اصل ظریف بن ناصح

● اصل ظریف بن ناصح = اصل عبدالله بن جبر = کتاب الدیات = کتاب عبدالله بن ابحر / حدیث / عربی aṣl-u Zarīf-i-bn-i nāṣiḥ = aṣl-u ‘abd-ul-lāh-i-bn-i jabr = k.-ud-dīyāt = k.u ‘abd-ul-lāh-i-bn-i abḥar ظریف بن ناصح کوفی بغدادی zarīf ebn-e nāseh kūfī-ye baqdādī این اصل در واقع فتاوای حضرت امیر المؤمنین علی بن ابی طالب (ع) است. به کتاب دیات نیز شهرت دارد و از اصول معتبره است و بر امامان ما (امام صادق، امام کاظم و امام رضا) عرضه شده و مورد تأیید قرار گرفته و به راویان آن یعنی عبد الله بن جبر (جبیر) و ظریف بن ناصح کوفی بغدادی نسبت داده شده است و شیخ طوسی تمامی آن را در کتاب «تهذیب» و شیخ صدوق در «کتاب من لا يحضره الفقيه» و یحیی بن سعید حلی در کتاب «جامع الشرائط» آورده‌اند. آغاز: کتاب عبدالله ابحر المعروف بديات ظريف بن ناصح. بسمله. حمدله. صلاة. و بعد، فان من الاصول المعتبرة المعتمده المشهورة التي كان اليها المرجع و عليها المعول فی اعصار اصحاب ائمتنا بل الى زمان المحمدين الثلاثة كتاب الديات الذى جمعه اصحاب امیرالمؤمنین (ع) الى امراءه و رؤس اجناده و امر به عماله و كان يعرف بكتاب عبدالله بن ابحر و بكتاب ديات ظريف بن ناصح لان عبدالل بن ابحر يرويه عن آبائه و ظريف ناصح يرويه عن عبدالله بن ابحر ... قد كان اميرالمؤمنين (ع) يامر عماله بذلك قال افتى ع فی کل عظم له مخ فريضة ستمائة انجام: فجعل لها ثلث الدية، نصف الدية مأة و ستة و ستين ديناراً و ثلثی ديناراً. و قضى (ع) لها عليه صداقها مثل نساء قومها. تم الكتاب بعون الله و حسن توفيقه فی شهر ذیقعدة الحرام سنه 138. چاپ: به اهتمام میرزا حسن مصطفوی تبریزی، همراه چند اصل دیگر، تهران، 1371ق [رجال النجاشی: 457/1؛ الذريعة: 125/2 و 159 با عنون اصل ظریف بن ناصح کوفی؛ بغدادی-286/8 با عنوان کتاب الدیات؛ دنا 1065/1 (7 نسخه)؛ ن.ک.: «الاصول الاربعمائة» در همین مجموعه]