
ملی
تبریز
|
3135 | بیکاتب | 1249ق | نسخ | 381 | شناسنامه ← |
| 23 |
مرکز احیاء
قم
|
1105 | علینقی بن حسین بن علینقی همدانی | 1249ق، به دستور آخوند ملا محمد حسین | نسخ | 211 | شناسنامه ← |
| 24 |
مرعشی
قم
|
11711 | ملا ابوالقاسم، ابراهیم آبادی (تا باب میم) و ادامه به خط نسخ ملا علی قارپوزآبادی قزوینی زنجانی | جمعه 15 محرم 1248ق | نسخ | 317 | شناسنامه ← |
| 25 |
رضوی
مشهد
|
17549 | بیکاتب | پنجشنبه 12 ربیع الاول 1248ق | نستعلیق، نسخ | 302 | شناسنامه ← |
| 26 |
رضوی
مشهد
|
11553 | بیکاتب | 1246ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 27 |
رضوی
مشهد
|
10780 | بیکاتب | 1246ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 28 |
رضوی
مشهد
|
11553 | بیکاتب | 1246ق | نسخ | 202 | شناسنامه ← |
| 29 |
رضوی
مشهد
|
10780 | بیکاتب | سهشنبه 1 جمادی الثانی 1246ق | نسخ | 208 | شناسنامه ← |
| 30 |
مجلس
تهران
|
14283 | فخار، محمد بن صفر | غره رمضان 1246ق | نسخ | 270 | شناسنامه ← |