مناظره انسان و حیوان

● مناظره انسان و حیوان = مرافعه حیوان و انسان / فلسفه / فارسی monāzere-ye ensān va heyvān = morāfe‘e-ye heyvān va ensān ترجمه و تألیفی است از رساله بیست و دوم مجموعه رسائل اخوان الصفا که در موضوع مناظره انسان و حیوان و غلبه نهایی انسان بر حیوان است و در سبک نگارش، به ابیات و نیز آیات استشهاد می‌کند. عبارات عربی اخوان الصفا را بعضاً می‌آورد و به ترجمه می‌پردازد ولی همیشه چنین نیست. از ویژگی‌های این ترجمه اقتباسی دسته‌بندی خود رساله - که یکدست است و فصل‌بندی خاصی ندارد- به هفت مجلس است که در آغاز هر مجلس با یک آیه شروع می‌شود. نام ملک جنیان که در رسائل اخوان الصفا و نیز بیشتر ترجمه‌های آن «بیراسب الحکیم» است در این اثر «زردشت» است. نویسندگان این رسائل، رساله بیست و دوم را بر خلاف باقی قسمت‌ها که شامل موارد نظری صرف است، در قالب داستانی ریخته‌اند که در آن حیوانات، در جزیره‌ای که در آنجا بیراسب حکیم، پادشاهی جنیان را بر عهده دارد از ظلم و بیداد گروهی تاجر از ملل مختلف که طوفان ایشان را به جزیره انداخته شکایت به بیراسب می‌برند. در حضور بیراسب حکیم که مسلمان است و دین پیامبر آخرالزمان، حضرت محمد (ص) را پذیرفته، مجالس مناظره‌ای شکل می‌گیرد بین حیوانات مختلف و انسان‌ها با قومیت‌های گوناگون. این قسمت، هم در چاپ‌های گوناگون مجموعه رسائل اخوان الصفا چاپ شده و هم به صورت مجزا مانند چاپ: - الحيوان و الانسان، رسائل اخوان الصفا، مصر، 1318ق، 168ص.