شناسنامه کتابشناختی اثر
ملاذ الاخیار فی فهم (شرح) تهذیب الاخبار
malāḏ-ul axyār fī fahm-i (š.) tahḏīb-ul axbār
پیوند کوتاه:
/w/63576
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #63576
پدیدآور / مؤلف:
مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی
تاریخ و سده تألیف:
1094 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 31، ص 390
تا 393
زبان و قالب:
عربی
عناوین دیگر و همتراز:
شرح تهذیب الاحکام
(š.-u tahḏīb-ul aḥkām)
اثر مرتبط / وابسته به:
تهذیب الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام؛ شیخ طوسی، محمد بن حسن (385-460ق)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شرحی است بر کتاب تهذیب الاحکام تألیف شیخ طوسی که در هر بابی از این کتاب باشماره مسلسل،احادیث آن باب را ذکر میکند، سپس سند آن حدیث را از حیث صحیح بودن یا موثق و یا ضعیف و یا حسن و یا مرسل و یا مجهول بودن توصیف میکند، و چنانچه متن حدیث، نیاز به توضیح داشته باشد در خصوص مدلول آن روایت نیز بحث میکند وگرنه به همان توصیف سند اکتفا میکند. مرحوم علامه مجلسی یادداشتهایی را که قبلاً بر کتاب تهذیب الاخبار نوشته بوده است همه را در این کتاب گرد آورده است و این یادداشتها برای طلاب مبتدی و متوسط و منتهی نافع است و پرده شک و تردید را از چهره این اخبار برمیدارد.کتاب الصلاة در ربیع الاول 1109ق و کتاب الحج در رجب 1094ق و کتاب النکاح در ذیقعده 1096ق و کتاب الدیات در رمضان 1096ق به پایان رسیده است.علامه مجلسی این شرح را به درخواست فرزندش محمد صادق گردآورده است.
آغاز اثر
« الحمدلله الذی جعل اقتفاء آثار ائمة الدین تهذیب مسالک الیقین اما بعد فیقول الفیر الی عفو ربه الغافر محمد بن محمد التقی المدعو بباقر لحقهما الله ... لما کان کتاب تهذیب الاحکام من مؤلفات ... اجمع الکتب الحدیثه لمدارک الاحکام ... و قد کنت فی غوابر الازمان ... علقت علی ما یصعب فهمه علی اکثر الافهام حواشی ... ما حل ببالی ... او استفدت من المشایخ ... فالتمس منی قرة عینی ... و اعز اولادی محمد المقلب بالصادق ... ان اجمعها ... و سمیته ملاذ الاخیار »
سوابق و چاپهای اثر
قم، کتابخانه آیت الله مرعشی، در 16 مجلد چاپ شده.
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 191/22و 192 و 156/13
کشف الحجب 550
دنا 9: 1241
متن فنخا
● ملاذ الاخیار فی فهم (شرح) تهذیب الاخبار = شرح تهذیب الاحکام / فقه، شرح حدیث / عربی
malāḏ-ul axyār fī fahm-i (š.) tahḏīb-ul axbār = š.-u tahḏīb-ul aḥkām
مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037 - 1110 قمری
majlesī, mohammad bāqer ebn-e mohammad taqī (1628 - 1699)
وابسته به: تهذیب الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام؛ شیخ طوسی، محمد بن حسن (385-460ق)
تاریخ تألیف: 1094-1109ق
شرحی است بر کتاب تهذیب الاحکام تألیف شیخ طوسی که در هر بابی از این کتاب باشماره مسلسل،احادیث آن باب را ذکر میکند، سپس سند آن حدیث را از حیث صحیح بودن یا موثق و یا ضعیف و یا حسن و یا مرسل و یا مجهول بودن توصیف میکند، و چنانچه متن حدیث، نیاز به توضیح داشته باشد در خصوص مدلول آن روایت نیز بحث میکند وگرنه به همان توصیف سند اکتفا میکند. مرحوم علامه مجلسی یادداشتهایی را که قبلاً بر کتاب تهذیب الاخبار نوشته بوده است همه را در این کتاب گرد آورده است و این یادداشتها برای طلاب مبتدی و متوسط و منتهی نافع است و پرده شک و تردید را از چهره این اخبار برمیدارد.کتاب الصلاة در ربیع الاول 1109ق و کتاب الحج در رجب 1094ق و کتاب النکاح در ذیقعده 1096ق و کتاب الدیات در رمضان 1096ق به پایان رسیده است.علامه مجلسی این شرح را به درخواست فرزندش محمد صادق گردآورده است.
آغاز: الحمدلله الذی جعل اقتفاء آثار ائمة الدین تهذیب مسالک الیقین اما بعد فیقول الفیر الی عفو ربه الغافر محمد بن محمد التقی المدعو بباقر لحقهما الله ... لما کان کتاب تهذیب الاحکام من مؤلفات ... اجمع الکتب الحدیثه لمدارک الاحکام ... و قد کنت فی غوابر الازمان ... علقت علی ما یصعب فهمه علی اکثر الافهام حواشی ... ما حل ببالی ... او استفدت من المشایخ ... فالتمس منی قرة عینی ... و اعز اولادی محمد المقلب بالصادق ... ان اجمعها ... و سمیته ملاذ الاخیار
چاپ: قم، کتابخانه آیت الله مرعشی، در 16 مجلد چاپ شده.
[الذریعة 191/22و 192 و 156/13؛ کشف الحجب 550؛ دنا 9: 1241]
نسخههای خطی این اثر
35 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
دانشگاه
تهران
|
7264 | مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی (مؤلف) | رجب 1097ق | نستعلیق، نسخ | 174 | شناسنامه ← |
| 2 |
مرکز احیاء
قم
|
1216 | مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی (مؤلف) | بیتاریخ | نستعلیق | 143 | شناسنامه ← |
| 3 |
مرعشی
قم
|
4291 | مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی (مؤلف) | بیتاریخ | نستعلیق | 172 | شناسنامه ← |
| 4 |
مرعشی
قم
|
3972 | مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی (مؤلف) | بیتاریخ | نستعلیق | 265 | شناسنامه ← |
| 5 |
مرعشی
قم
|
3973 | مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی (مؤلف) | بیتاریخ | نستعلیق | 316 | شناسنامه ← |
| 6 |
مرعشی
قم
|
5202 | مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی (مؤلف) | بیتاریخ | نستعلیق | 252 | شناسنامه ← |
| 7 |
مجلس
تهران
|
5832 | بیکاتب | اوایل قرن 12 | نسخ | 590 | شناسنامه ← |
| 8 |
مجلس
تهران
|
4474 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 188 | شناسنامه ← |
| 9 |
مرکز احیاء
قم
|
3361 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 129 | شناسنامه ← |
| 10 |
رضوی
مشهد
|
20447 | بیکاتب | قرن 11 یا 12 | نسخ | 46 | شناسنامه ← |
| 11 |
رضوی
مشهد
|
370 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 12 |
فاضل
خوانسار
|
138 | محمد شریف بن مولانا شير علی اصفهانی | قرن 12 | نسخ | 168 | شناسنامه ← |
| 13 |
گوهرشاد
مشهد
|
1347 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 14 |
مرعشی
قم
|
15946/1 | محمد بن محمد صائب | قرن 12 | - | 206 | شناسنامه ← |
| 15 |
مرعشی
قم
|
1871 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 260 | شناسنامه ← |
| 16 |
دانشگاه
تهران
|
6896 | بیکاتب | قرن 11 و 12 | نسخ | 310 | شناسنامه ← |
| 17 |
مرعشی
قم
|
1571عکسی | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 86 | شناسنامه ← |
| 18 |
گوهرشاد
مشهد
|
298 | محمد قاسم بن محمد اسمعیل | سهشنبه 12 شعبان 1104ق | نستعلیق | 208 | شناسنامه ← |
| 19 |
رضوی
مشهد
|
21391 | بیکاتب | شوال 1114ق | نسخ | 219 | شناسنامه ← |
| 20 |
الهیات
تهران
|
76 | طبسی گیلکی، محمد باقر بن سلطان محمود | 12 جمادی الاول 1124ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 21 |
رضوی
مشهد
|
1368 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 22 |
مرعشی
قم
|
239 | عبدالرحیم اصفهانی | آخر رجب 1127ق | نسخ | 190 | شناسنامه ← |
| 23 |
مرعشی
قم
|
1517عکسی | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 24 |
مجلس
تهران
|
9602 | محمد تقی بن عبدالله | شنبه 18 رجب 1130ق | نسخ | 158 | شناسنامه ← |
| 25 |
وزیری
یزد
|
3073 | محمد تقی بن محمد نصیر | محرم 1131ق | نسخ | 373 | شناسنامه ← |
| 26 |
عمومی اصفهان (فرهنگ سابق)
اصفهان
|
2948 | بیکاتب | جمعه 20 جمادی الثانی 1134ق | نسخ | 330 | شناسنامه ← |
| 27 |
مدرسه سلیمانیه
مشهد
|
49 | بیکاتب | 1134ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 28 |
مكتبة الزهراء
اصفهان
|
143 | محمد تقی محمد رفیع اصفهانی | 1238ق | - | 162 | شناسنامه ← |
| 29 |
مفتی الشیعه
قم
|
102 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 214 | شناسنامه ← |
| 30 |
مرعشی
قم
|
10089 | بیکاتب | نزدیک عصر مؤلف | نسخ | 97 | شناسنامه ← |